II SA/Gl 1002/06
WyrokWSA w Gliwicach2007-06-15
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Iwona Bogucka, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny może orzec o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego w wyniku przymusowej eksmisji, mimo że jest ona właścicielem nieruchomości i sprawa o podział majątku jest w toku?Ratio decidendi
Organ gminy może orzec o wymeldowaniu osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się, nawet jeśli opuszczenie nastąpiło w wyniku przymusowej eksmisji. Zameldowanie służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu, a nie stanu prawnego nieruchomości. Nieistotne są również skutki wydania decyzji o wymeldowaniu ani sprzeciw strony, gdyż obowiązek meldunkowy wynika z klauzuli ochrony porządku publicznego.Stan faktyczny
J. K. został wymeldowany z pobytu stałego na wniosek B. R., która powołała się na fakt opuszczenia lokalu przez J. K. w wyniku eksmisji. Organ I instancji orzekł o wymeldowaniu, uznając, że J. K. faktycznie opuścił lokal i nie dopełnił obowiązku meldunkowego. J. K. w odwołaniu podniósł, że jest właścicielem nieruchomości, opuścił ją dobrowolnie, aby uniknąć działań komornika, a orzeczenia sądowe nie rozstrzygają o jego wymeldowaniu. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. J. K. złożył skargę do WSA, argumentując, że nie może wejść na teren własnej posesji z powodu wymiany zamków, sprawa o podział majątku jest w toku, nie posiada innego mieszkania i wydanie decyzji o wymeldowaniu doprowadziło do negatywnych skutków życiowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J. K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka Sędzia NSA Rafał Wolnik Protokolant starszy referent Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę.
Pismem z dnia [...] 2006 r. B. R. wniosła o wymeldowanie J. K. z pobytu stałego w budynku przy ul. [...] w M., powołując się na fakt jego opuszczenia po wezwaniu przez Komornika Sądu Rejonowego w Ż., prowadzącego egzekucję o wydanie nieruchomości.
Wójt Gminy C. po rozpatrzeniu powyższego wniosku decyzją z dnia [...] r. działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.), orzekł o wymeldowaniu J. K. z pobytu stałego w przedmiotowym budynku. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że J. K. nie zamieszkuje pod wskazanym adresem od [...] 2006 r. w wyniku wykonania eksmisji przez komornika sądowego. Na tej podstawie organ gminy stwierdził, że wobec faktycznego opuszczenia lokalu i niedopełnienia obowiązku meldunkowego, należało orzec o wymeldowaniu w drodze decyzji administracyjnej.
W odwołaniu od decyzji J. K. przyznał, że co prawda opuścił dobrowolnie budynek, lecz uczynił to jedynie dla uniknięcia bezpodstawnych jego zdaniem działań komornika sądowego. Odwołujący się podniósł, że jest jedynym właścicielem posesji i nie rozumie treści wyroku rozwodowego, którym nakazano mu opuszczenie budynku, przy czym orzeczenia sądowe nie rozstrzygają o jego wymeldowaniu.
Zaskarżoną decyzją wydaną z up. Wojewody [...], odwołania nie uwzględniono. Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie o wymeldowaniu, organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i pogląd prawny organu I instancji. Zdaniem organu II instancji, opuszczenie lokalu miało charakter trwały, bowiem związane było zastosowaniem się do postanowień wyroku rozwodowego z dnia [...] r., w którym Sąd Okręgowy w B. nakazał mu opuszczenie spornej nieruchomości. Stąd też w ocenie organu, sprawa podziału majątku dorobkowego nie ma wpływu na rozstrzygnięcie kwestii dotyczących obowiązku meldunkowego.
W skardze do sądu administracyjnego J. K. ponowił argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji co do przyczyn opuszczenia budynku i podniósł, że od dnia [...] 2006 r. nie może wejść na teren własnej posesji z powodu wymiany zamków w drzwiach. Skarżący podał też, że sprawa o podział majątku dorobkowego jest w toku, nie posiada innego mieszkania i w tej sytuacji wydanie decyzji o wymeldowaniu doprowadziło do szeregu negatywnych skutków życiowych. Stąd też skarżący nie wyraził zgody na wymeldowanie.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa. Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 936 ze zm.), organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Taki stan prawny koreluje z treścią art. 9 ust. 2b ustawy, który to przepis stanowi, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu. Zatem dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma żadnego znaczenia stan prawny przedmiotowej nieruchomości, ani też wynik sprawy o podział majątku wspólnego. Nieistotne są też skutki, wiążące się z faktem wydania decyzji o wymeldowaniu, ani sprzeciw skarżącego. Decyzja o wymeldowaniu nie zapada bowiem na zasadzie tzw. uznania administracyjnego. Obowiązek meldunkowy jest bowiem instytucją wynikającą z klauzuli ochrony porządku publicznego, mającą także związek z ochroną praw i interesów jednostki. Ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkiwania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. sygn. akt K 20/01, OTK-A 2002/3/34).
Tymczasem w niniejszej sprawie jest poza sporem, ze skarżący nie zamieszkuje w budynku, w którym był zameldowany na pobyt stały. Nieruchomość opuścił bowiem w wyniku legalnych działań Komornika Sądu Rejonowego w Ż., prowadzącego egzekucję w celu dokonania jego eksmisji na mocy wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia [...] r. sygn. akt [...]. Postępowanie egzekucyjne zostało zaś zakończone na mocy postanowienia z dnia [...] r. sygn. akt [...] (k. [...]-[...] akt adm.).
Nie ma żadnego znaczenia fakt, że skarżący zamierza powrócić do budynku, lecz dostęp jest niemożliwy z powodu wymiany zamków. Opuszczenie miejsca pobytu stałego, skutkujące wydaniem decyzji o wymeldowaniu, nie musi być dobrowolne. W niniejszej sprawie zastosowany przymus w toku postępowania egzekucyjnego, miał bowiem charakter działań dozwolonych prawem. Nie jest też możliwe utrzymywanie fikcji meldunkowej, gdyż taki stan rzeczy doprowadziłby do skutków, sprzecznych z celem ewidencji ludności. Stąd też podniesione w skardze kwestie są nieistotne dla oceny zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, a tylko w takim aspekcie podlegała ona kontroli sądowej.
Z tych względów skarga nie mogła odnieść skutku i podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło