II SA/Gl 1002/07

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-01-14

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący gospodarstwo rolne i uzyskujący dochód z jego sprzedaży, powinien zostać całkowicie zwolniony z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, czy też jedynie częściowo?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został uwzględniony częściowo. Sytuacja majątkowa skarżącego, mimo posiadania nieruchomości rolnej i uzyskiwania z niej dochodów, nie jest na tyle ciężka, aby całkowicie wykluczała poniesienie kosztów sądowych. Z uwagi na potencjalną wysokość wpisu od skargi, który jest uzależniony od wartości przedmiotu sporu, skarżący został zwolniony z tego kosztu. Jednakże, pozostałe koszty sądowe, takie jak opłata za odpis wyroku z uzasadnieniem, nie są na tyle wysokie, aby skarżący nie był w stanie ich ponieść.
Stan faktyczny
Skarżący D. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małżonką, posiada nieruchomość rolną o określonej powierzchni, z której uzyskuje miesięczny dochód. Sąd rozpoznał wniosek i postanowił zwolnić skarżącego jedynie z wpisu od skargi, oddalając wniosek w pozostałym zakresie.
Rozstrzygnięcie
1) zwolnić skarżącego z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. K. (K.) na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżącego z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie W skardze z dnia [...] r. D. K. zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Ponieważ przepis art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) nakłada na stronę obowiązek złożenia takiego wniosku na urzędowym formularzu – wezwano skarżącego do sporządzenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w przewidzianej przepisami formie. W wyznaczonym terminie D. K. nadesłał wypełniony formularz, z którego wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoją małżonką – J. K., zamieszkując w budynku mieszkalnym o pow. [...] m2 i utrzymując się z rolnictwa. Wnioskodawca jest bowiem właścicielem nieruchomości rolnej o pow. [...] ha, z której uzyskuje przeciętny, miesięczny dochód w wysokości około [...] zł miesięcznie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Analiza okoliczności dotyczących stanu majątkowego D. K. pozwoliła ustalić, iż jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zasługiwał na uwzględnienie jedynie w części. Sytuacja majątkowa wnioskodawcy nie jest bowiem na tyle ciężka, aby wykluczała poniesienie jakichkolwiek kosztów. Nie mniej jednak pod uwagę wzięto potencjalną wysokość wpisu wymaganego w niniejszej sprawie oraz majątek i możliwości finansowe skarżącego. Ich zestawienie sprawiło zaś, że uznano, iż wnioskodawca zasługuje na zwolnienie od kosztów sądowych w części dotyczącej wpisu od skargi. Przepis art. 199 P.p.s.a. konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Rozpoznając wniosek D. K. pod uwagę wzięto przede wszystkim zestawienie wysokości uzyskiwanych przezeń dochodów oraz możliwą wysokość wpisu od skargi. Ta zaś, wziąwszy pod uwagę fakt, iż byłby to wpis stosunkowy – uzależniony od wartości przedmiotu sporu (skarżący określił ją na kwotę [...] zł) wyniosłaby około [...] zł – stosownie do § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W takiej sytuacji niepodobna oczekiwać, że wnioskodawca byłby w stanie uiścić wpis. W związku z tym uznano, że zasadnym jest zwolnienie D. K. od kosztów sądowych w części – w zakresie wpisu od skargi. Odmawiając zwolnienia z pozostałych kosztów sądowych pod uwagę wzięto przede wszystkim okoliczność, iż wpis od skargi jest zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania. Pozostałe, ewentualne koszty nie są na tyle duże aby skarżący nie był w stanie ich ponieść (np. opłata za sporządzenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem w razie ewentualnego oddalenia skargi wynosi 100 zł). Nie można jednoznacznie stwierdzić, że wnioskodawca w ogóle nie może uiścić żadnych kosztów. Tym samym uznano, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie nie mógł zostać uwzględniony. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło