II SA/Gl 1003/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy J.S. na akt Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za wydanie karty pojazdu w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych p o s t a n a w i a oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy 1 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 listopada 2010 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalił wniosek J.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i trójką dzieci. W skład jego majątku wchodzi prawo własności budynku mieszkalnego o pow. 106 m2, nieruchomość rolna o pow. 0,48 ha oraz samochód marki BMW 525 z 1998 r. Źródłem utrzymania się jego rodziny jest wynagrodzenie skarżącego i jego małżonki uzyskiwane w łącznej kwocie 5600 zł brutto miesięcznie. Na podstawie nadesłanych przez skarżącego dokumentów referendarz sądowy ustalił, że łączne wynagrodzenie skarżącego i jego małżonki wynosi 3879 zł. netto miesięcznie. Czynsz za zajmowany lokal mieszkalny (wg. oświadczenia strony posiadany budynek wymaga remontu i nie nadaje się obecnie do zamieszkania) wynosi 556 zł, opłata za energię elektryczną 200 zł (w ujęciu dwumiesięcznym), opłata za gaz – 23 zł, opłata za wodę – 10 zł. Oprócz tego skarżący opłaca internet - 54 zł miesięcznie oraz abonament za TV cyfrową – 48 zł miesięcznie. W ustawowym terminie J.S. wniósł sprzeciw od tego postanowienia domagając się zwolnienia z obowiązku uiszczania wpisu. W uzasadnieniu sprzeciwu skarżący wskazał, że korzysta z bankowego limitu zadłużenia w wysokości 20.000 zł i z tego tytułu płaci co miesiąc odsetki w wysokości około 250 zł, ponadto skarżący zaciągnął kredyt w wysokości 5000 zł i z tego tytułu płaci miesięczne raty w wysokości około 190 zł. W ocenie skarżącego wszystkie nadesłane informacje dotyczące jego sytuacji materialnej, dodatkowo w świetle zbliżających się Świąt uwiarygodniają fakt, że nie stać go na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu jego i jego rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do sytuacji finansowej ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do sytuacji majątkowej skarżącego stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 pkt. 2 p.p.s.a. przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym nie została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku. W ocenie Sądu skarżący nie wykazał w sposób dostateczny i przekonujący, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł. Ta kwota, w zestawieniu z sytuacją majątkową skarżącego (łączne stałe dochody skarżącego i jego żony wynoszą 3.879 zł miesięcznie) nie jest na tyle znacząca, aby można było stwierdzić, że jej opłacenie leży poza możliwościami skarżącego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonym na urzędowym formularzu oraz z załączonych dokumentów wynika, że wnioskodawca wraz z żoną posiadają własny dom, nieruchomość rolną i samochód. Z przesłanego wyciągu z rachunku bankowego skarżącego wynika, że skarżący może korzystać z przyznanego mu w tym rachunku limit zadłużenia w kwocie 20.000 zł. W toku postępowania ujawniono, że miesięczne wydatki wynoszą z kolei około 1.236 zł. Oznacza to, że do dyspozycji wnioskodawcy pozostaje kwota około 2.643 zł. Z powyższych względów brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że skarżący jest osobą ubogą, znajdującą się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kosztów sądowych w sprawie. W tej sytuacji, opierając się na oświadczeniach skarżącego i złożonych przez niego dokumentach nie sposób przychylić się do złożonego wniosku i stwierdzić, że opłacenie kosztów sądowych jest dla skarżącego zbyt dużym obciążeniem i stanowi barierę w dostępie do sądu. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2, w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.