II SA/Gl 1009/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski,, Sędzia NSA Łucja Franiczek, Protokolant st. sekretarz sądowy Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu oddala skargę. Wydaną na wniosek G. G. decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta S. ustalił warunki zabudowy i zagospodarwowania terenu dla inwestycji określonej jako budowa zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe (szamba) na działce nr [...] obręb [...] w S. przy ul. [...], określając warunki dopuszczalności realizacji inwestycji i linie rozgraniczające teren inwestycji. Odrębne odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej wniosła działająca przez pełnomocnika W. G. oraz S. M. W. G. wniosła uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, ewentualnie o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania pierwszoinstancyjnego. Decyzji pierwszoinstancyjnej zarzuciła naruszenie art. 75, 79, 80, 77, 6, 7, 8, 9 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych sprawy, brak w treści zaskarżonej decyzji doprecyzowania, w którym konkretnie miejscu ma zostać wybudowany zbiornik, brak rozważenia kwestii nielegalnej zabudowy działki nr [...], nierozważenie wątpliwości co do adresu działki, brak wskazania podstawy prawnej na jakiej formalny właściciel budynku posadowionego na działce nr [...], korzysta z dojazdu do działki oraz z przyłączy wody i energii elektrycznej. Zarzuciła też uwzględnienie jako stron postępowania osób zmarłych. Z kolei S. M., także wnosząc o wyeliminowanie zaskarżonej decyzji pierwszoinstancyjnej z obrotu prawnego podniósł, że numer wymieniony w decyzji jako "[...]" w rzeczywistości nie istnieje, wnioskodawca G. G. nie jest właścicielem żadnych z wymienionych w decyzji działek, w decyzji nie mogą występować osoby zmarłe, a nadto wydana decyzja jest bezprzedmiotowa i narusza interesy osób trzecich na co S. M. nie wyraża zgody. W konsekwencji S. M. wniósł o "uchylenie ww. decyzji oraz stwierdzenie jej nieważności i umorzenie postępowania w całości". Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że organ I instancji do kręgu stron postępowania zaliczył oprócz inwestora G. G., także właścicieli działek oznaczonych numerami: [...],[...],[...] i [...], tj. A. i A. M., S. M., W. G., S. i O. N. Nie zaliczył natomiast, co wymaga wyjaśnienia, innych osób posiadających tytuł prawny do nieruchomości sąsiednich względem działki inwestycyjnej, tj. właścicieli działek nr [...],[...]. Ponadto z akt sprawy, w tym odwołania złożonego przez pełnomocnika W. G. wynika, że część stron postępowania nie żyje, tj.: A. M., A. M., S. N., a także B. G. Zaskarżona decyzja wydana została tym samym z naruszeniem art. 10 i 28 k.p.a. a także 7 i 77 § 1 k.p.a. Przed ponownym merytorycznym rozpatrzeniem sprawy koniecznym jest zatem wyjaśnienie kwestii stron niniejszego postępowania. Przeprowadzenie postępowania administracyjnego i wydanie decyzji administracyjnej z pominięciem strony tego postępowania czy też skierowanie decyzji do osoby zmarłej skutkuje wadliwością tego postępowania stanowiącą odpowiednio podstawę do jego wznowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a nawet stwierdzenia nieważności decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Kolegium podkreśliło także, że z uwagi na podjęte rozstrzygnięcie nie odniosło się merytorycznie do przedstawionych w odwołaniu zarzutów. Pismem z dnia [...] r. S. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji formułując szereg zarzutów pod adresem decyzji pierwszoinstancyjnej, toku postępowania w sprawie, wadliwie sporządzonej dokumentacji geodezyjnej, zdaniem strony wręcz "sfałszowanej", oraz wadliwych działań urzędników. Skarżący nie wskazał natomiast dlaczego kwestionuje decyzję drugoinstancyjne, pomimo że spełnia ona wyrażone przez niego w odwołaniu żądanie eliminując z obrotu prawnego decyzję określającą warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Domaga się natomiast by Sąd wezwał strony do przedłożenia aktów własności działek i by nakazał sprostowanie przez Urząd Miejski w S. dokumentacji geodezyjnej dotyczącej nieruchomości S. M., W. G. i O. N. i innych osób. Strona podejrzewa nadto, że organ pobiera podwójne podatki co zdaniem S. M. rodzi podejrzenie przestępstwa. Skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo Kolegium zaakcentowało, że z uwagi na spowodowane wadliwym ustaleniem przez organ I instancji kręgu stron postępowania rozstrzygnięcie kasacyjne nie rozpatrywało merytorycznie sprawy ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, byłoby to bowiem przedwczesne na tym etapie postępowania. W dodatkowych pismach procesowych z dnia [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r. , [...] r. skarżący, a następnie także dopuszczona do udziału w charakterze uczestniczki A. M. odnosili się szczegółowo do inwestycji stanowiącej przedmiot postępowania pierwszoinstancyjnego opisując nadto działania podejmowane przez poszczególne osoby ze środowiska sąsiedzkiego, podejmowali też polemikę z pismami procesowymi składanymi przez W. G. Nie odnosili się natomiast do zaskarżonej decyzji Kolegium. Liczne, obszerne pisma procesowe z dnia [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r., [...] r. , [...] r., [...] r. złożyła także działająca przez pełnomocnika uczestniczka postępowania W. G. Uczestniczka wskazuje, iż akceptuje rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji sprzeciwia się natomiast tezom wynikającym z kierowanych do Sądu pism procesowych w kwestiach odnoszących się do jej osoby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, odpowiada obowiązującemu prawu, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem składu orzekającego, nie może zostać uwzględniona. Odnosząc się do przyczyn jakie Kolegium wskazało w uzasadnieniu swej decyzji, przemawiających zdaniem organu za koniecznością uchylenia rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego Sąd zauważa, iż organ odwoławczy bez wątpienia słusznie przykłada istotną wagę do kwestii prawidłowości ustalenia przez organ I instancji kręgu osób, którym w toczącym się postępowaniu przysługiwać winien przymiot strony. Zgodnie bowiem z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a w konsekwencji z urzędu ustalić, kto ma w danej sprawie interes prawny lub obowiązek. Stwierdzenie zatem przez organ odwoławczy, że wskutek wadliwego postępowania przed organem pierwszej instancji części stron nie dopuszczono do udziału w toczącej się procedurze niewątpliwie przesądza o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Ustalenie poprawnego kręgu osób posiadających przymiot strony i dopuszczenie ich do udziału w postępowaniu stanowi bowiem bezwzględny, pierwszoplanowy obowiązek organu I instancji. W czynnościach tych nie może zastąpić organu I instancji organ odwoławczy, strony mają bowiem prawo uczestniczyć w postępowaniu na każdym jego etapie, nie zaś tylko w postępowaniu drugoinstancyjnym. Jak stwierdziło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO w K. organ I instancji z niewyjaśnionych przezeń przyczyn nie zaliczył do kręgu stron postępowania części osób posiadających tytuł prawny do nieruchomości sąsiednich względem działki inwestycyjnej tj. właścicieli działek nr [...],[...]. Nadto część osób potraktowanych przez organ I instancji jako strony w rzeczywistości już nie żyje, tj.: A. M., A. M., S. N. a także B. G., nie dopuszczono zaś do postępowania ich następców prawnych. Zaskarżona decyzja wydana została tym samym z naruszeniem art. 10 i 28 k.p.a. a także 7 i 77 § 1 k.p.a. Tym samym, wobec stwierdzenia, iż krąg stron nie został należycie przez organ I instancji ustalony Kolegium uprawnione i zobligowane było do uchylenia kontrolowanej decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazania jej do ponownego rozpoznania organowi I instancji Zaskarżoną decyzję Kolegium uznać należy zatem za zgodną z zobowiązującym prawem. Jednocześnie zauważyć należy, że ani w skardze, ani w licznych kierowanych do Sądu dalszych pismach procesowych skarżący nie odnosił się do kwestii stron postępowania, wobec zaskarżonej decyzji nie formułując żadnych w tej mierze zarzutów. Obszerne pisma skarżącego odnosiły się bowiem do związanych z przedmiotem sprawy kwestii merytorycznych, kwestionując fakt określenia przez organ I instancji warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy szamba. Z uwagi jednak na to, że Kolegium, uchylając decyzję pierwszoinstancyjną z przyczyn formalnych, merytorycznych aspektów sprawy nie rozważało, także Sąd nie może odnieść się do merytorycznych zarzutów skarżącego, stanowią one bowiem kwestie nierozpatrzone przez organ II instancji. Rozważanie w ramach postępowania administracyjnego zasadności i dopuszczalności ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji może bowiem mieć miejsce dopiero po ustaleniu przez organ I instancji prawidłowego kręgu stron postępowania i umożliwieniu stronom tym czynnego udziału. W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów uznających poprawność przyjętego przez organ II instancji rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.