II SA/Gl 1010/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-11-04

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącemu można przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym ze względu na jego sytuację materialną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, wykazując, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania swojej rodziny, ma prawo do zwolnienia od kosztów sądowych. W szczególności uwzględniono negatywny wpływ powodzi na dochody skarżącego, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w całości.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. złożył skargę na decyzję Wojewody dotyczącą wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania oraz wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący mieszka z rodziną w domu o powierzchni 80 m2, utrzymuje się z produkcji rolnej przynoszącej około 1200 zł netto miesięcznie, posiada 23 ha gruntów rolnych oraz zobowiązania kredytowe przekraczające 170 000 zł. W wyniku powodzi jego przychód ulegnie znacznemu obniżeniu, co potwierdza protokół oszacowania szkód.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł, zgodnie z treścią § 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W piśmie procesowym z dnia [...]r. J. S. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, a następnie, na wezwanie Sądu, wniosek ów złożył na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z jego treści wynika, że skarżący wraz z małżonką oraz dwójką dzieci zamieszkuje w budynku o pow. 80 m2, utrzymując się z produkcji rolnej, która przynosi przeciętny, miesięczny dochód w wysokości 1200 zł netto. W skład majątku skarżącego wchodzą również grunty rolne o pow. 23 ha. J. S. zadeklarował, iż nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Wskazał natomiast, że posiada zobowiązania z tytułu dwóch kredytów hipotecznych, na łączną kwotę ponad 170.000,00 zł. Do druku formularza wnioskodawca dołączył protokół oszacowania szkód wyrządzonych przez powódź (protokół z dnia [...]r.), z treści którego wynika, że w związku z wystąpieniem powodzi przychód skarżącego ulegnie szacunkowemu obniżeniu o kwotę 60879 zł. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Mając na względzie treść przywołanych wyżej przepisów oraz opisaną przez skarżącego sytuację materialną, należało stwierdzić, że zaistniały podstawy do przyznania J. S. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Treść nadesłanego przez stronę formularza nie budzi zastrzeżeń pod względem treści złożonych oświadczeń. Oznacza to, że wnioskodawca mając na utrzymaniu trzyosobową rodzinę (synowi wnioskodawcy są w wieku szkolnym) uzyskuje przeciętny dochód w wysokości 1200 zł netto miesięcznie. Z niego pokrywa bieżące koszty utrzymania (opłaty za media, wyżywienie itp.) oraz spłaca zaciągnięte zobowiązania. Podkreślić trzeba, że o ile w sytuacji, gdy strona posiadająca specjalistyczne gospodarstwo rolne co do zasady może być uznana za podmiot mający dochód pozwalający pokryć koszty sądowe, o tyle w sytuacji skarżącego takiego założenia czynić nie można. Zważyć bowiem trzeba, że wskutek zdarzeń nagłych i nieprzewidzianych (powódź) część upraw uległa zniszczeniu, co w konsekwencji doprowadzi do zmniejszenia jego przychodu, a w konsekwencji dochodu, co niewątpliwie wpłynie negatywnie na sytuację materialną jego rodziny. Okoliczność ta została uprawdopodobniona poprzez przedłożenie protokołu z szacowania szkód. Tym samym nawet uiszczenie stosunkowo niewielkiej kwoty – wpisu od skargi w wysokości 200 zł może okazać się dla strony zbyt trudne, co uzasadnia uwzględnienie złożonego wniosku w całości. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło