II SA/Gl 1014/05

WyrokWSA w Gliwicach2006-07-12

Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Iwona Bogucka, Włodzimierz Kubik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu nadzoru budowlanego wydane na podstawie art. 56 Prawa budowlanego z 1974 r., na które nie przysługuje zażalenie, może być przedmiotem rozpoznania przez organ odwoławczy?
Ratio decidendi
Postanowienie wydane na podstawie art. 56 Prawa budowlanego z 1974 r. nie podlegało zażaleniu. W związku z tym organ odwoławczy, rozpoznając wniesione zażalenie, działał bez podstawy prawnej, co stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności postanowienia na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Stan faktyczny
H. C. złożył skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. nakazujące T. J. przedłożenie dokumentacji w celu legalizacji nadbudowy jego domu. Skarżący domagał się nakazania rozbiórki wykonanych robót. Organ odwoławczy uchylił jedynie termin wykonania obowiązku, utrzymując w mocy pozostałe rozstrzygnięcie.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia i orzeczono, że nie podlega ono wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.) Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant starszy referent Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2006 r. sprawy ze skargi H. C. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia oceny stanu technicznego obiektu budowlanego stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia i orzeka, że nie podlega ono wykonaniu w całości Pismem z dnia [...] r. H. C. zawiadomił Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., że jego sąsiad T. J., dokonał nadbudowy w swoim domu przy ul. A w M.. Nadbudowa ta znajduje się 2,5 m od sąsiedniej nieruchomości a jej okna są skierowane w stronę domu H. C.. Dnia [...] r. organ nadzoru budowlanego zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie legalności robót związanych z rozbudową budynku przy ul. A w M. i wezwał inwestora do złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi T. J. poinformował, że rozbudowa nie dotyczy całego budynku lecz tylko niewielkiej jego części, która została wykonana w 1983 r. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., w oparciu o art. 56 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze z.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016 ze zm.) nakazał T. J., w celu doprowadzenia zrealizowanych robót do stanu zgodnego z prawem, dostarczenie określonej w postanowieniu dokumentacji. Organ określił termin wykonania obowiązku na [...] r. Na skutek zażalenia wniesionego przez H. C., protestującego przeciwko działaniom mogącym doprowadzić do legalizacji robót, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji w części określającej termin wykonania obowiązku i określił go na dzień [...] r., zaś w pozostałej części utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśniono, że rozstrzygnięcie legalności robót może być dokonane dopiero po dostarczeniu przez inwestora żądanej dokumentacji. Ze względu na datę wykonania robót, za uzasadnione uznano oparcie orzeczenia na podstawie przepisów prawa budowlanego z roku 1974. W skardze do sądu administracyjnego H. C. zwrócił się o nakazanie jego sąsiadowi zdemontowania i doprowadzenia do stanu pierwotnego wykonanych robót. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie Wyjaśnił, że na obecnym etapie postępowania nie można przewidzieć rezultatu końcowego. W celu określenia legalności wykonanych robót konieczne jest sporządzenie dokumentacji, o której orzeczono w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wyjaśnić skarżącemu, że sądy administracyjne nie są uprawnione do załatwiania spraw administracyjnych co do istoty, w tym np. do orzekania o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego. Rozstrzyganie spraw administracyjnych pozostaje w kompetencji właściwych organów administracji. Sądy administracyjne są uprawnione wyłącznie do kontroli legalności aktów wydawanych przez organy administracji. Z tego względu nie było możliwe wydanie przez Sąd jakiegokolwiek nakazu skierowanego do inwestora. Dokonując kontroli wydanego przez organy postanowienia Sąd stwierdził, że nie spełnia ono kryterium legalności. Zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a., na wydawane w toku postępowania postanowienia przysługuje zażalenie, jeżeli ustawa tak stanowi. Postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji wydanej w sprawie. Jako podstawa prawna wydanego postanowienia został przez organy nadzoru budowlanego wskazany przepis art. 56 prawa budowlanego z roku 1974. Na postanowienia wydawane na tej podstawie prawnej nie przysługiwało jednakże zażalenie. Z tego powodu organ odwoławczy, mimo wadliwego pouczenia zawartego w postanowieniu organu I instancji, nie był władny rozpoznać wniesionego zażalenia. Wydanie przez organ II instancji rozstrzygnięcia bez podstawy prawnej spełnia przesłankę nieważności, określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Mając na względzie podane okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło