II SA/Gl 1019/07

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-05-15

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada stałe zatrudnienie i dochód pozwalający na zaspokojenie potrzeb rodziny, może zostać zwolniona od kosztów postępowania sądowego w sytuacji, gdy po uwzględnieniu spłat pożyczek do dyspozycji rodziny pozostaje kwota netto miesięcznie pozwalająca na pokrycie tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli osoba fizyczna posiada stałe zatrudnienie, a jej miesięczny dochód netto, po odliczeniu wydatków związanych ze spłatą zobowiązań, pozwala na zaspokojenie potrzeb rodziny i pokrycie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania. Instytucja prawa pomocy jest przeznaczona dla osób najuboższych.
Stan faktyczny
Skarżący A. M. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną. Wniosek został złożony na urzędowym formularzu, z którego wynikało, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i dwiema córkami, posiada samochód osobowy, a rodzina utrzymuje się z jego wynagrodzenia. Dochód ten pomniejszany jest o spłatę pożyczek, co pozostawia do dyspozycji rodziny kwotę netto miesięcznie. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę stan majątkowy rodziny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności wykonanych robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...]zł (zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) skarżący, w piśmie procesowym z dni [...]r. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną. Następne, na skutek wezwania referendarza sądowego złożył ów wniosek na urzędowym formularzu (druku PPF). Z treści formularza wynika, że A. M. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną oraz dwiema córkami, zamieszkując w budynku o pow. [...] m2. W skład majątku jego rodziny, jak ustalono w oparciu o nadesłane później dokumenty wchodzi również samochód osobowy marki [...] rocznik [...]. Rodzina wnioskodawcy utrzymuje się w wynagrodzenia za pracę uzyskiwanego przez A. M. w kwocie [...] zł brutto miesięcznie. Dochód ten jest jednakże pomniejszany o wydatki związane ze spłatą dwóch zaciągniętych pożyczek, a wobec tego do dyspozycji rodziny skarżącego pozostaje co miesiąc kwota [...] zł netto miesięcznie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Na wstępie trzeba przypomnieć, że obowiązujące przepisy ustanawiają zasadę odpłatności postępowania (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), nie mniej jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Osobie fizycznej, która wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych prawo pomocy może być przyznane wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Okoliczności dotyczące stanu majątkowego A. M. nie pozwalają stwierdzić, że poniesienie przez niego kosztów postępowania sądowego w sposób istotny pogorszy sytuację materialną jego rodziny. Po uwzględnieniu spłaty zaciągniętych pożyczek do dyspozycji wnioskodawcy pozostaje kwota [...] zł netto miesięcznie (vide lista wypłat ze [...] r. nadesłana przez skarżącego). Wobec tego, na członka rodziny przypada [...] zł netto miesięcznie. Nie można więc w omawianym przypadku stwierdzić, aby stan majątkowy rodziny skarżącego w sposób znaczący odbiegał od przeciętnej, a tym samym aby konieczne było zwolnienie go od kosztów sądowych. Instytucja prawa pomocy, w założeniu, jest przewidziana dla osób najuboższych, które nawet przy daleko idących wysiłkach nie są w stanie pokryć wydatków związanych z postępowaniem sądowym. Z podanych wyżej względów nie sposób stwierdzić, aby do tej kategorii zaliczyć A. M., który posiada stałe zatrudnienie, a uzyskiwany przezeń dochód pozwala zarówno na zaspokojenie potrzeb jego rodziny jak i pokrycie kosztów postępowania sądowego. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło