II SA/Gl 1020/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne na skutek wniosku pełnomocnika skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta G. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie skierowania I.P., posiadającego uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kat. A, B, B+E, na badania psychologiczne w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. Organ pierwszej instancji zobowiązał jednocześnie skierowanego do zgłoszenia się na przedmiotowe badania w terminie miesiąca, a do ich przedstawienia - w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu. Na powyższe rozstrzygnięcie pełnomocnik I.P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wraz z wnioskiem o wstrzymanie jego wykonania. Uzasadniając przedmiotowy wniosek, pełnomocnik podniósł, że wykonanie obowiązku nałożonego skarżoną decyzją, zniweczy skutek złożenia skargi czyniąc postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym. W ocenie pełnomocnika oddalenie wniosku, przy jednoczesnym uwzględnieniu skargi, skutkuje po stronie skarżącego powstaniem nieodwracalnej szkody. Kolegium odnosząc się do przedmiotowego wniosku, na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] odmówiło wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Stanowisko swoje organ uzasadnił charakterem prawnym zaskarżonej decyzji, która ma wymiar aktu związanego. Zdaniem organu, za powyższym przemawiała także istota spornej decyzji, tj. bezpieczeństwo w ruchu drogowym, które wymaga szczególnej ochrony w kolizji z interesem jednostkowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznając przedmiotowy wniosek zważył, co następuje: W świetle art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd może jednak na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie aktu w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Przesłanką wstrzymania wykonania jest uprawdopodobnienie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a ocena tych przesłanek pozostawiona jest uznaniu Sądu. Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, że wskazanie i uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania obciąża wnioskodawcę. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne. W konsekwencji z uwagi na fakt, że instytucja wstrzymania jest wyjątkiem od zasady wykonalności ostatecznych aktów administracyjnych, ewentualne uwzględnienie takiego wniosku strony musi być szczególnie umotywowane. Uzasadnienie wniosku musi więc wskazywać na okoliczności, które uprawdopodobnią wystąpienie powyższych przesłanek przy czym wnioskiem mogą zostać objęte jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Zatem sąd może wstrzymać wykonanie danego aktu administracyjnego uzależniając to od zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności albo w drodze egzekucji administracyjnej albo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Niebezpieczeństwo zaistnienia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków musi wynikać z racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu w czasie zawisłości skargi w danej sprawie sądowoadministracyjnej. W ocenie Sądu pełnomocnik skarżącego nie przedstawił okoliczności, które mogłyby uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nałożony na skarżącego obowiązek – poddanie się badaniom psychologicznym – ma na celu stwierdzenie istnienia bądź braku przeciwwskazań psychologicznych w powołanym zakresie. Powyższe leży także w interesie innych użytkowników dróg. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, że zaskarżona decyzja jest wynikiem przekroczenia przez skarżącego, w ciągu jednego roku, liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Z kolei objęty skargą akt w efekcie zmierza do wyeliminowania z ruchu drogowego osób stwarzających potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa w tym ruchu. Jednocześnie odnotować wypada, że kontrolowana decyzja sama w sobie nie oznacza pozbawienia skarżącego uprawnienia do kierowania pojazdami. Wykonanie tej decyzji nie rodzi niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącemu, znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Ewentualną konsekwencją poddania się badaniom jest - w sytuacji stwierdzenia, na podstawie orzeczenia lekarskiego, istnienia przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem - decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, wydawana przez starostę na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tj.: Dz. U. z 2015 r., poz. 155 ze zm.). Jednak sprawa w tym przedmiocie podlega załatwieniu w odrębnym postępowaniu, od którego będą przysługiwały środki zaskarżenia na zasadach ogólnych. Zdaniem Sądu poddanie się przez skarżącego badaniom psychologicznym, nawet w wyniku wydania wadliwego przez organ rozstrzygnięcia, nie zrodzi trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Nadto zaznaczyć wypada, że w ochronie tymczasowej, jaką jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, nie chodzi o normalne skutki wykonania decyzji, ale o skutki kwalifikowane jej wykonania. W ocenie Sądu nie zostało wykazane, by w sytuacji skarżącego wykonanie zaskarżonej decyzji mogło spowodować skutki inne niż normalne, będące następstwem skarżonego aktu. Na koniec zwrócić należy uwagę, że podstawą uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania nie mogą być zarzuty dotyczące prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia, albowiem w postępowaniu wpadkowym jakim jest ocena zasadności wstrzymania wykonania aktu, kwestia ta leży poza zakresem kognicji Sądu. Kwestia legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia będzie bowiem stanowić przedmiot postępowania sądowego w sprawie. Rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania nie może zatem prowadzić do rozpoznania sprawy. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. postanowił orzec jak w sentencji.