II SA/Gl 1023/09

WyrokWSA w Gliwicach2010-03-15

Skład orzekający: Maria Taniewska-Banacka, Łucja Franiczek, Ewa Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może badać merytoryczne zarzuty dotyczące wstrzymania robót budowlanych, jeśli zaskarżone zostało postanowienie o niedopuszczalności zażalenia na postanowienie wstrzymujące roboty?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może badać merytorycznych zarzutów dotyczących wstrzymania robót budowlanych, jeśli przedmiotem skargi jest postanowienie o niedopuszczalności zażalenia na postanowienie wstrzymujące roboty. Kontroli Sądu podlegało jedynie postanowienie organu odwoławczego mające charakter proceduralny. Kwestie merytoryczne będą mogły być przedmiotem kontroli sądowej dopiero w przypadku zaskarżenia orzeczenia podlegającego zaskarżeniu w postępowaniu administracyjnym.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane związane z budową muszli koncertowej i nałożył obowiązek przedstawienia dokumentów legalizacyjnych. Na to postanowienie nie przysługiwało zażalenie. "A" Sp. z o.o. wniosła jednak zażalenie, kwestionując rzeczowość postanowienia i domagając się rozbiórki. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność zażalenia, wskazując, że przepis art. 48 Prawa budowlanego nie przewiduje zażalenia na takie postanowienie. "A" Sp. z o.o. wniosła skargę do WSA, kwestionując zgodność postanowienia organu odwoławczego z Konstytucją RP i podnosząc merytoryczne zarzuty dotyczące budowy i użytkowania muszli.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2010 r. ze skargi "A" Sp. z o. o. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie wstrzymania robót budowlanych. oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z., działając na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.: Dz. U. 2006, Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), wstrzymał prowadzone przez Ochotniczą Straż Pożarną w M. roboty budowlane związane z budową muszli koncertowej wraz z zapleczem gospodarczym na działce [...] w M. Jednocześnie nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia zaświadczenia o zrealizowaniu obiektu zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, oraz zaświadczeniem o wpisie projektanta(ów) i sprawdzającego na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, decyzji o warunkach zabudowy, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W uzasadnieniu organ I instancji podał, iż należy umożliwić przeprowadzenie procedury legalizacyjnej, w ramach której właściciel wykaże zgodność inwestycji z przepisami o planowaniu przestrzennym. Postanowienie wskazywało, iż nie przysługuje nań zażalenie. Pismem z dnia [...] r. "A" Sp. z o.o. wniosła do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. zażalenie na postanowienie pierwszoinstancyjne, wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia i wnosząc o jego uchylenie. Spółka wskazała, iż przedmiotowe postanowienie nie jest rzeczowe ponieważ w uzasadnieniu brak jest rzeczywistych faktów. Zdaniem bowiem Spółki 13 lat użytkowania nielegalnie wybudowanej muszli koncertowej stało się cyt. "narzędziem terroru fizycznego i psychicznego narażając /.../ tym samym na utratę zdrowia i życia. Nielegalnie wybudowana muszla koncertowa w odległości 4 metrów od /.../ nieruchomości zabudowanej na cele mieszkalne jest sprzeczna z ochroną interesów osób trzecich". Zdaniem Spółki należąca do niej nieruchomość straciła na wartości około 80%. W konsekwencji odwołująca wskazała, że domaga się wydania decyzji w przedmiocie natychmiastowej rozbiórki muszli koncertowej na podstawie prawomocnych wyroków sądów administracyjnych oraz art. 48 Prawa budowlanego. Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., działając na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdził niedopuszczalność wniesionego zażalenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane nie przewiduje możliwości złożenia zażalenia na podjęte postanowienie. Ewentualne zakwestionowanie treści tegoż postanowienia będzie zatem możliwe dopiero w odwołaniu od decyzji wydanej w przedmiotowej sprawie przez organ I instancji. Pismem z dnia [...] r. "A" Sp. z o.o. reprezentowana przez członka zarządu S. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie organu II instancji. Skarżąca Spółka nie odniosła się do kwestii niedopuszczalności wniesionego zażalenia, stawiając jedynie pytanie o zgodność rozstrzygnięcia z art. 2 i 7 Konstytucji RP. Następnie Spółka skoncentrowała swe wywody na wskazaniu nieprawidłowości, jakie zdaniem skarżącej miały miejsce w trakcie budowy i użytkowania muszli koncertowej, formułując zarzuty pod adresem pracowników Urzędu Rejonowego w Z., PINB w Z., Gminy C. oraz Starostwa Powiatowego w Z., w tym zarzut nie wykonywania wyroków tut. Sądu. Skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że nie jest ono dotknięte uchybieniami uzasadniającymi jego wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie może zostać uwzględniona. W pierwszej kolejności wskazać w tym miejscu należy, iż w myśl art. 141 § 1 k.p.a. na postanowienia wydawane w toku postępowania administracyjnego służy stronie zażalenie tylko wtedy, gdy przepisy prawa wprost możliwość taką przewidują. W przypadku natomiast pozostałych postanowień stosownie do art. 142 k.p.a. strona może je kwestionować dopiero w odwołaniu od decyzji. Wydane w sprawie postanowienie wstrzymujące prowadzone przez skarżącego roboty budowlane podjęte zostało na podstawie art. 48 § 2 ustawy Prawo budowlane, który to przepis nie przewiduje możliwości jego zaskarżenia poprzez wniesienie zażalenia. Tym samym skarżąca Spółka będzie mogła podważać prawidłowość wydanego postanowienia dopiero w odwołaniu od przyszłej, podjętej przez organ I instancji decyzji administracyjnej. W konsekwencji organ II instancji zobligowany był do wydania postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność wniesionego przez skarżącą zażalenia. Zgodnie bowiem z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy w postępowaniu wstępnym podejmuje czynności mające na celu m.in. ustalenie czy odwołanie bądź zażalenie jest dopuszczalne. Niedopuszczalność odwołania bądź zażalenia może wynikać z przyczyn podmiotowych jak i przedmiotowych. Niedopuszczalność z przyczyn przedmiotowych obejmuje zaś m.in właśnie sytuację wniesienia zażalenia na postanowienie, na które przepisy prawa środka takiego nie przewidują. Ustalenie zatem przez organ, iż wniesiono zażalenie na postanowienie, w stosunku do którego przepisy nie przewidują takiej możliwości, nakłada na organ odwoławczy obowiązek stwierdzenia, w formie postanowienia, jego niedopuszczalności, nie zezwalając na przystąpienie do merytorycznej oceny zaskarżonego postanowienia. Podkreślenia wymaga nadto, że kontroli Sądu podlegało w niniejszej sprawie jedynie postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. mające charakter wyłącznie proceduralny i nie rozstrzygające sprawy merytorycznie. W konsekwencji Sąd, będąc związanym przedmiotem zaskarżenia, nie mógł zatem badać zasadności podniesionych przez skarżącą Spółkę merytorycznych zarzutów dotyczących sprawy nakazania wstrzymania robót budowlanych. Kwestie te będą mogły bowiem stanowić przedmiot kontroli sądowej dopiero w przypadku ewentualnego zaskarżenia orzeczenia podlegającego zaskarżeniu w postępowaniu administracyjnym W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło