II SA/Gl 103/16
PostanowienieWSA w Gliwicach2018-01-04
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała istotnej zmiany okoliczności sprawy od czasu wydania poprzedniego postanowienia?Ratio decidendi
Wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała istotnej zmiany okoliczności sprawy, która uzasadniałaby zmianę poprzedniego rozstrzygnięcia. Ocena wniosku sprowadza się do zbadania, czy po wydaniu postanowienia wystąpiły nowe okoliczności istotne dla przyznania prawa pomocy, a sama poprawa sytuacji materialnej lub brak wykazania pogorszenia nie stanowią podstawy do zmiany postanowienia.Stan faktyczny
Skarżąca M. H. złożyła wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 28 października 2016 r., które oddalało wniosek o zmianę postanowienia z dnia 15 lipca 2016 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca powołała się na trudną sytuację materialną. Sąd wskazał, że ocena stanu majątkowego skarżącej była już wielokrotnie dokonywana, a podane informacje były tożsame z poprzednimi. W ocenie sądu sytuacja materialna rodziny skarżącej uległa poprawie, a spłata zobowiązania wobec bliskich nie uzasadnia zwolnienia z kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 28 października 2016 r.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 4 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. i E. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu w kwestii wniosku skarżącej M. H. o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 28 października 2016 r., oddalającego wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 15 lipca 2016 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 28 października 2016 r.
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca M. H. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych powołując się na trudną sytuację materialną.
Ponieważ w niniejszej sprawie ocena stanu majątkowego skarżącej oraz jej małżonka była już czterokrotnie dokonywana (dwukrotnie przez referendarza sądowego i dwukrotnie przez Sąd), a podane przez stronę informacje są o do zasadyc tożsame z poprzednimi, kolejny wniosek potraktowany został jako żądanie zmiany uprzednio wydanego postanowienia.
Stosownie do treści art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 – zwana dalej P.p.s.a.) postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
W postanowieniu z dnia 28 października 2016 r. wskazano, że wniosek o zmianę uprzednio wydanego postanowienia nie stanowi środka zaskarżenia i nie uruchamia kontroli prawidłowości tego postanowienia. Jego rozpoznanie sprowadza się bowiem wyłącznie do zbadania, czy po wydaniu wspomnianego orzeczenia wystąpiły nowe okoliczności istotne z punktu widzenia zasadności przyznania im prawa pomocy. Odstąpienie od oceny sformułowanej we wcześniejszym postanowieniu wymaga przy tym wykazania przez stronę, iż doszło w międzyczasie do zmiany okoliczności stanowiących przesłankę podjętego rozstrzygnięcia, co w przypadku postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy oznaczać musi znaczące pogorszenie położenia wnioskodawcy w tych aspektach, które mają znaczenie w świetle przesłanek opisanych w art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.
Jak już to wcześniej czterokrotnie wskazano, zasadniczym motywem, dla którego odmówiono przyznania prawa pomocy, była kwestia posiadania składników majątku, które przeczyły tezie o trudnej sytuacji materialnej i które generowały dodatkowe koszty. Dodatkowo kilkukrotnie podkreślono, że fakt spłaty zobowiązania względem bliskich, w wysokości zbliżonej do wpisu od skargi, nie może uzasadniać zwolnienia z obowiązku uiszczenia daniny publicznoprawnej. Porównanie złożonego aktualnie wniosku z poprzednimi prowadzi również do konstatacji, że sytuacja materialna rodziny skarżącej uległa poprawie, skoro obecnie łączny dochód to kwota 3867,58 zł netto miesięcznie (poprzednio 3689 zł zł), a obecna rata spłacanej pożyczki wynosi 200 zł (poprzednio 400 zł). W takiej sytuacji nie sposób znaleźć podstaw do zmiany uprzednio zajętego stanowiska, co skutkować musiało oddaleniem wniosku o zmianę postanowienia na mocy art. 165 P.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło