II SA/Gl 1038/07

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącego z wpisu od skargi 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł (zgodnie z § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), skarżący E. P. na urzędowym formularzu wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Uzasadniając wniosek wskazał, że jest rolnikiem prowadzącym gospodarstwo rolne, w skład którego wchodzi [...] ha upraw, zaś zasadniczym przedmiotem działalności jest hodowla [...]. Z tego tytułu osiąga miesięczny dochód w wysokości około [...] zł. Wnioskodawca, na skutek zdarzeń losowych zmuszony był zaciągnąć kredyt w wysokości [...] zł, a jego miesięczna rata wynosi [...] zł. Przeciętne, miesięczne wydatki skarżącego związane z utrzymaniem się wynoszą około [...] zł. Na wezwanie referendarza sądowego E. P. przedłożył dokumenty potwierdzające wiarygodność przedstawionych przezeń informacji. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Na wstępie trzeba przypomnieć, że obowiązujące przepisy ustanawiają zasadę odpłatności postępowania (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), nie mniej jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest uzależnione od wykazania przez wnioskodawcę, że znajduje się on w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej, wykluczającej w zasadzie poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Okoliczności dotyczące stanu majątkowego E. P. pozwoliły stwierdzić, że jego wniosek zasługiwał na uwzględnienie w części. Skarżący istotnie dysponuje dochodem, którego znaczna część jest przeznaczana na bieżące wydatki. Do jego dyspozycji pozostaje co miesiąc około [...] zł, co oznacza, że uiszczenie wpisu od skargi w kwocie [...] zł pozostaje poza zakresem jego możliwości. Tym samym uzasadnionym było uwzględnienie wniosku w tej części i zwolnienie E. P. z wpisu od skargi w całości. Prawo pomocy w zakresie całkowitym jest jednakże instytucją o charakterze szczególnym, a z treści przepisu normującego przesłanki jego przyznania można wywnioskować, że znajdzie zastosowanie wówczas, gdy wnioskodawca wykaże wyjątkowo ciężką sytuację materialną. W rozpoznawanej sprawie nie sposób stwierdzić, aby skarżący znajdował się w ubóstwie, zaś jego status materialny w sposób znaczący różniłby się in minus od sytuacji przeciętnego obywatela. Fakt, iż do życia pozostaje mu skromna kwota nie jest wystarczająca przesłanką dla zwolnienia go w całości od kosztów sądowych jak i do wyłożenia z budżetu Państwa środków na pokrycie zastępstwa procesowego. Pamiętać zarazem trzeba, że w razie niekorzystnego dla strony orzeczenia Sądu kończącego postępowanie sądowe może ona ponowić swój wniosek o przyznanie prawa pomocy argumentując wówczas zamiarem złożenia skargi kasacyjnej. Wówczas okoliczności związane z jej stanem materialnym są badane w kontekście stadium postępowania. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.