II SA/Gl 105/10
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-10-28
Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w stopniu uzasadniającym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała w sposób dostateczny i przekonujący, iż nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów sądowych, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Analiza jej sytuacji finansowej, uwzględniająca niskie dochody z renty, potrącenia komornicze oraz skromne zarobki syna, potwierdziła, że jej środki są bardzo ograniczone i zaspokajają jedynie podstawowe potrzeby życiowe.Stan faktyczny
Skarżąca D. T. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, który został oddalony przez referendarza sądowego. Referendarz uznał, że skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji finansowej, mimo posiadania niskiej renty, potrąceń komorniczych i zamieszkiwania z synem. Skarżąca wniosła sprzeciw od tego postanowienia, dołączając dokumenty potwierdzające jej dochody i dochody syna, a także wskazując na trudne warunki mieszkaniowe.Rozstrzygnięcie
Sąd zwolnił skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), po rozpoznaniu w dniu 28 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu D. T. od postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalającego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych z dnia 16 września 2010 r. sygn. akt II SA/Gl 105/10 w sprawie ze skargi D.T. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie o wymeldowanie p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 września 2010 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalił wniosek D. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że skarżąca utrzymuje się z renty inwalidzkiej uzyskiwanej w kwocie 475 zł, z której to kwoty komornik potrąca kwotę 135 zł tytułem egzekucji należności czynszowych. Skarżąca nie posiada żadnego majątku, oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Razem ze skarżącą zamieszkuje jej dorosły syn, który jest zatrudniony na ¼ etatu. W ocenie referendarza sądowego ocena stanu majątkowego skarżącej nie pozwalała stwierdzić, że złożony przez nią wniosek zasługuje na uwzględnienie. Referendarz wskazał, że nie można dokonać oceny sytuacji majątkowej skarżącej, gdyż nie nadesłała ona dokumentów wskazujących na poziom jej przeciętnych miesięcznych wydatków, dokumentów potwierdzającego zajęcie części świadczenia rentowego przez komornika sądowego oraz dokumentu wskazującego na wysokość świadczenia uzyskiwanego przez jej dorosłego syna.
W ustawowym terminie D. T. wniosła pismo zatytułowane "Podanie" z dnia [...]r., które Sąd uznał za sprzeciw od tego postanowienia. W uzasadnieniu sprzeciwu skarżąca wskazała na swoje trudne warunki mieszkaniowe. Do pisma skarżąca dołączyła zaświadczenie z organu rentowego wskazujące, że wysokość jej świadczenia w okresie od czerwca do sierpnia 2010 r. wynosiła 543,29 zł miesięcznie, a od wskazanej kwoty komornik potrącał kwotę 135,82 zł. Do pisma skarżąca dołączyła również zaświadczenie wskazujące, że jej syn N. T. miesięcznie zarabia 330 zł brutto.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do sytuacji finansowej ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku.
Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do sytuacji majątkowej skarżącej stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 pkt. 2 p.p.s.a. przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku.
W ocenie Sądu skarżąca wykazała w sposób dostateczny i przekonujący, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów sądowych. Prawo pomocy przysługuje osobom, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź też ich środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Wobec oświadczenia skarżącej zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w świetle dołączonych do sprzeciwu zaświadczeń o wysokości uzyskiwanych dochodów ( renty z tytułu niezdolności do pracy i zaświadczenia z zakładu pracy syna skarżącej) należy przychylić się do złożonego wniosku.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2, w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło