II SA/Gl 1054/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2009-06-30

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która prowadzi gospodarstwo domowe z rodziną i posiada nieruchomość obciążoną zajęciem komorniczym, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu został oddalony, ponieważ wnioskodawczyni nie wykazała w sposób dostateczny, że jej sytuacja materialna i rodzinna uniemożliwia jej poniesienie kosztów zastępstwa procesowego. Brak było precyzyjnych informacji o wsparciu finansowym ze strony rodziny oraz o przyczynach zawieszenia działalności gospodarczej, co uniemożliwiło ocenę, czy wnioskodawczyni wyczerpała wszystkie możliwości zdobycia środków na pokrycie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
A. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, argumentując brak środków na pokrycie kosztów zastępstwa procesowego. Wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe z rodziną, posiada nieruchomość obciążoną zajęciem komorniczym i zadeklarowała brak oszczędności. Rodzina pokrywa bieżące wydatki, a wnioskodawczyni zawiesiła działalność gospodarczą.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy A. G. wystąpiła o ustanowienie adwokata z urzędu, wniosek motywując brakiem środków na pokrycie kosztów zastępstwa procesowego świadczonego przez fachowego pełnomocnika. Z informacji zawartych w druku formularza wynika, że wnioskodawczyni wspólnie z E. S.-G., M. G. oraz małoletnim A. G. prowadzą gospodarstwo domowe. Wedle złożonych oświadczeń w skład jej majątku wchodzi nieruchomość o pow. [...] ha, na której znajduje się niewykończony budynek mieszkalny. Nieruchomość ta jest objęta zajęciem komorniczym. Skarżąca zadeklarowała, że nie posiada żadnych oszczędności pieniężnych, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Na skutek dodatkowego wezwania referendarza sądowego wnioskodawczyni oświadczyła, że pozostają na utrzymaniu rodziny, która pokrywa wszelkie bieżące wydatki związane z ich utrzymaniem się. A. G. przestawiła kserokopię informacji o drugim terminie licytacji nieruchomości należącej do M.G. i E. S. – G. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Odpłatność postępowania sądowego jest regułą, o czym stanowi przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Nie ma ona wszakże charakteru bezwzględnego, a wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (w omawianym przypadku polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych) może nastąpić wówczas, gdy osoba występująca z takim wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. W istocie rzeczy jest to więc forma dofinansowania strony postępowania sądowego ze środków publicznych i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się wyłącznie do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe (por. postanowienie NSA z 6 października 2004r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Zasadność wniosku strony oceniana jest w dwóch aspektach - z jednej strony uwzględnienia się wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z pod uwagę brane są jej możliwości finansowe (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05). W rozpoznawanej sprawie brak jest dostatecznych danych do przyjęcia, że sytuacja materialna wnioskodawczyni jest na tyle ciężka, aby uzasadnione było przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W zakresie materiału dowodowego oparto się na informacjach zawartych w aktach sprawy zarejestrowanej pod sygn. II SA/Gl 1061/08. Zauważyć trzeba, że brak jest jakichkolwiek informacji w jakim zakresie rodzina, u której mieszkają skarżąca udziela jej najbliższym wsparcia materialnego. Ogólnikowe stwierdzenie, że "bieżące należności pokrywa Rodzina łącznie z kosztami utrzymania koniecznego" nie pozwala w jakimkolwiek stopniu ustalić rozmiarów tego wsparcia. Brak jest informacji na temat wspomnianych należności, ich charakteru i źródła powstania. Nie wiadomo również, czy dochody rodziny wnioskodawców pozwalają ewentualne na udzielenie dodatkowego wsparcia w celu skorzystania z usług fachowego pełnomocnika. Niejasny jest powód, dla którego A. G. zawiesiła prowadzoną działalność gospodarczą. W piśmie procesowym z dnia [...] r. znajdującym się w aktach o sygn. II SA/Gl 1061/08 wspomina, że podejmie działalność po wydaniu przez Sąd rozstrzygnięcia. Nie wiadomo więc co stoi na przeszkodzie w jej prowadzeniu obecnie. Wskazane wyżej okoliczności nie pozwalają z całym przekonaniem stwierdzić, że wnioskodawczyni wyczerpała wszelkie możliwości zdobycia środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego. W szczególności zaś nie wyjaśniła w sposób dostateczny swojej rzeczywistej sytuacji rodzinnej i materialnej. W tej sytuacji nie można z całym przekonaniem stwierdzić, że zaistniały przesłanki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło