II SA/Gl 1059/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w T. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 13 czerwca 2025 r. nr WINB-WOA.7721.78.2025.KS/AT w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę. Decyzją z dnia 4 lutego 2025 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. (dalej: PINB) na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r. poz. 418) nałożył na T. Spółdzielnię Mieszkaniową "[...] " (zwaną dalej skarżącą) obowiązek demontażu trzech stalowych ścianek z drzwiami bez zadaszenia dobudowanych do altany śmietnikowej na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] położonej przy ul. [...] w T. , w terminie do dnia 31 maja 2025 r., w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu organ wskazał, że w trakcie czynności kontrolnych ustalił, iż w południowo-zachodnim narożniku działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] położonej przy ul. [...] w T. stanowiącej własność S. sp. z o.o. jest altana śmietnikowa wybudowana na podstawie zgłoszenia z dnia 11 kwietnia 2024 r. Altana śmietnikowa ma wymiary 8,15 m x 4,40 m i wysokość ok. 2,45 m. Jest to obiekt w lekkiej konstrukcji stalowej posadowiony na terenie utwardzonym kostką brukową betonową. Obiekt ma powierzchnię ponad 40 m2, co oznacza, iż nie jest obiektem małej architektury. Do altany od strony zachodniej przylegają trzy stalowe ścianki bez zadaszenia o wymiarze 1,70 m x 4,40 m z drzwiami, wygradzające wymieniony teren. Ponadto organ podniósł, że inwestor dysponuje zgodą właściciela działki nr [...] S. sp. z o.o. na posadowienie przedmiotowej altany śmietnikowej w południowo – zachodniej części działki w obecnym kształcie. Nie ma zatem wątpliwości, co do kwestii dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przedmiotowa inwestycja jest natomiast niezgodna z art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 320), według którego obiekty budowlane przy drogach powinny być usytuowane w odległości – od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi gminnej – co najmniej 6 m w terenie zabudowy. Jednocześnie altana śmietnikowa posadowiona jest w odległości około 1,3 m od zachodniej granicy z działką budowlaną nr [...] , co stanowi naruszenie przepisu § 23 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225), według którego, odległość miejsc do gromadzenia odpadów stałych, powinna wynosić co najmniej 3 m - od granicy działki budowlanej. Zaskarżoną decyzją z dnia 13 czerwca 2025 r. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołania złożonego przez skarżącą, utrzymał w mocy powyższą decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał przede wszystkim, że obecna lokalizacja przedmiotowej altany śmietnikowej położonej w południowo-zachodniej części działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] w T. narusza § 23 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie wymaganej odległości od granicy działki budowlanej. Ponadto podniósł, że przedmiotowa inwestycja jest niezgodna z art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Następnie organ przedstawił ustalenia oraz ocenę prawną w powyższym zakresie. Odniósł się również do zarzutów zawartych w odwołaniu, według których PINB zastosował błędną wykładnię § 23 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie polegającą na przyjęciu, że granice działki budowlanej w niniejszej sprawie stanowi granica działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: [...] oraz [...] , podczas gdy działka oznaczona nr ew. [...] stanowi działkę, na której skarżąca zrealizowała inwestycję, a działka nr [...] jest przedmiotem użytkowania wieczystego skarżącej. Odnosząc się do tego zarzutu organ odwoławczy wskazał, że skarżąca nie jest właścicielem działki o nr [...] , a jedynie jej dzierżawcą. Działka ta stanowi własność S. sp. z o.o. Wobec tego nie zachodzi tożsamość właścicieli działki inwestycyjnej (nr [...] ) oraz działki sąsiedniej (nr [...] ). W skardze wniesionej od powyższej decyzji skarżąca – reprezentowana przez radcę prawnego – podniosła zarzut naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. § 23 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że granica działki budowlanej, o której mowa w tym przepisie, to granica między działką nr [...] , na której inwestor realizuje inwestycję, a działką nr [...] , będącą w użytkowaniu wieczystym inwestora (skarżąca jest użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości w udziale wynoszącym 45366/45544, tj. 99,6 % i jednocześnie jako spółdzielnia mieszkaniowa jest z mocy ustawy zarządcą tej nieruchomości). Ponadto podniosła zarzut bezpodstawnego zastosowania wymienionego przepisu, będącego skutkiem błędnego przyjęcia przez organ, że odległość miejsca gromadzenia odpadów stałych od granicy działki budowlanej jest mniejsza niż 3 metry. Skarżąca zarzuciła również naruszenie przez organ przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, poprzez jego bezpodstawne zastosowanie. W uzasadnieniu skargi podniosła, że prawidłowa wykładnia § 23 ust. 1 pkt 2 wyżej wymienionego rozporządzenia powinna prowadzić do wniosku, że w regulacji tej chodzi o granicę między działką, na której realizowana jest inwestycja budowlana, a działką nie będącą we władaniu inwestora. Nie ma bowiem potrzeby chronienia inwestora będącego właścicielem (tu użytkownikiem wieczystym) jednej działki przed nim samym jako inwestorem realizującym inwestycję na działce sąsiedniej. Dodała, że gdyby organy wydające decyzje w niniejszej sprawie dokonały prawidłowej wykładni § 23 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, doszłyby do wniosku, że w niniejszej sprawie nie ma potrzeby ochrony Spółdzielni jako użytkownika wieczystego działki nr [...] przed działaniem Spółdzielni jako inwestora inwestycji realizowanej na sąsiedniej działce nr [...] , co do której Spółdzielnia jest uprawniona do dysponowania nią na cele budowlane i której jest dzierżawcą. W związku z tym podniosła, że organy nie powinny stosować art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego i nakazywać skarżącej demontaż trzech stalowych ścianek dobudowanych do altany śmietnikowej. W związku z powyższymi zarzutami skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymał skargę i zawartą w niej argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), zwanej dalej P.p.s.a. określa, jakie naruszenia prawa stanowią podstawę uwzględnienia skargi. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu nadzoru budowlanego I instancji o nałożeniu na skarżącą obowiązku demontażu trzech stalowych ścianek z drzwiami, bez zadaszenia, dobudowanych do altany śmietnikowej, w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Podstawę prawną wydanej w sprawie decyzji stanowił art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2025 r. poz. 418). Podkreślenia zatem wymagało, że zgodnie z art. 51 ust. 7 wymienionej ustawy, przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1, tj. m.in. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach – jak stanowi art. 50 ust. 1 pkt 4 tej ustawy. Natomiast według art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. W przedmiotowej sprawie organ nadzoru budowlanego ustalił, iż w południowo-zachodnim narożniku działki oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] położonej w T. przy ul. [...] znajduje się altana śmietnikowa, do której dobudowane zostały od strony zachodniej trzy stalowe ścianki bez zadaszenia o wymiarze 1,70 m x 4,40 m z drzwiami, wygradzające wymieniony teren. Inwestycja ta znajduje się w odległości 3,5 m od zewnętrznej granicy jezdni drogi gminnej – ulicy [...] , a od strony zachodniej – w odległości 1,3 m od granicy z działką budowlaną nr [...] . W związku z powyższymi ustaleniami, znajdującymi oparcie w zgromadzonym w aktach materiale dokumentacyjnym, zasadnie organ stwierdził, że doszło do naruszenia art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2025 r. poz. 889), według którego, obiekty budowlane przy drogach, powinny być usytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi gminnej - co najmniej 6 m – w terenie zabudowy. Prawidłowo również organ przyjął, że nie zostały spełnione warunki określone w art. 43 ust. 2 ustawy o drogach publicznych, gdyż inwestor nie uzyskał zgody zarządcy drogi – MZUiM, na taką lokalizację, wydanej przed uzyskaniem przez inwestora obiektu pozwolenia na budowę lub zgłoszeniem budowy albo wykonaniem robót budowlanych. Z akt przedmiotowej sprawy wynika bowiem, że pismo zarządcy drogi z dnia 26 listopada 2024 r. dotyczące powyższej kwestii zostało sporządzone dopiero w wyniku wezwania organu nadzoru budowlanego po wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie. Mając na uwadze wzmiankowane już ustalenia, według których przedmiotowy obiekt budowlany - od strony zachodniej – posadowiony jest w odległości 1,3 m od granicy z działką budowlaną nr [...] , prawidłowo organ stwierdził, że doszło również do naruszenia § 23 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225), według którego, odległość miejsc do gromadzenia odpadów stałych, powinna wynosić co najmniej 3 m - od granicy działki budowlanej. W tym zakresie nie zasługiwał na uwzględnienie podniesiony w skardze zarzut naruszenia przez organ przepisu § 23 ust. 1 pkt 2 wymienionego rozporządzenia, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że granica działki budowlanej, o której mowa w tym przepisie, to granica między działką nr [...] , na której skarżąca zrealizowała inwestycję, a działką nr [...] , będącą w użytkowaniu wieczystym inwestora (skarżąca jest użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości w udziale wynoszącym 99,6 %). Podkreślenia bowiem wymagało, że skarżącej przysługuje tylko udział w prawie użytkowania wieczystego działki o nr ew. [...] , a zatem – niezależnie od tego, że jest to udział większościowy, wynoszący 99,6 %, nie może być odnoszona do tej sytuacji, ocena prawna zawarta w skardze. Nie ulega przy tym wątpliwości zasadność twierdzeń skargi, sprowadzających się do tego, że § 23 ust. 1 pkt 2 wymienionego rozporządzenia, wprowadzający nakaz lokalizacji pewnych obiektów budowlanych w określonej odległości od granicy działki budowlanej, nie dotyczy sytuacji, gdy obie graniczące ze sobą nieruchomości należą do jednego właściciela. W pełni podzielić należało przytoczoną w skardze w tym zakresie linię orzeczniczą, według której, w sytuacji gdy obie graniczące ze sobą nieruchomości należą do jednego właściciela i w grę nie wchodzi ochrona interesów właścicieli nieruchomości sąsiednich, nie ma uzasadnienia aby ograniczać właściciela w wykonywaniu jego praw. W takim przypadku podział na działki geodezyjne ma charakter wyłącznie techniczny, a przez odległość do granicy należy rozumieć odległość do granicy działki sąsiedniej, będącej własnością innego podmiotu. W pełni podzielając ocenę prawną zawartą w cytowanych w skardze orzeczeniach sądowych, zaznaczyć należało, że ocena ta nie może być odnoszona do okoliczności niniejszej sprawy, gdyż skarżąca nie jest właścicielem działki sąsiedniej wobec działki inwestycyjnej, a przysługuje jej tylko udział w prawie użytkowania wieczystego tej działki. Gdyby przysługiwało wyłącznie skarżącej prawo użytkowania wieczystego przedmiotowej działki, a nie udział w tym prawie, to wyżej przytoczony pogląd orzecznictwa mógłby być odnoszony również do okoliczności tej sprawy. Sytuacja taka jednak nie zaistniała w analizowanych realiach, a zatem przez odległość przedmiotowego obiektu budowlanego od granicy działki budowlanej należy rozumieć odległość od granicy działki o nr ew. [...] , która wynosi 1,3 m. – co stanowi naruszenie § 23 ust. 1 pkt 2 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., według którego, odległość ta powinna wynosić co najmniej 3 m. W konsekwencji stwierdzić należało, że decyzje organów nadzoru budowlanego obydwu instancji zostały wydane zgodnie ze wskazanymi wśród podstaw prawnych tych decyzji, przepisami art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Organy stwierdziły bowiem zaistnienie, w ustalonych okolicznościach sprawy, naruszenia regulacji zawartych w art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych oraz w § 23 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W wyniku przeprowadzenia kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stwierdzić zatem należało, że zarówno przy jej wydaniu, jak i przy wydaniu decyzji organu I instancji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani też przepisów postępowania administracyjnego. Decyzje organów obydwu instancji zostały wydane w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania, spełniającego warunki określone w kodeksie postępowania administracyjnego. W tych okolicznościach brak było podstaw do zakwestionowania zgodności z prawem tych decyzji, wydanych na skutek wyczerpującego wyjaśnienia sprawy, na podstawie zgromadzonych w sposób kompletny dowodów, właściwej ich oceny oraz prawidłowych rozważań faktycznych i prawnych, zawartych w ich uzasadnieniu, jak tego wymaga art. 107 § 3 K.p.a. W związku z powyższym, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., skargę należało oddalić.