II SA/Gl 1071/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Asesor WSA Aneta Majowska, , , , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 listopada 2021r. sprawy ze skargi L. S. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie umorzenia postępowania w kwestii odszkodowania za nieruchomość drogową oddala skargę. Decyzją nr [...] z [...] r. Starosta [...] wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej umorzył postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W., oznaczoną jako działki 1 i 2, stanowiącą własność Województwa Śląskiego, zapisaną w księdze wieczystej nr [...]. Odwołanie od tej decyzji dnia 7 czerwca 2021 r. złożyła L. S., wskazując, że nie zgadza się z zaskarżoną decyzją oraz powołując się na "czas związany z pandemią". Zaskarżonym obecnie postanowieniem Wojewoda Śląski stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencji wynika, że zaskarżona decyzja Starosty [...] została doręczona stronie 20 lutego 2020 r. Termin do wniesienia od niej odwołania rozpoczął zatem bieg 21 lutego 2020 r. i upłynął 5 marca 2020 r. (czwartek). Decyzja, wobec niewniesienia od niej odwołania, stała się ostateczna z dniem 6 marca 2020 r. Odwołanie strony (noszące datę 1 czerwca 2021 r.) zostało złożone na biurze podawczym urzędu 7 czerwca 2021 r., a zatem po upływie przewidzianego prawem czternastodniowego terminu do jego wniesienia. Tym samym decyzja organu I instancji stała się ostateczna. Skargę na to postanowienie złożyła jej adresatka. Nie podniosła w niej jednak żadnych okoliczności związanych z niedochowaniem terminu do złożenia odwołania. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. "odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie". Określony w tym przepisie termin jest terminem zawitym co powoduje, że organy administracji nie posiadają uprawnień do jego przedłużenia. Zachowanie tego terminu jest z kolei warunkiem skuteczności wniesienia odwołania i dopuszczalności rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy. Jego niedotrzymanie powoduje negatywne skutki procesowe w postaci utraty prawa do wniesienia odwołania i bezskuteczności tak złożonego środka odwoławczego. Po upływie terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a. decyzja pierwszoinstancyjna staje się ostateczna i może być wzruszona tylko w przewidzianym przez ustawodawcę trybie nadzwyczajnym. Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie stwierdzenia tej okoliczności organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 134 k.p.a. Treść art. 134 k.p.a., będącego bezwzględnie obowiązującą normą prawną, wskazuje na obowiązek organu odwoławczego wyraźnego ustosunkowania się do tej czynności. Stwierdzenie uchybienia terminu wymaga zatem jednoznacznego rozstrzygnięcia w formie postanowienia. Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy uznać, że rozstrzygnięcie Wojewody Śląskiego jest prawidłowe. Zaskarżona decyzję Starosty [...] została stronie skutecznie doręczona 20 lutego 2020 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął więc 5 marca 2020 r. Odwołanie od tej decyzji zostało złożone dnia 7 czerwca 2021 r. Zatem termin przewidziany w art. 129 § 2 k.p.a. został znacząco przekroczony. Skarżąca nie przytacza w skardze jakichkolwiek okoliczności wskazujących, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Za takie nie można uznać sformułowanie "na dodatek okres pandeni". Jak się wydaje chodzi tu o ograniczenia wynikające z okresu pandemicznego. Jednakże decyzja została doręczona skarżącej przed ogłoszeniem ograniczeń wynikających z tego ostatniego. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.