II SA/Gl 1080/05
WyrokWSA w Gliwicach2006-09-29
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Iwona Bogucka, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy współwłaściciel nieruchomości, który jest stroną postępowania zgłoszeniowego robót budowlanych, ma prawo do uzyskania kserokopii pisma dotyczącego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, złożonego przez innego współwłaściciela?Ratio decidendi
Współwłaściciel nieruchomości, będący stroną postępowania zgłoszeniowego robót budowlanych, ma prawo żądać wydania mu kserokopii pisma dotyczącego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jeśli wykaże ważny interes prawny w jego uzyskaniu, np. w celu wykorzystania w postępowaniu cywilnym. Odmowa wydania takiego dokumentu narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące udostępniania akt sprawy.Stan faktyczny
J.K., jako współwłaściciel nieruchomości, zwrócił się o wydanie kserokopii pisma E.K. dotyczącego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, twierdząc, że jest mu ono niezbędne w postępowaniach sądowych związanych ze współwłasnością. Organ I instancji odmówił wydania kserokopii, uznając pismo za dokument niepodlegający Kpa. Wojewoda Ś. uchylił postanowienie organu I instancji i umorzył postępowanie, uznając żądanie J.K. za zasadne. E.K. zaskarżyła postanowienie Wojewody, twierdząc, że J.K. nie wykazał ważnego interesu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody Ś. i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta S., orzekając jednocześnie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Wojewody Ś. na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski ( spr. ) Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka Sędzia WSA Rafał Wolnik Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2006 r. sprawy ze skargi E.K. na postanowienie Wojewody Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania z akt sprawy kserokopii pisma dotyczącego oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta S. z dnia [...] oraz orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. 2. zasądza od Wojewody Ś. na rzecz skarżącej kwotę [...] ( [...] ) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Do zgłoszenia robót budowlanych polegających na wykonaniu zadaszeń nad balkonami w budynku przy ul. T. nr [...] w S., przyjętego przez Prezydenta S. dnia [...] E.K. dołączyła podpisane przez nią oświadczenia o prawie dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane. Wobec zastrzeżeń co do dysponowania przedmiotowym prawem, zgłoszonych przez współwłaściciela nieruchomości J.K., E.K. odpowiedziała na te zastrzeżenia w piśmie z dnia [...]
( karta [...] akt adm.). Dnia [...] ( według daty wpływu ) J.K. powołując się na treść art. 73 § 1 i 2 oraz art. 74 § 2 Kpa wniósł o wydanie mu kserokopii w/w pisma E.K. z dnia [...]. Uzasadniając ten wniosek stwierdził, że na pisemne żądanie odmówiono mu wydania kserokopii tego pisma chociaż jako współwłaściciel nieruchomości jest stroną postępowania. Kserokopia jest mu niezbędna celem posłużenia się nią w postępowaniach sądowych związanych ze współwłasnością nieruchomości, w tym w toczącej się sprawie o pozbawienie E.K. funkcji zarządcy nieruchomości.
Wydanym z upoważnienia Prezydenta Miasta S. postanowieniem z dnia [...] Nr [...] odmówiono J.K. wydania kserokopii w/w pisma E.K. Jako podstawę prawną tego postanowienia wskazał organ orzekający art. 123 i art. 74 § 2 kpa. W jego uzasadnieniu stwierdził, że skoro przedmiotowe pismo zawiera wyjaśnienia E.K. co do złożonego przez nią oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane to stanowi ono dokument niepodlegający przepisom Kpa. Może ono stanowić natomiast dowód w sprawie cywilnej lub karnej i w związku z tym zostanie wydane na żądanie sądu lub prokuratora.
W zażaleniu na to postanowienie J.K. uznał go za rażąco sprzeczne z prawem oraz rażąco naruszające jego prawa jako strony postępowania i współwłaściciela nieruchomości.
Po rozpoznaniu tego zażalenia Wojewoda Ś. zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] nr [...], wydanym m.in. z powołaniem się na treść art. 138 § 1 pkt 2, art. 73 § 1 i 2 oraz art. 123 Kpa uchylił w/w postanowienie Prezydenta Miasta S. i umorzył postępowanie "w przedmiocie odmowy wydania kserokopii pisma Pani E.K. z dnia [...].". W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdził, że zgodnie z treścią art. 74 § 2 Kpa odmowa wydania stronie postępowania uwierzytelnionego odpisu z akt sprawy może być uzasadniona jedynie ważnym interesem państwowym albo obejmować dokument objęty tajemnicą państwową, które to sytuacje w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą. W sytuacji zatem gdy nie został zakwestionowany przymiot J.K. jako strony postępowania, jego zażalenie należało uznać zdaniem Wojewody Ś. za zasadne.
W skardze na powyższe postanowienie organu odwoławczego E.K. podniosła, że wbrew stanowisku Wojewody nie zostały spełnione wynikające z art. 73 § 2 Kpa przesłanki do wydania J.K. kserokopii jej pisma z dnia [...]. Nie wykazał on bowiem, że przedmiotowe żądanie jest uzasadnione jego ważnym interesem o jakim mowa w tym przepisie. Dlatego też przedmiotowe pismo powinno być wydane na żądanie ( wniosek ) Sądu Rejonowego w S., który na rozprawie w dniu [...] w sprawie sygn. akt [...] oddalił wniosek o odwołaniu jej z funkcji zarządcy nieruchomości. Zarzuciła nadto, że organ odwoławczy nie rozważył należycie zgłoszonych przez nią argumentów.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Ś. wniósł o jej oddalenie powołując się na uzasadnienie zaskarżonego postanowienia.
W pismach procesowych z dnia [...] i [...] skarżąca wywodziła, że jako zarządca nieruchomości ma prawo dysponowania nią dla wykonania robót objętych zgłoszeniem przyjętych w dniu [...].
J.K. w piśmie procesowym z dnia [...] zakwestionował stanowisko skarżącej powołując się na swoje uprawnienia jak współwłaściciela nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Zaskarżone postanowienie ostać się nie może aczkolwiek z innych względów niż podniesiono w skardze, które Sąd nie będąc związany jej zarzutami i wnioskami
( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. zwanej dalej ustawą p.p.s.a.) wziął pod rozwagę z urzędu. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że nie toczyło się żadne postępowanie w przedmiocie "odmowy wydania" kserokopii pisma Pani E.K. z dnia [...] a postępowanie wpadkowe o wydanie takiej kserokopii. Nadto skoro jak wynika z akt sprawy kserokopia tego pisma nie została J.K. wydana to brak było podstaw do umorzenia toczącego się w tym przedmiocie postępowania administracyjnego. Nie stało się ono bowiem bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa. W konsekwencji z naruszeniem treści tych przepisów zaskarżonym postanowieniem Wojewoda umorzył postępowanie przed organem I instancji ( tak tylko można rozumieć tę część wyrzeczenia organu odwoławczego – w związku z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa ). Skutkuje to uchyleniem całego postanowienia organu odwoławczego ( przepisy art. 138 nie przewidują bowiem wydania orzeczenia uchylającego jedynie rozstrzygnięcie organu I instancji ). Organ odwoławczy mógłby w stanie faktycznym i prawnym niniejszej sprawy umorzyć postępowanie przed organem I instancji uchylając wcześniej jego postanowienie gdyby wydał jednocześnie J.K. uwierzytelnioną kserokopię pisma skarżącej z dnia [...] ( do czego nie doszło, a w szczególności co nie wynika z akt sprawy ). Z Kpa nie wynika bowiem aby taki odpis mógł wydać jedynie organ I instancji.
Co do meritum Sąd podziela stanowisko Wojewody, że J.K. jako współwłaścicielowi nieruchomości, której dotyczyły objęte zgłoszeniem roboty budowlane przysługiwał przymiot strony tego postępowania. Ustalenia tego skarżąca zresztą nie kwestionowała. Nie może go podważać również okoliczność, że postępowanie wszczęte zgłoszeniem robót budowlanych jest postępowaniem nietypowym na gruncie Kpa, toczącym się w pewnych warunkach ( gdy nie wydano decyzji o sprzeciwie lub o obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę – art. 30 ust. 6 i 7 Prawa budowlanego ) z wyłączeniem udziału innych stron postępowania w rozumieniu art. 28 § 1 Kpa i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego ( Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 ). Brak jest bowiem zdaniem Sądu podstaw do przyjęcia, że do postępowania takiego nie ma zastosowania treść art. 73 i 74 Kpa oraz, że w postępowaniu tym współwłaścicielom objętym zgłoszeniem nieruchomości nie przysługuje przymiot strony. Organy architektoniczno budowlane nie są bowiem powołane do rozstrzygania sporów między współwłaścicielami co do charakteru danej czynności prawnej zarządcy nieruchomości i jej skuteczności w stosunku do tych współwłaścicieli. Niewątpliwie też nieruchomość objęta zgłoszeniem robót budowlanych jest nieruchomością objętą oddziaływaniem obiektu, którego roboty budowlane mają dotyczyć. W konsekwencji zasadny należy uznać pogląd Wojewody, że J.K. jako współwłaściciel nieruchomości mógł żądać wydania mu kserokopii pisma dotyczącego oświadczenia dokonującej zgłoszenia E.K. o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a to w sytuacji gdy pismo to chciał wykorzystać m.in. w toczącej się wówczas sprawie cywilnej o pozbawienie E.K. funkcji zarządcy tej nieruchomości. Należy bowiem zdaniem Sądu przyjąć, wbrew stanowisku skarżącej, że żądanie J.K. było uzasadnione jego ważnym interesem w rozumieniu art. 73 § 2 Kpa ( jako strony postępowania ). W tym względzie nie ma zdaniem Sądu znaczenia iż ewentualnie o odpis tego pisma mógł się zwrócić Sąd Rejonowy w S. czy też inne organy wymiaru sprawiedliwości, gdyby jego treść chciały wykorzystać w prowadzonych przez siebie postępowaniach. Ograniczenie takie nie wynika bowiem w żaden sposób z art. 73 § 2 kpa. Skarżąca nie wykazała też, że w przypadku wydania odpisu przedmiotowego pisma J.K. zostanie naruszony jej interes prawny.
W konsekwencji odmowa wydania J.K. kserokopii pisma objętego jego wnioskiem z dnia [...] ( Karta [...] akt adm.) narusza treść art. 74 § 2 Kpa w zw. z art. 73 § 2 i art. 74 § 1 Kpa.
Z tych wszystkich względów postanowienia organów obu instancji podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i art. 135 ustawy p.p.s.a. W przedmiocie wykonalności zaskarżonego postanowienia orzeczono na podstawie art. 152 zaś o kosztach postępowania sądowego zgodnie z treścią art. 200 i art. 205 § 1 tej ustawy.
Rozpoznając ponownie sprawę, uwzględni organ I instancji wniosek J.K. o wydanie mu uwierzytelnionej kserokopii pisma skarżącej z dnia [...].
Wobec uwzględnienia skargi, oraz treści zaskarżonego postanowienia nie można zdaniem Sądu przyjąć, że wyrok Sądu zawiera orzeczenie na niekorzyść skarżącej – w rozumieniu art. 134 § 2 ustawy p.p.s.a.
su.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło