II SA/Gl 1081/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.), Sędzia NSA Łucja Franiczek, Protokolant Grzegorz Śliwa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2010 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę oddala skargę Jak wynika z akt sprawy, A. R. i S. R. decyzją Prezydenta Miasta C. z dnia [...]r. nr [...] uzyskali pozwolenie na przebudowę budynku mieszkalnego, położonego w C. przy ul. [...]. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu [...] r. Następnie wnioskiem z dnia [...] r. "A" Spółka z o.o. w K. wystąpiła o przeniesienie tej decyzji na jej rzecz. Do wniosku dołączono, znajdujące się w aktach sprawy, oświadczenie A. R. i S. R. wyrażające zgodę na przeniesienie decyzji, oświadczenie Spółki o zapoznaniu się z jej treścią i przyjęciu warunków zwartych w decyzji oraz oświadczenie Spółki o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wynikającym z prawa własności. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta C. uwzględnił wniosek i orzekł o przeniesieniu decyzji nr [...] z [...] r. o pozwoleniu na budowę na rzecz "A" Spółki z o. o. w K. W podstawie prawnej podano przepis art.40 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm.). Decyzja ta stała się ostateczna [...] r. Decyzja została doręczona Spółce oraz A.R. i S.R. Pismem z dnia [...] R. P. zwróciła się do Prezydenta Miasta C. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją nr [...] z dnia [...]r., przenoszącą pozwolenie na budowę. W podstawie prawnej żądania podała art. 145 § 1 pkt 1, 4 i 5 k.p.a. W uzasadnieniu natomiast podniosła, że jest współwłaścicielką nieruchomości objętej pozwoleniem na budowę, z tego tytułu przysługiwał jej status strony w postępowaniu, bez swej winy udziału w postępowaniu została jednak pozbawiona. Zwróciła uwagę, że organ mógł nie wiedzieć o przysługującym jej prawie, albowiem wnioskująca o przeniesienie pozwolenia spółka podała fałszywe dane dotyczące tytułu do nieruchomości, ukrywając fakt, że objęta jest ona współwłasnością. Okoliczność ta spełnia przesłanki, o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Skarżąca podała, że o decyzji nr [...] dowiedziała się w dniu [...] r., przeglądając akta sprawy prowadzonej przez organy nadzoru budowlanego. Zwróciła uwagę, że w postępowaniu tym ma status strony, status taki miała także w postępowaniu zakończonym decyzją Prezydenta nr [...] z dnia [...] r., wobec czego dziwi ją fakt pozbawienia jej udziału w sprawie dotyczące przeniesienia pozwolenia na budowę. Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Prezydent Miasta C. odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją z [...] r. W podstawie prawnej podał przepis art. 149 § 3 w związku z art. 148 i 145 § 1 pkt 1, 4 i 5 k.p.a. W uzasadnieniu wyjaśnił, że wniosek został złożony po upływie miesięcznego terminu, o jakim mowa w art. 148 k.p.a. O decyzji będącej przedmiotem wniosku o wznowienie strona dowiedziała się w dniu [...] r., kiedy doręczono jej decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z [...] r. nr [...]. W uzasadnieniu tej decyzji powołana była decyzja nr [...] z dnia [...] r. Termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania upłynął zatem [...] r. Złożenie wniosku po terminie skutkuje odmową wznowienia postępowania. W odwołaniu od decyzji strona zaprzeczyła twierdzeniom organu I instancji i zarzuciła, że odmowa wznowienia jest próbą uniknięcia odpowiedzialności za wydanie decyzji naruszającej prawo. Podtrzymała twierdzenie, że o decyzji dowiedziała się [...] r., dołączając do odwołania kopię zawiadomienia z [...]r. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy prowadzonej przez PINB w C. oraz kopię notatki służbowej z [...] r., potwierdzającej fakt zapoznania się w tym dniu z aktami sprawy prowadzonej przez organ nadzoru budowlanego. Zaskarżoną decyzją z [...] r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśnił regulację dotyczącą instytucji wznowienia postępowania i podał, że w pierwszej fazie postępowania organ bada przesłanki formalne: czy wniosek dotyczy decyzji ostatecznej, czy pochodzi od strony postępowania oraz czy jest złożony w terminie. Wojewoda wskazał, że wniosek nie pochodzi od strony, albowiem w art. 40 ust. 3 prawa budowlanego ustawodawca określił krąg osób będących stronami postępowania w sprawie dotyczącej przeniesienia pozwolenia na budowę. Stronami tymi są wyłącznie podmioty, między którymi ma być dokonane przeniesienie decyzji o pozwoleniu. Organ odwoławczy podzielił także stanowisko organu I instancji w kwestii niezachowania terminu do złożenia wniosku podkreślając, że istotna jest data dowiedzenia się o decyzji, a nie data wejścia w jej posiadanie. W skardze do sądu administracyjnego skarżąca zawnioskowała o uchylenie decyzji i zwrot kosztów postępowania. Zarzuciła, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 6, 9, 10 i 81 k.p.a. Nadto w sprawie zachodzi przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania z urzędu na podstawie art. 147 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., albowiem złożone oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest nieprawdziwe. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, że strona ma prawo zawiadomić organy ściągania o złożeniu fałszywego oświadczenia, natomiast w ocenie organu, materiał sprawy nie daje podstaw do podjęcia takich działań przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: Zasadne są zarzuty skarżącej, że decyzja organu odwoławczego została wydana bez uprzedniego zawiadomienia strony o możliwości zapoznania się z materiałem sprawy i zajęcia w sprawie stanowiska. Naruszenie przepisów postępowania nie stanowi jednak automatycznie podstawy do uchylenia przez sąd administracyjny aktu wydanego w wyniku wadliwie przeprowadzonego postępowania. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 145, poz. 1270 ze zm.), sąd uwzględnia skargę i uchyla decyzję, jeśli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeśli mimo uchybień procedurze, wydane rozstrzygnięcie odpowiada prawu, sąd nie jest uprawniony do jego uchylenia. W badanej sprawie należy stwierdzić, że mimo podniesionych przez skarżącą uchybień, wydana decyzja jest zgodna z prawem i brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o wznowienie postępowania. Prawidłowo Wojewoda przedstawił w swojej decyzji regulację dotyczącą wznowienia postępowania. Po otrzymaniu wniosku o wznowienie organ właściwy bada formalne przesłanki jego dopuszczalności: czy wniosek dotyczy decyzji ostatecznej, czy pochodzi od strony i czy został złożony w terminie. Należy zwrócić uwagę, że twierdzenia organów dotyczące naruszenia przez skarżącą terminu do złożenia wniosku, w oparciu o znajdujący się w aktach materiał, nie poddają się weryfikacji. W oparciu o akta sprawy nie można zweryfikować słuszności stanowiska organów, że skarżąca dowiedziała się o decyzji dotyczącej przeniesienia pozwolenia na budowę wcześniej, niż przyznaje. Okoliczność ta nie ma jednak istotnego znaczenia w sprawie. Aby wniosek o wznowienie mógł odnieść skutek, muszą być bowiem spełnione wszystkie przesłanki formalne, brak choćby jednej z nich uniemożliwia wydanie postanowienia o wznowieniu. W przekonaniu Sądu w niniejszej sprawie nie jest spełniona przesłanka o charakterze podmiotowym gdyż wniosek nie pochodzi od strony postępowania. Wznowienia postępowania może domagać się osoba, która w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną miała przymiot strony. Sąd podziela stanowisko, że jeśli jako przesłanka wznowienia postępowania podnoszona jest okoliczność z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., to zasadniczo badanie, czy wnioskodawca ma status strony, winno mieć miejsce po wznowieniu postępowania, stanowi ono bowiem badanie przyczyn wznowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a. Zasada ta nie ma jednak zastosowania, jeśli przepisy szczególne w określony sposób kształtują krąg osób uprawnionych do udziału w określonym postępowaniu. Wówczas stwierdzenie, że wniosek o wznowienie pochodzi od osoby, która nie należy do ustawowo wyznaczonej grupy podmiotów, uprawnia organ do wydania decyzji o odmowie wznowienia. Do kategorii postępowań, których katalog stron jest wyznaczony w sposób szczególny i ściśle określony, należy postępowanie w przedmiocie przeniesienia decyzji o pozwoleniu na budowę, uregulowane w art. 40 prawa budowlanego. Przepis art. 40 ust. 3 prawa budowlanego wprost stanowi, że stronami w postępowaniu o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę lub o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych są jedynie podmioty, między którymi ma być dokonane przeniesienie decyzji, czyli podmioty, na rzecz których decyzja została pierwotnie wydana i podmioty, na które pozwolenie jest przenoszone. Regulacja ta ma charakter szczególny, stąd w innych postępowaniach katalog osób będących ich stronami może być inny. Skarżąca w postępowaniu o przeniesienie pozwolenia na budowę nie mogła zatem uczestniczyć w charakterze strony, wobec czego domaganie się przez nią wznowienia postępowania nie jest dopuszczalne. Wniosek o wznowienie pochodzący od osoby, która nie należy do kręgu podmiotów wyznaczonego w art. 40 ust. 3 prawa budowlanego, jest wnioskiem nie pochodzącym od strony postępowania, co uzasadnia wydanie decyzji o odmowie wznowienia postępowania w trybie art. 149 § 3 k.p.a. Odnosząc się do zarzutu, że postępowanie winno być wznowione z urzędu ze względu na fałszywość złożonego oświadczenia należy zwrócić uwagę, że decyzja została wydana w wyniku rozpoznania wniosku skarżącej i stanowi jego załatwienie. Kwestia, czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania z urzędu musi pozostać poza zakresem badania Sądu, który nie jest właściwy do jej rozważania przy okazji kontroli zaskarżonej decyzji. Mając na względzie podane argumenty, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.