II SA/Gl 1081/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-10-30
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, będący osobą fizyczną, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca, będący osobą fizyczną, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych. Ocena możliwości finansowych strony ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami. W przypadku trudnej sytuacji materialnej, ograniczonej możliwości uzyskania dochodów oraz wyższych potrzeb wynikających z niepełnosprawności, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadniony.Stan faktyczny
Skarżący P. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, powołując się na trudną sytuację materialną. Wnioskodawca wraz z żoną i trójką dzieci prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, utrzymując się z świadczeń z pomocy społecznej w kwocie 1137 zł miesięcznie. Skarżący jest osobą niepełnosprawną i bezrobotną, podobnie jak jego małżonka. Rodzina ponosi stałe miesięczne wydatki na poziomie około 500 zł. Na wezwanie sądu przedstawiono dokumenty potwierdzające dochody i wydatki.Rozstrzygnięcie
Skarżący P. S. został zwolniony od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 30 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. S. (S.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie utrzymania czystości i porządku na terenie gminy w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy P. S. wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną. Z treści oświadczeń strony wnika, że wraz z żoną oraz trójką dzieci prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, zamieszkując w budynku o pow. 60 m2. Wedle podanych informacji, P. S. nie posiada żadnych innych nieruchomości, środków pieniężnych, oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Źródłem utrzymania się rodziny wnioskodawcy są świadczenia z pomocy społecznej w łącznej kwocie 1137 zł miesięcznie, albowiem jak wynika z uzasadnienia wniosku, skarżący jest osobą niepełnosprawną, pozostającą bez zatrudnienia, podobnie jak jego małżonka i uczące się potomstwo.
Na wezwanie referendarza sądowego pełnomocnik skarżącego (jego małżonka) nadesłała szereg dokumentów obrazujących wysokość i źródła dochodów w ich rodzinie oraz stałe, miesięczne wydatki. W oparciu o wspomniane informacje ustalono, że rodzina skarżącego utrzymuje się z różnorakich zasiłków (stałego, pielęgnacyjnego, rodzinnego), a stałe, miesięczne wydatki (media oraz zakup niezbędnych lekarstw) kształtują się na poziomie około 500 zł.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Ocena możliwości finansowych strony ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Nadto, ewentualne uwzględnienie wniosku jest uzależnione od tego, czy strona przedstawi przekonujące argumenty (poparte stosownym materiałem dowodowym) dające podstawę do stwierdzenia, że zachodzą okoliczności pozwalające na uwzględnienie wniosku.
Mając na względzie treść art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. oraz informacje dotyczące stanu rodzinnego i majątkowego skarżącego należało uznać, że jego wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie.
Na powyższym zaważył przede wszystkim fakt, że źródła dochodu w rodzinie P. S. wskazują na trudną sytuację materialną. Fakt uzyskiwania wsparcia ze środków pomocy społecznej pozwala założyć, że zarówno zasoby materialne jak i możliwość uzyskania dochodów są w tym przypadku ograniczone na tyle, że konieczne jest udzielenie wsparcia ze środków publicznych. Odnotować również trzeba, że zarówno sam skarżący jak i jedno z jego dzieci (K. S.) są osobami niepełnosprawnymi, a wiec takimi, których potrzeby są wyższe od przeciętnych. Potwierdzającym to dowodem są przedstawione faktury za zakup niezbędnych lekarstw. W opisywanej sytuacji konieczność uiszczenia wpisu od skargi mogłaby zachwiać podstawami materialnej egzystencji rodziny skarżącego, a wobec tego uznano, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadniony.
Wobec tego, działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło