II SA/Gl 1084/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Maria Taniewska- Banacka po rozpoznaniu w dniu 30 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.H. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy pozwolenia na użytkowanie obiektu w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej p o s t a n a w i a : odmówić przywrócenia wnioskowanego terminu. Pismem z dnia [...] skarżący A.H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy pozwolenia na użytkowanie obiektu. W związku z powyższym zarządzeniem z dnia 31 października 2008 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500,00 zł. W wyznaczonym terminie skarżący uiścił stosowny wpis (k. 18). Kolejnym zarządzeniem z dnia 26 listopada 2008 r. wezwano skarżącego do złożenia oświadczenia czy w niniejszym postępowaniu występuje osobiście, czy też działa przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego K.B., któremu w dniu [...], udzielił pełnomocnictwa również do działania w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W odpowiedzi na wezwanie sądu skarżący oświadczył, iż w niniejszym postępowaniu reprezentuje go ww. pełnomocnik, zaś skargę wniósł do Sądu osobiście. Wobec powyższego omyłkowo wezwano skarżącego ponownie, tym razem do rąk ustanowionego pełnomocnika, do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500, 00 zł. Wpis ten niezwłocznie zwrócono skarżącemu jako nienależnie ponownie pobrany (k. 33). Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę A.H. Od powyższego orzeczenia pełnomocnik skarżącego radca prawny K.B. wniósł skargę kasacyjną uiszczając od niej wpis w kwocie jedynie 100,00 zł. Wobec powyższego postanowieniem tut. Sądu z dnia 27 lipca 2009 r. odrzucono jako nieopłaconą powyższą skargę kasacyjną. Postanowienie to doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...]. Pismem nadanym w dniu [...] radca prawny K.B. złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej we właściwej wysokości. W jego uzasadnieniu wskazał, iż w niniejszej sprawie brak jest jakichkolwiek przesłanek by twierdzić, że w sprawie znajduje zastosowanie przepis § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a zarazem kwestionować późniejsze zachowanie pełnomocnika, który w oparciu o zarządzenie o zwrocie wpisu od skargi jako nienależnie pobranego, w którym zdaniem pełnomocnika zanegowano stosowanie przepisu § 2 ust. 3 pkt 1 powołanego rozporządzenia, uiścił wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100,00 zł, a więc zgodnie z treścią § 3 ww. rozporządzenia. W opinii pełnomocnika skarżącego Sąd miał obowiązek wezwać go do uiszczenia brakującej kwoty wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 150,00 zł. Na koniec dodał, iż o przyczynie uchybienia terminu dowiedział się w dniu doręczenia mu postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Przepis art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) przewiduje, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanawia przywrócenie terminu. W myśl art. 87 p.p.s.a pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). W powołanych wyżej przepisach art. 86 § 1 i art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a. zostały ustanowione przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, żeby wniosek mógł zostać uwzględniony. Przesłankami tymi są: dopełnienie czynności, której uchybiono, zachowanie przez zainteresowanego siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody oraz uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy po stronie ograniczonej terminem. W myśl powołanego wyżej art. 87 § 2 p.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu. Przywrócenie uchybionego terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (por. np. B. Dauter /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, s. 86-87). Mając powyższe na względzie należy wyjaśnić, że brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (vide: postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2006 r. sygn. akt I SAB/Wa 78/05 LEX nr 192260). Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie można mówić o zachowaniu należytej staranności przez stronę lub jej pełnomocnika. W ocenie Sądu argumentacja przedstawiona we wniosku z dnia [...] nie uzasadnia przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej we właściwej wysokości. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że sposób uiszczania wpisu od skargi kasacyjnej należnego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określony został w art. 221 p.p.s.a., zgodnie z którym pisma wnoszone bezpośrednio do Sądu przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Zgodnie zaś z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a., skarga kasacyjna jest pismem wszczynającym postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, od którego pobiera się wpis. Z kolei stosownie do § 3 w związku z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) wpis od skargi kasacyjnej wynosi połowę wpisu od skargi, nie mniej jednak niż 100,00 zł czyli w niniejszej sprawie 250,00 zł. Treść normy zawartej w ww. przepisach nie budzi wątpliwości. Okoliczność, że pełnomocnik poddaje w wątpliwość jasność ww. przepisów nie usprawiedliwia zresztą nienależytego wykonania obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, albowiem jeżeli przepisy określające wysokość wpisu od skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie były dla profesjonalnego pełnomocnika niejasne jego obowiązkiem - przed wniesieniem skargi kasacyjnej - było ustalenie prawidłowej wysokości wpisu. Błędnie twierdzi on też, że skoro Sąd zwrócił skarżącemu wpis od skargi w wysokości 500,00 zł jako nienależny to dowiódł tym samym, że wysokość wpisu nie może być ustalana we wskazanej wysokości. Jak bowiem w sposób ewidentny wynika z akt sprawy Sąd zwrócił stronie wskazaną kwotę albowiem została ona uiszczona ponownie, a tym samym na rachunek Sądu wpłynęła kwota 1 000,00 zł zamiast należnych 500,00 zł. A zatem w przedmiotowej sprawie przyczyną nieuiszczenia należnej opłaty od skargi kasacyjnej nie były przeszkody świadczące o braku winy pełnomocnika jak wypadek, choroba strony czy jej pełnomocnika, która uniemożliwia podjęcie działania nie tylko osobiście, ale i skorzystanie z pomocy innych osób, klęska żywiołowa, katastrofa lecz błąd popełniony przez profesjonalnego pełnomocnika, który - wnosząc skargę kasacyjną niewłaściwie zastosował przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tego rodzaju błąd profesjonalnego pełnomocnika jest błędem w zakresie stosowania prawa, który nie może stanowić podstawy do żądania przywrócenia terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2007 r., sygn. akt III CZ 22/07, LEX nr 319631). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w postanowieniu.