II SA/Gl 1110/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.),, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant starszy referent Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2016 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę. Pismem z dnia 30 października 2014 r. P. P. zam. ul. [...] W. złożył do Starosty [...] wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonych w Wiśle oznaczonych jako działki 1, 2 i 3 – w prawo własności. Przedstawił jednocześnie wymaganą prawem dokumentację poświadczającą, iż jest on użytkownikiem ww. nieruchomości. Pierwotnie użytkownikiem nieruchomości była "A" S.A. w B. Prawo to zostało następnie nabyte przez W. P. (umowa w formie aktu notarialnego sporządzona dnia [...] r. przed notariuszem K. M. rep. A nr [...] r.). Na mocy umowy sporządzonej dnia [...] r. zawartej przed notariusz J. S. (rep. A nr [...]) prawo powyższe zostało nabyte przez małżonków I. i P. P. na prawach małżeńskiej wspólności ustawowej. Wreszcie na mocy umowy o podział majątku wspólnego zawartej dnia [...] r. przed notariusz A. S.-M. (rep. A nr [...]) prawo użytkowania wieczystego obejmujące wyżej wymienione działki uzyskał P. P. Co istotne z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy nieruchomości objęte prawem użytkowania wieczystego były zabudowane domem wczasowym, budynkiem gospodarczym i wiatą – obecnie "B". Starosta [...] decyzją nr [...] z dnia [...]r. odmówił przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa położonej w W. obejmującej działki 1, 2, i 3 w prawo własności. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z zebranym materiałem dowodowym nieruchomość jest zabudowana obiektem hotelowym. W świetle zaś wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 marca 2015 r. (sygn. K 29/13 opublikowanym w Dz. U. poz. 373) w rozstrzyganej sprawie należało zastosować art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania w prawo własności (Dz. U. z 2012 r. poz. 83) w jego brzmieniu sprzed nowelizacji, która nastąpiła w 2011 r. Inaczej mówiąc ocena stanu faktycznego winna zostać dokonana wedle brzmienia art. 1 ust. 1 z dnia 29 lipca 2005 r. w jego pierwotnym brzmieniu. Zatem o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności mogą ubiegać się osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych. Nieruchomość, której dotyczy postępowanie zabudowana jest zaś hotelem (dawny dom wczasowy). Brak zatem w sprawie przesłanki do wydania pozytywnego rozstrzygnięcia na rzecz wnioskującego. Odwołanie od tej decyzji złożył P. P. Zarzucił on organowi I instancji błędną wykładnię art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. i użytego tam określenia "nieruchomość zabudowana na cele mieszkaniowe". W ocenie odwołującego się nieruchomości, przekształcenia których prawa użytkowania domaga się, przynajmniej częściowo jest wykorzystywana na cele mieszkaniowe (gdyż P. P. zamieszkuje w hotelu). Niezależnie od tego podniósł szereg zarzutów formalnych dotyczących między innymi niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów i wreszcie nieuzasadnione przedłużanie terminu wydania rozstrzygnięcia. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał decyzję Starosty [...] w mocy. Uznał, że wykładnia art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. dokonana przez organ I instancji jest prawidłowa. Należało w sprawie zastosować powyższy przepis w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej na mocy ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 187, poz. 1110). Zatem można się domagać przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w odniesieniu do nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych. Nieruchomość, której użytkownikiem wieczystym jest P. P. jest przeznaczona na prowadzenie działalności gospodarczej (hotel). Bez znaczenia, w ocenie organu II instancji jest to, że wnioskujący faktycznie w tym hotelu zamieszkuje. Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożył P. P. Domagając się uchylenia obu rozstrzygnięć organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzucił Wojewodzie [...] naruszenie: - art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy w sprawie wystąpiły przesłanki uchylenia decyzji organu I instancji, - art. 107 § 3 w związku z art. 35 i 36 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia, - naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, - art. 7, art. 77 i art. 4 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez pominięcie dostępnych organowi dowodów mających wpływ na treść rozstrzygnięcia, - prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. i użytego tam określenia "nieruchomość zabudowana na cele mieszkaniowe". Organy administracji nie ustaliły bowiem, w jakim zakresie nieruchomość jest wykorzystywana na cele mieszkaniowe skarżącego. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację. W trakcie rozprawy przed Sądem zarówno skarżący jak i jego profesjonalny pełnomocnik nie potrafili odpowiedzieć na pytanie, czy część hotelu którą zamieszkuje P. P. została wyodrębniona jako odrębny lokal i czy została założona dla niej odrębna księga wieczysta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną. Wyrokiem z dnia 10 marca 2015 r. sygn. K 29/13 opublikowanym w Dz. U. poz. 373 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 1 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. z 2012 r. poz. 83) w zakresie, w jakim przyznaje uprawnienie do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności osobom fizycznym i prawnym, które nie miały tego uprawnienia przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 187, poz. 1110), jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a ponadto: a) w zakresie, w jakim dotyczy nieruchomości stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego, jest niezgodny z art. 165 ust. 1 Konstytucji, b) w zakresie, w jakim dotyczy nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, nie jest niezgodny z art. 165 ust. 1 oraz art. 167 ust. 1 i 2 Konstytucji. Konsekwencją powyższego orzeczenia jest to, że ocena prawa do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności powinna następować wedle stanu sprzed wejścia w życie ustawy z dnia 28 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 187, poz. 1110). Oznacza to (co zresztą nie jest przez skarżącego kwestionowane), iż na dzień orzekania przez organy administracji w sprawie o wspomniane przekształcenie mogła się ubiegać: - osoba fizyczna będąca w dniu 13 października 2005 r. użytkownikiem wieczystym nieruchomości zabudowanej na cele mieszkaniowe lub zabudowanej garażem albo przeznaczonej pod tego typu zabudowę oraz osoba fizyczna będą w tym dniu użytkownikiem wieczystym nieruchomości rolnej, - osoba fizyczna będąca w dniu 13 października 2005 r. użytkownikiem wieczystym nieruchomości niezależnie od jej przeznaczenia, jeżeli użytkowanie wieczyste uzyskała: a) w zamian za wywłaszczenie lub przejęcie nieruchomości gruntowej na rzecz Skarbu Państwa na podstawie innych tytułów, przed dniem 5 grudnia 1990 r., b) na podstawie artykułu 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279), - właścicielu lokalu, którego udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego, pod warunkiem, że jego prawo użytkowania wieczystego spełnia warunki określone w pkt 1 powyżej, - spółdzielnia mieszkaniowa będąca właścicielem budynku mieszkalnego lub garażu, pod warunkiem, że jej prawo użytkowania wieczystego spełnia wyżej wymienione warunki, - osoba fizyczna będąca następcą prawnym osób wymienionych powyżej oraz osoba prawna będąca następcą wyżej wymienionych osób prawnych. Skład orzekający stwierdza, iż organy administracji prawidłowo zinterpretowały treść art. art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2015 r. w związku z przytoczonym wyżej wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. P. P. domaga się przekształcenia prawa użytkowania wieczystego na nieruchomościach oznaczonych jako działki 1, 2, i 3 – w prawo własności podnosząc, iż wybudowany na nich hotel "B" (dawny dom wczasowy) pełni w istocie funkcję mieszkaniową. Na dowód tego przedłożył "projekt rozbudowy budynku mieszkalno-hotelowego "B" – ul. [...],[...] W. [...]" oraz zaświadczenie Starosty [...] z dnia [...] r. stwierdzające, iż projekt wydzielenia samodzielnego lokalu mieszkalnego w budynku usługowo-mieszkalnym, tj. "B" spełnia wymagania określone w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali. W ocenie Sądu skarżący w żaden sposób nie wykazał, iż nieruchomość, której przekształcenia domaga się, spełnia kryteria określone w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. Nie można w żaden sposób przyjąć, iż jest to nieruchomość zabudowana na cele mieszkaniowe. Znajduje się na niej hotel, czyli jest wykorzystywana na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jak trafnie stwierdziły organy administracji nie ma żadnego znaczenia dla sprawy, iż skarżący tam faktycznie zamieszkuje. Analiza wydruku z księgi wieczystej wspomnianych nieruchomości (na dzień [...] r.), znajdującej się w aktach sprawy pozwala jedynie na stwierdzenie, że na przedmiotowych działkach znajdują się: dom wczasowy, budynek gospodarczy i wiata. Zatem twierdzenia P. P. nie znajdują odzwierciedlenia w zebranym materiale dowodowym. Również na rozprawie nie był on w stanie stwierdzić, czy doszło do wyodrębnienia (prawnego) odrębnej własności lokalu, w którym ma zamieszkiwać. Niezależnie od tego Sąd dokonał własnych ustaleń w tym zakresie w oparciu o wspomniany wyżej wydruk z księgi wieczystej. Bezzasadne są w związku z tym zarzuty skarżącego dotyczące niewyjaśnienia, czy nieruchomość została zabudowana na cele mieszkaniowe, gdyż z akt sprawy wynika jasno, iż taka sytuacja nie miała miejsca. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.