II SA/Gl 112/16

WyrokWSA w Gliwicach2016-06-08

Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Grzegorz Dobrowolski, Artur Żurawik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja zobowiązująca właściciela nieruchomości do jej udostępnienia w celu remontu urządzeń przesyłowych może zostać wydana bez wskazania konkretnej daty rozpoczęcia tych prac, nawet jeśli okres udostępnienia mieści się w ustawowym limicie 6 miesięcy?
Ratio decidendi
Decyzja zobowiązująca właściciela nieruchomości do jej udostępnienia w celu remontu urządzeń przesyłowych, mimo że okres udostępnienia mieści się w ustawowym limicie 6 miesięcy, nie może zostać wydana bez wskazania konkretnej daty rozpoczęcia tych prac. Brak precyzyjnego określenia terminu udostępnienia nieruchomości stanowi naruszenie prawa, które uzasadnia uchylenie decyzji organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi "A" S.A. na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta zobowiązującą właścicieli nieruchomości do udostępnienia jej części na okres 2 dni w celu remontu linii energetycznej. Inwestor później zmodyfikował wniosek, domagając się udostępnienia nieruchomości na 75 dni, ale bez wskazania konkretnej daty. Wojewoda odmówił zobowiązania, uznając brak wskazania daty rozpoczęcia prac za niedopuszczalne ograniczenie prawa własności.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi A S. A. w K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zajęcia nieruchomości oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta S. zobowiązał A. i M. P., jako właścicieli nieruchomości o nr ew. 1 ob. [...] P. w S. do udostępnienia części nieruchomości o powierzchni 19,6 m2 w celu wykonania czynności związanych z remontem istniejącej linii energetycznej 110 kV relacji GPZ [...] – GPZ [...] w S. stanowiącej własność "A" S.A. Ten ostatni podmiot, jako inwestor, wskazał, iż korzystanie z nieruchomości A. i M. P. jest niezbędne do wymiany linii energetycznej. Zajęcie nieruchomości miało trwać 2 dni, przy czym nie określono dnia, kiedy miało to nastąpić. Już po wydaniu decyzji (ale przed jej doręczeniem) inwestor zmodyfikował swój wniosek domagając się zobowiązania właścicieli nieruchomości do jej udostępnienia na okres 75 dni uzasadniając to koniecznością kompleksowego wykonania prac. Powyższy wniosek, zgodnie z oświadczeniem inwestora, został potraktowany jako odwołanie od decyzji z dnia [...] r. Wojewoda [...] pismem z dnia [...] r. wystąpił do inwestora o wskazanie ram czasowych, w jakich miało by nastąpić zajęcie nieruchomości. "A" S.A. pismem z dnia [...] stwierdziła jednak, iż jest to niemożliwe, gdyż całość zamierzenia inwestycyjnego (wymiana odcinka linii) będzie miało miejsce w latach [...] -[...]. W związku z powyższym decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Prezydenta Miasta S. i odmówił zobowiązania A. i M. P. do udostępnienia części nieruchomości. Zgodził się z inwestorem, że w sprawie wystąpiła przesłanka wydania decyzji w przedmiocie zobowiązania właścicieli nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z remontem przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej (art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Jednakże w ocenie organu odwoławczego niedopuszczalne jest takie ograniczenie prawa własności nieruchomości, bez wskazania daty, kiedy ma to nastąpić. Skargę na tę decyzję złożyła "A" S.A. Domagając się jej uchylenia, zasądzenia kosztów postępowania oraz rozpatrzenia sprawy w trybie uproszczonym zarzuciła organowi II instancji: - naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 138 § 2 i 15 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wydanie decyzji merytorycznej w sytuacji, gdy strona zmodyfikowała swoje żądanie, - naruszenie art. 107 § 1 i 3 w związku z art. 139 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wydanie rozstrzygnięcia na niekorzyść strony, która złożyła odwołanie, - naruszenie art.. 124 b ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez odmowę zobowiązania do udostępnienia nieruchomości i przyjęcie, że planowane prace (ich czas trwania) nie mieszczą się w okresie 6 miesięcy, o którym mowa we wspomnianym przepisie Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 124b ust. 1 ustawy 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 ze zm.) "Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Decyzja o zobowiązaniu do udostępniania nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności". Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy skład orzekający uznał, iż w sprawie wystąpiła merytoryczna przesłanka do wydania decyzji nakazującej A. i M. P. udostępnienie części nieruchomości o nr ew. 1 ob. 7 P. w celu wykonania czynności związanych z remontem istniejącej linii energetycznej 110 kV relacji GPZ [...] – GPZ [...] w S. stanowiącej własność "A" S.A. Okoliczność ta nie była w trakcie postępowania kwestionowana. Prezydent Miasta S. orzekł o obowiązku udostępnienia wyżej wymienionej nieruchomości na okres dwóch dni, nie wskazując jednak daty, kiedy ma to nastąpić. Zgodnie z oświadczeniem "A" S.A. remont sieci elektroenergetycznej ma nastąpić w latach [...] -[...]. W dalszym toku postępowania inwestor nie zgodził się z określeniem czasu, na jaki ma być udostępniona nieruchomość, podnosząc że winno to nastąpić na okres 75 dni, bez wskazania daty rozpoczęcia tego udostępnienia. W tym zakresie skład orzekający stwierdza, że żądanie wydłużenia okresu udostępnienia nieruchomości (uznane w istocie za odwołanie od decyzji) należy traktować jako nowy wniosek o wydanie decyzji nakazującej udostępnienie nieruchomości na okres tam wskazany. I z takim wnioskiem spółka w każdym czasie będzie mogła wystąpić. W kontekście tego nie można w sprawie mówić, iż został w sprawie naruszony zakaz reformationis in peius, określony w art. 139 kodeksu postępowania administracyjnego. Warto tu podkreślić, że Wojewoda [...] orzekając o odmowie zobowiązania nieruchomości do jej udostępnienia uzasadnił swe rozstrzygnięcie nie tym, że inwestor domaga się wydłużenia czasu udostępnienia, ale tym że nie wskazano daty, od jakiej miało by to nastąpić. Ustawa o gospodarce nieruchomościami w art. 124b ust. 3 wskazuje, że obowiązek udostępnienia nieruchomości może być ustanowiony na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy. Dokonując takiego ograniczenia prawa własności organ administracji winien zadbać, by nastąpiło to w sposób proporcjonalny do konieczności ochrony interesu właściciela urządzeń przesyłowych. W ocenie Sądu niezbędne jest w decyzji jednak dokładne określenie daty, od jakiej udostępnienie ma nastąpić, niezależnie od tego czy ma to trwać dwa dni, czy też siedemdziesiąt pięć dni, czego obecnie domaga się skarżąca. Z tego powodu decyzję Wojewody [...] należy uznać za prawidłową. Nietrafny jest wreszcie zarzut, iż organ administracji naruszył art. 124 b ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez odmowę zobowiązania do udostępnienia nieruchomości i przyjęcie, że planowane prace (ich czas trwania) nie mieszczą się w okresie 6 miesięcy, o którym mowa we wspomnianym przepisie. Z akt administracyjnych oraz uzasadnienia kontrolowanej decyzji takich wniosków wyciągnąć nie można. Oczywiste jest, że okres 75 dni wnioskowanych przez inwestora mieści się w terminie wskazanym w art. 134 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jednakże jak wyżej wskazano, przyczyną kwestionowanego orzeczenia Wojewody [...] był nie czas na jaki ma nastąpić udostępnienie nieruchomości, ale brak wskazania dnia, od którego miało to nastąpić. Biorąc pod uwagę powyższe skład orzekający uznał, że zarzuty skargi nie są zasadne a rozstrzygnięcie Wojewody [...] odpowiada prawu. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło