II SA/Gl 1125/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-07-26

Skład orzekający: Referendarz sądowy Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 1340 zł netto miesięcznie, ponosząca znaczące wydatki na leczenie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której jedynym źródłem dochodu jest emerytura w kwocie 1340 zł netto miesięcznie, a która ponosi znaczące wydatki na leczenie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości i otrzymać pełnomocnika z urzędu, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów. Odmowa przyznania prawa pomocy w takiej sytuacji mogłaby oznaczać zamknięcie drogi do sądu.
Stan faktyczny
Skarżąca A. D. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu, uzasadniając wniosek niskimi dochodami z emerytury (1340 zł netto miesięcznie) oraz znacznymi wydatkami na leczenie. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację materialną i zdrowotną. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącą od kosztów sądowych w całości, 2) ustanowiono dla skarżącej radcę prawnego z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. D. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych w całości, 2) ustanowić dla skarżącej radcę prawnego z urzędu Po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu od skargi, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy A. D. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika –radcy prawnego z urzędu. Uzasadniając swój wniosek wskazała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe utrzymując się ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1340 zł netto miesięcznie. Wnioskodawczyni podała, że poza nieruchomością o pow. 0,3389 ha nie posiada żadnych innych składników majątku, w tym oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Wskazała natomiast, że ponosi znaczące wydatki związane z utrzymaniem się, wśród których poczesne miejsce zajmują koszty leczenia, obejmujące zarówno wizyty lekarskie jak i zakup lekarstw. Na wezwanie referendarza sądowego skarżąca nadesłała szereg dokumentów wykazujących poziom i strukturę jej wydatków, a zarazem zastrzegła, że nie jest w stanie dostarczyć rachunków za lekarstwa albowiem nie wiedziała, że w przyszłości mogą być one konieczne. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U.z 2012 r. poz. 270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Przedmiotem analizy wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy, stąd też oceniane są nie tylko dochody i wydatki strony, choć mają one zasadnicze znaczenie, lecz również okoliczności związane z osobą wnioskodawcy, takie jak wiek, stan zdrowia czy też sytuacja rodzinna. Jedynym źródłem dochodu A. D. jest świadczenie emerytalne uzyskiwane w kwocie 1340 zł netto miesięcznie. Udokumentowane wydatki skarżącej kształtują się zaś na poziomie około 450 zł, co oznacza, ze do dyspozycji strony co miesiąc pozostaje około 900 zł. Pamiętać jednak trzeba, że A.D. ma [...] lat a stan jej zdrowia, udokumentowany za pomocą karty informacyjnej leczenia szpitalnego oraz orzeczeniem o niepełnosprawności uprawdopodabnia twierdzenia strony o znaczących wydatkach przeznaczanych na leczenie. Strona nie nadesłała co prawda kopii rachunków za lekarstwa ani też za wizyty u specjalistów, jednakże nie znaleziono podstaw do zakwestionowania wiarygodności jej oświadczeń w tym zakresie. W opisywanej sytuacji uznano, że zasadnym będzie zarówno zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych w całości jak i ustanowienie dla niej profesjonalnego pełnomocnika. Strona nie dysponuje bowiem środkami, które pozwoliłyby jej pokryć tego rodzaju wydatki, a odmowa przyznania prawa pomocy mogłaby oznaczać zamknięcie jej drogi do sądu. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło