II SA/Gl 1127/09
WyrokWSA w Gliwicach2010-04-09
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Elżbieta Kaznowska, Włodzimierz Kubik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo zawierające żądanie zmiany decyzji w trybie art. 155 KPA, które powołuje się na nowe okoliczności faktyczne, może być uznane za wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, nawet jeśli jego treść i petitum jednoznacznie wskazują na inny tryb postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że pismo, które w swojej treści jednoznacznie i precyzyjnie domaga się zmiany decyzji w trybie art. 155 KPA, nie może być traktowane jako wniosek o wznowienie postępowania, nawet jeśli powołuje się na nowe okoliczności faktyczne. Skoro pismo nie spełniało wymogów formalnych wniosku o wznowienie postępowania, a dodatkowo zostało pozostawione bez rozpoznania z powodu braków formalnych, organy administracji prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania z uwagi na uchybienie terminu.Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. wniosła o odroczenie terminu płatności podwyższonej opłaty za wprowadzanie ścieków do wód. Po kolejnych zmianach terminów, spółka złożyła pismo zatytułowane "Wniosek dot. wznowienia postępowania", domagając się kolejnego odroczenia terminu płatności, powołując się na nowe okoliczności związane z przetargiem na budowę kanalizacji. Organ pierwszej instancji (Marszałek Województwa) odmówił wznowienia postępowania, uznając, że wniosek został złożony z uchybieniem terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących wznowienia postępowania i błędne przyjęcie, że wniosek o zmianę decyzji w materii odroczenia płatności nie został złożony w terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant Referent stażysta Joanna Wita, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej odroczenia terminu płatności podwyższonej opłaty za wprowadzanie ścieków do wód bez pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną na wniosek "A" Sp. z o.o. w R. na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, Marszałek Województwa [...] zmienił swoją decyzję z dnia [...]r. Nr [...]odraczając, stosownie do wniosku strony, termin płatności opłaty podwyższonej za wprowadzanie bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego ścieków do wód w zlewni oczyszczalni "B" do dnia [...]r.
Pismem z dnia [...]r. wymienione Przedsiębiorstwo zwróciło się do Marszałka Województwa [...] - organu pierwszej instancji o zmianę, w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, [...] decyzji ostatecznych dotyczących odroczenia terminu płatności opłat należnych za poszczególne kwartały lat od [...] do [...], w tym wyżej wskazanej decyzji z dnia [...]r. nr [...]. Wnosząc o kolejne odroczenie terminu płatności, tym razem do dnia [...]r., Przedsiębiorstwo w uzasadnieniu wskazało, iż wszelkie zmiany terminów realizacji przedsięwzięcia wynikają z przyczyn od niego niezależnych, a związane są z działaniami podejmowanymi przez wykonawców zadań programu "Oczyszczanie ścieków – R.", a głównym powodem wydłużenia terminu realizacji przedsięwzięcia jest odstąpienie, w [...] r., firmy "C" S.A. od kontraktu "Budowa kanalizacji w zlewni oczyszczalni "B". Wobec wyżej opisanej sytuacji Komisja Europejska zdecydowała o przedłużeniu czasu realizacji projektu "Oczyszczanie ścieków – R." do dnia [...]r. (termin na wniosek Miasta R. może ulec jeszcze wydłużeniu do roku [...] ). Natomiast Miasto prowadzi działania w celu zrealizowania przedsięwzięcia mającego na celu usunięcie przyczyn ponoszenia podwyższonych opłat za korzystanie ze środowiska. Przeprowadzono inwentaryzację dotychczas wykonanych robót oraz sporządzono nową specyfikację przetargową. Pierwszy przetarg na "Budowę kanalizacji w zlewni oczyszczalni Orzegów - etap I" został już ogłoszony. W dalszej kolejności będą ogłaszane następne przetargi na niezrealizowany zakres prac.
Pismem z dnia [...]r. organ wezwał stronę do złożenia, w terminie 7 dni, dodatkowych wyjaśnień. Przedsiębiorstwo zwróciło się o przedłużenie terminu o następne 21 dni. Pismem z dnia [...]r. organ poinformował wnioskodawcę o niedopuszczalności wydłużenia przewidzianego w art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego terminu, a wobec braku stosownych wyjaśnień, o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Wskazał też, że ewentualny ponowny wniosek zainicjuje kolejne postępowanie w sprawie.
Decyzją z dnia [...]r. nr [...]Marszałek Województwa [...] odmówił zmiany, w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, wnioskowanej decyzji, a w wyniku wniesionego od tej decyzji odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Pismem z dnia [...]r. wymienione Przedsiębiorstwo złożyło podanie zatytułowane "Wniosek dot. wznowienia postępowania w sprawie zmiany terminu odroczenia płatności opłat podwyższonych za korzystanie ze środowiska." W piśmie, w podziale na dwie tabele, wskazało [...] decyzji odraczających, na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, termin płatności opłaty podwyższonej do dnia [...]r. (z daty [...]r., oraz z dnia [...]r. i [...]r.) oraz [...] decyzji odmawiających kolejnej zmiany terminu płatności (z dat [...]r.), w tym wskazano wymienioną na początku decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...]r. nr [...]. W uzasadnieniu Przedsiębiorstwo ponownie wskazało, iż w [...]r. wykonawca robót związanych z budową kanalizacji w zlewni oczyszczalni "B" – "C" S.A. - zerwał kontrakt. W związku z tym w [...]r. zostały wszczęte procedury negocjacyjne z wykonawcą, zgodnie z przepisami unijnymi obligującymi do podjęcia niniejszych działań. Jednak negocjacje nie przyniosły oczekiwanych rezultatów. Jedynym zatem realnym terminem, jaki można było wskazywać we wnioskach o odroczenie terminu płatności opłat podwyższonych oraz harmonogramach był dzień [...]r. Ze względu na konieczność opracowania nowej dokumentacji przetargowej, zgodnie z Ustawą o zamówieniach publicznych, przed dniem [...]r. nie został rozstrzygnięty żaden przetarg na realizację robót budowlanych w ramach kontraktu "Budowa kanalizacji w zlewni oczyszczalni "B" ". Wybór wykonawcy nastąpił dopiero w dniu [...]r. Tym samym brak było podstaw do dokonania korekty we wnioskach o odroczenie terminu płatności opłat podwyższonych.
Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Marszałek Województwa [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego wskazaną wyżej decyzją z uwagi na uchybienie terminu do złożenia podania. W obszernym uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż postępowanie w sprawie wznowienia postępowania wszczyna się na wniosek strony złożony do organu, który wydał decyzję w ostatniej instancji. Z uwagi na fakt, iż decyzja Nr [...]z dnia [...]r. wydana została przez Marszałka Województwa [...], a strona podanie o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, organ ten postanowieniem przekazał wniosek Marszałkowi, jako, że przedmiotowa decyzja nigdy nie została zaskarżona i stała się ostateczna. Prowadzone w dwóch etapach postępowanie w przedmiocie wznowienia, w pierwszym etapie bada przesłanki formalnoprawne warunkujące dopuszczalność takiego postępowania, tj. posiadanie statusu strony przez wnioskodawcę, nieprzekroczenie terminu jednego miesiąca (określonego w art. 148 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego), wskazanie we wniosku podstawy wznowienia oraz potwierdzenie ostateczności wskazanej decyzji. Dopiero pozytywna weryfikacja tych przesłanek pozwala organowi wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przejść do drugiego jego etapu. Negatywna weryfikacja tych przesłanek formalnoprawnych zobowiązuje organ do wydania decyzji odmawiającej wznowienia postępowania. Zgodnie z przepisami podanie o wznowienie postępowania winno zostać wniesione do organu administracji publicznej w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Analiza akt sprawy doprowadziła do oceny, iż wniosek strony o wznowienie postępowania wpłynął do organu administracji publicznej w dniu [...]r, z kolei pismo z dnia [...]r., będące odwołaniem od decyzji z dnia [...]r., które zgodnie z oświadczeniem strony ma stanowić pierwotny wniosek o wznowienie postępowania, wpłynęło do organu w dniu [...]r.. Z kolei wskazywana w podaniu decyzja Marszałka z dnia [...]r. stała się ostateczna w dniu [...]r., a o okoliczności będącej podstawą do wznowienia postępowania Przedsiębiorstwo dowiedziało się w dniu [...]r. Jak wskazują zgromadzone w sprawie dokumenty wszystkie zgłoszone przez Przedsiębiorstwo wnioski o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji w dnia [...]r, - a mianowicie sformalizowany w piśmie z dnia [...]r. oraz wcześniejsze zgłaszane czy do w odwołaniu od decyzji Marszałka z dnia [...]r.- piśmie z dnia [...]r., czy w protokołach z dnia [...]r. i z dnia [...]r., złożone zostały z uchybieniem terminu przewidzianego w Kodeksie postępowania administracyjnego. Powyższe obligowało organ do odmowy wznowienia postępowania z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Organ ten nie badał już przesłanki wznowieniowej, jako, że takie badanie może odbywać się dopiero w kolejnym etapie postępowania, już po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania.
"A" Sp. z o.o. w R. pismem z dnia [...]r. wniosło odwołanie od powyższej decyzji. Podniosło, iż decyzja Marszałka Województwa [...] odmawiająca wznowienia postępowania nie ma podstaw prawnych. Stosowanie bowiem do art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego przesłanką wznowienia postępowania jest ujawnienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, które nie są znane organowi w chwili orzekania. Nie może ulegać wątpliwości, że nową okolicznością istotną merytorycznie, która mogła wpłynąć na treść decyzji, jest powinięcie przez odwołującego się wiadomości o rozstrzygnięciu przetargu na realizację zadania "Budowa kanalizacji w zlewni oczyszczalni "B"- I etap". Wiadomość o zaistnieniu tej okoliczności odwołujący powziął w dniu [...]r. , a w dniu [...]r. odwołujący złożył wniosek o zmianę decyzji z dnia [...]r. (która stała się ostateczna w dniu [...]r.), uzasadniając to faktem zaistnienia nowej okoliczności. Merytoryczna treść wniosku, wyczerpująca przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu winna przesądzać o charakterze prawnym złożonego pisma. Omawiany wniosek spełniał merytoryczne przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 148 kodeksu postępowania administracyjnego.
Zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją z dnia [...]r. nr SKO-OŚ-[...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...]r. odmawiającą wznowienia, na wniosek Przedsiębiorstwa, postępowania zakończonego decyzją ostateczną Marszałka z dnia [...]r. zmieniającą własną decyzję z dnia [...]r. odraczającą termin płatności opłaty podwyższonej za wprowadzanie ścieków do wód w [...]r. W uzasadnieniu Kolegium obszernie przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania oraz zacytowało przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wznowienia postępowania, powołując się także na stanowisko doktryny i orzecznictwa w tym przedmiocie. W konkluzji organ odwoławczy, analizując materiał zebrany w sprawie, nie stwierdził nieprawidłowości w ustaleniu organu pierwszej instancji, że podanie o wznowienie postępowania wniesione zostało z uchybieniem jednomiesięcznego terminu. Przyjmując w ślad za twierdzeniem strony, iż w istocie o okoliczności stanowiącej według niej podstawę wznowieniową powzięła informację w dniu [...]r., przeprowadził badanie w zakresie zachowania terminu, o którym mowa w art. 148 Kodeksu postępowania administracyjnego w warunkach tak sprecyzowanej daty, dochodząc do wniosku, że data ta dowodzi uchybienia terminu w złożeniu podania o wznowienie postępowania. Wniosek strony o wznowienie postępowania wpłynął do organu administracji publicznej dopiero w dniu [...]r., czyli termin, z art. 148 Kodeksu, byłby zatem zachowany, gdyby strona powzięła informację o przywołanej przez nią przesłance wznowienia nie wcześniej niż w dniu [...]r, a nie jak podała powyżej w dniu [...]r. .Odnosząc się do zarzutu odwołania, iż wnioskiem takim było pismo z dnia [...]r. , które do organu wpłynęło w dniu [...]r., organ wyjaśnił, że z treści tego pisma wynika, że było wnioskiem złożonym w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego. Nigdy nie ono było przedmiotem merytorycznego badania przez organy, a wobec nie usunięcia braków tego pisma, zostało ono pozostawione bez rozpoznania. Nie mogło zatem wywołać skutku w postaci wszczęcia postępowania.
Pismem z dnia [...]r. "A" Sp. z o.o. w R. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. , domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji skarżące Przedsiębiorstwo zarzuciło naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego przez błędne uznanie, że skarżący nie złożył podania o wznowienie postępowania w terminie określonym w art. 148 tego Kodeksu, a także naruszenie art. 318 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.jedn. Dz.U. z 2008, Nr 25, poz. 150) przez błędne przyjęcie, że skarżący nie złożył wniosku o zmianę decyzji w materii dotyczącej terminu odroczenia płatności opłaty podwyższonej - z dnia [...]r. na dzień [...]. - przed upływem terminu określonego w wydanej decyzji o odroczeniu. W uzasadnieniu skarżące Przedsiębiorstwo podniosło, iż stosownie do art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego przesłanką wznowienia postępowania jest ujawnienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, które nie były znane organowi w dniu wydania decyzji. Nowa okoliczność to taka, która mogła wpłynąć na merytoryczną treść decyzji. Zdaniem skarżącego Przedsiębiorstwa nie może ulegać wątpliwości, że nową okolicznością, istotną merytorycznie, która mogła wpłynąć na treść decyzji, jest powzięcie przez skarżącego wiadomości o rozstrzygnięciu przetargu na realizację zadania "Budowa kanalizacji w zlewni oczyszczalni "B" - I etap", co skarżący podniósł w toku postępowania. Wiadomość o zaistnieniu tej okoliczności skarżący powziął w dniu [...]r. Przedsiębiorstwo wskazało nadto, że w dniu [...]r. (data wpływu do organu) złożyło wniosek o zmianę decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] r., uzasadniając go zaistnieniem nowej okoliczności. Mając na uwadze fakt, że wniosek powoływał nową okoliczność, należy uznać, że w istocie stanowił wniosek o wznowienie postępowania bez względu na jego treść i redakcję petitum. Omawiany wniosek spełniał merytoryczne przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 i czynił zadość warunkom z art. 148 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarte zostały w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. .
W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt (decyzja bądź postanowienie) wydany został z naruszeniem przepisów prawa materialnego czy przepisów postępowania, sąd, w zależności od stopnia tego naruszenia, eliminuje taki akt z obrotu prawnego poprzez jego uchylenie (§ 1 pkt 1) lub stwierdzenie nieważności (§ 1 pkt 2). W innym wypadku skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 cytowanej ustawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 wymienionej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, co oznacza, że ocenia sprawę w jej całokształcie.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, podobnie jak i decyzji ją poprzedzającej, wykazało, że decyzje te nie są dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie może zostać uwzględniona.
Przystępując do szczegółowych rozważań wskazać należy, iż w myśl utrwalonych w doktrynie i judykaturze poglądów wznowienie postępowania stanowi instytucję procesową mającą na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna. Potrzeba stosowania tego rodzaju instytucji objawia się w sytuacjach, kiedy to po wydaniu decyzji ostatecznej ujawniła się wadliwość postępowania dowodowego, na którym oparto ostateczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej albo też gdy wystąpiły później okoliczności, które pozbawiają znaczenia przesłanki, na jakich oparto rozstrzygnięcie sprawy – (por. szerzej np. W. Dawidowicz: Postępowanie administracyjne. Zarys wykładu, Warszawa 1983, s. 242; G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom I, Zakamycze, 2005 r. , s. 295 i nast. wraz z cytowaną tam literaturą). Jedną z przesłanek nakazujących organowi wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją stanowi w świetle przepisu art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję.
Wskazać też w tym miejscu należy, iż w myśl art. 148 § 1 powołanego Kodeksu podanie o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 5 wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Wniesienie przez stronę podania o wznowienie postępowania nie wszczyna postępowania wznowieniowego, o jego podjęciu bądź odmowie rozstrzyga bowiem, stosownie do art. 149 Kodeksu postępowania administracyjnego, właściwy organ. Podanie uruchamia natomiast postępowanie wstępne, którego celem jest ustalenie przez organ czy nie zachodzą przedmiotowe bądź podmiotowe przesłanki niedopuszczalności wznowienia oraz czy zachowany został wymóg terminowości podania. Właściwy organ zobligowany jest zatem do zbadania np. czy podanie wniesione zostało przez uprawniony podmiot, czy strona domaga się wzruszenia w trybie nadzwyczajnym decyzji istotnie istniejącej w obrocie prawnym oraz czy strona przywołała w podaniu którąś z podstaw wyliczonych w art. 145 § 1. Oprócz ustalenia czy nie zachodzi z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych niedopuszczalność wznowienia, w owej wstępnej fazie rozpatrywania podania, organ administracji ma prawo i obowiązek badać tylko kwestię zachowania jednomiesięcznego terminu. Nie wolno mu natomiast oceniać, czy przyczyny wznowienia wskazane przez stronę faktycznie wystąpiły; tę kwestię organ administracji powinien rozważyć dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 Kodeksu) – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 września 2000 r. sygn. akt III SA 2304/99 (ONSA 2001/4/179). W odniesieniu do podstawy wznowieniowej przewidzianej w art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego organ ma zatem prawo i obowiązek w tej fazie postępowania zbadać czy strona przywołała w podaniu nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, jej zdaniem, istniejące w dniu wydania decyzji lecz nie znane organowi, który wydał decyzję. Nie ma natomiast prawa badać i oceniać czy przywołane przez stronę okoliczności lub dowody istotnie istnieją i jaki byłby ich wpływ na podjęte w przeszłości rozstrzygnięcie, gdyby organ orzekający w sprawie był wówczas ich świadom. Ocena przyczyn wznowienia postępowania przed wydaniem postanowienia o wznowieniu jest bowiem niedopuszczalna, a przesłanką odmowy wznowienia nie może być negatywny wynik ustaleń co do przyczyn, może natomiast być nią żądanie wznowienia postępowania z przyczyny innej niż wymienione enumeratywnie w wymienionym wielokrotnie powyżej art. 145 § 1 Kodeksu – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 czerwca 1991 r. sygn. akt IV SA 487/91 (ONSA 1991, Nr 2, poz. 50, przywołany też np. przez B. Adamiak /w:/ B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2009, s. 544). Obowiązek wstępnej kontroli, czy wskazana przez stronę podstawa wznowieniowa odpowiada wymogom stawianym przez art. 145 § 1 pkt 5 wynika z faktu, iż stosownie do przywołanej normy organ wznawia postępowanie (wydając stosowne postanowienie) jedynie wówczas gdy spełnione są kumulatywnie trzy przesłanki: 1) ujawnione okoliczności lub dowody są nowe (nowo odkryte bądź po raz pierwszy zgłoszone przez stronę), a nadto są istotne dla sprawy (dotyczą przedmiotu sprawy i mają znaczenie prawne), 2) wskazane przez stronę okoliczności lub dowody istniały w dacie wydania decyzji ostatecznej, 3) wskazane przez stronę okoliczności lub dowody nieznane były organowi, który wydał decyzję – por. szerzej np. B. Adamiak /w:/ B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego... j.w., s. 526 i nast. Niedopuszczalnym jest zatem wznowienie postępowania w sytuacji gdy strona przywołuje jako podstawę podania okoliczności nie istniejące jeszcze w dacie wydania decyzji ostatecznej bądź istniejące już wówczas i znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne. W sytuacji takiej organ zobligowany jest w drodze decyzji przewidzianej w art. 149 § 3 Kodeksu odmówić wznowienia postępowania w sprawie.
Wskazać nadto w tym miejscu trzeba, że to do strony należy udowodnienie, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia – (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 maja 2000 r. , sygn. akt I SA/Wr 1038/97, LEX nr 43046). Do strony należy też wskazanie podstawy, jej zdaniem przemawiającej za wznowieniem postępowania zakończonego decyzją ostateczną.
Kwestię sporną pomiędzy skarżącym Przedsiębiorstwem a orzekającym w sprawie organem stanowi data, w której strona złożyła podanie o wznowienie postępowania. Ustalenie, że wnioskodawca nie dochował wskazanego wyżej terminu obliguje bowiem organ administracji publicznej, podobnie jak w przypadku nie wskazania przez stronę którejś z podstaw wyliczonych enumeratywnie w art. 145 § 1 i art. 145 a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego do wydania, na podstawie art. 149 § 3 tego Kodeksu, decyzji odmawiającej wznowienia postępowania. Zdaniem Marszałka Województwa [...] podanie o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej jego decyzją ostateczną z dnia [...]r. zostało bowiem złożone dopiero w dniu [...]r., kiedy to Przedsiębiorstwo wystosowało do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. pismo zatytułowane "Wniosek dot. wznowienia postępowania w sprawie zmiany terminu odroczenia płatności opłat podwyższonych za korzystanie ze środowiska." Wcześniejsze pisma wnoszone przez stronę dotyczyły bowiem zmiany decyzji ustalającej termin opłaty poprzez kolejne jego, w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, odroczenie.
Stosownie natomiast do treści skargi, zdaniem Przedsiębiorstwa, za datę wniesienia podania o wznowienie postępowania administracyjnego uznać należy dzień [...]r. kiedy to do organu wpłynęło pismo z dnia [...]r. Wprawdzie bowiem w piśmie owym strona wnioskowała o zmianę decyzji Marszałka Województwa, jednak skoro powołała nową okoliczność, w postaci wyłonienia w przetargu wykonawców, to organ winien był pismo to potraktować jako cyt. "wniosek o wznowienie postępowania bez względu na jego treść i redakcję petitum". Powoduje to, zdaniem Przedsiębiorstwa, iż podanie zostało wniesione w terminie albowiem strona dowiedziała się o nowej okoliczności (rozstrzygnięciu przetargu na I etap robót) w dniu [...]r.
Teza podniesiona w skardze, zdaniem Sądu, niemożliwa jest jednak do akceptacji. Przedmiotem niniejszej sprawy jest bowiem rozstrzygnięcie odmawiające wznowienia postępowania zakończonego decyzją Marszałka Województwa [...] z dnia [...]r., która zgodnie z poprzednim żądaniem strony, w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego, odraczała termin płatności podwyższonej opłaty do dnia [...]r.
Odnosząc się do twierdzenia, że pismo wniesione w dniu [...]r. było zdaniem strony skarżącej wnioskiem o wznowienie postępowania, wypada zauważyć, iż z jego treści wynika bardzo jednoznacznie sformułowane żądanie strony. Dokładna analiza jego treści pozwala na stwierdzenie, iż skarżące Przedsiębiorstwo nie domagało się w nim wznowienia jakiegokolwiek postępowania administracyjnego lecz w sposób jasny, precyzyjny i jednoznaczny domagało się, aby w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego kolejny raz organ odroczył termin płatności podwyższonej opłaty poprzednio w tym trybie odroczony do dnia [...]r. Dodatkowo wypada zauważyć, iż pismo to nie mogło wywołać żadnych skutków procesowych, bowiem, z powodu nie uzupełnienia jego braków, zostało pozostawione bez rozpoznania na mocy art. 64 § 2 Kodeksu i do tej pory nie zostało to skutecznie podważone.
W konsekwencji oczywistej konkluzji, iż pismo z dnia [...]r. nie stanowiło podania o wznowienie postępowania, a nadto wobec wskazania przez Przedsiębiorstwo, że o okoliczności uzasadniającej, według strony, podanie o wznowienie, tj. okoliczności rozstrzygnięcia przetargu na I etap robót dowiedziało się w dniu [...]r. – organy obu instancji uznały podanie za wniesione z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 Kodeksu. W rezultacie stosownie do art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego organ odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...]r.
Przyjęta przez orzekający w sprawie organ ocena niewątpliwie zgodna jest z literalnym brzmieniem wymienionego powyżej art. 148 § 1 Kodeksu, który przewiduje możliwość wniesienia przedmiotowego podania jedynie w ciągu jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia.
Z przedstawionych powodów Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uznając za prawidłowe rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, zobligowane było do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji odmawiającej wznowienia postępowania, odmienne rozstrzygnięcie rażąco naruszałoby bowiem wskazane powyżej przepisy.
Podkreślenia wymaga nadto, że kontroli Sądu podlegały w niniejszej sprawie jedynie rozstrzygnięcia odmawiające skarżącemu Przedsiębiorstwu wznowienia postępowania administracyjnego, mające zatem charakter wyłącznie proceduralny. W konsekwencji także Sąd, będąc związanym przedmiotem zaskarżenia, nie mógł zatem badać ani pod względem formalnym ani merytorycznym zgodności z prawem decyzji odmawiającej stronie kolejnego odroczenia terminu płatności.
Mając na uwadze powyższe wywody Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło