II SA/Gl 1128/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Siudyka po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu Burmistrza Miasta i Gminy Z. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 21 lipca 2026 r., nr SKO.4104.53.2026 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie kosztów postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości postanawia: odrzucić sprzeciw. Postanowieniem z dnia 21 lipca 2026 r. nr SKO.4104.53.2026 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1691 – dalej k.p.a.) uchyliło wydane w sprawie postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy Z. oraz umorzyło postępowanie. Pismem z dnia 3 sierpnia 2026 r. Burmistrz Miasta i Gminy Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach sprzeciw od powyższego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 64f ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) od postanowienia, do którego odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści postanowienia może wnieść od niego sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od postanowienia". Przepisy art. 64b-64e stosuje się odpowiednio. Stosownie do art. 64b § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64 f p.p.s.a. do sprzeciwu od postanowienia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że objęte sprzeciwem postanowienie nie zostało wydane w oparciu o stosowaną odpowiednio regulację art. 138 § 2 k.p.a. Organ odwoławczy nie uchylił bowiem postanowienia organu I instancji i nie przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia, lecz na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 tej ustawy, umorzył postępowanie organu I instancji. Od wydanego postanowienia nie przysługiwał zatem sprzeciw, lecz skarga. Jednocześnie mając na względzie błędne pouczenie zawarte w zaskarżonym postanowieniu oraz treść regulacji art. 112 k.p.a., zgodnie którym błędne pouczenie w decyzji (na mocy odesłania także postanowienia), co do prawa odwołania lub skutków zrzeczenia się odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia, Sąd wskazuje, że nawet w sytuacji przyjęcia, że Burmistrz Miasta i Gminy Z. wystąpił w sprawie ze skargą to ów środek zaskarżenia byłby niedopuszczalny w tej sprawie. Niedopuszczalność skargi (sprzeciwu) może mieć miejsce także z przyczyn podmiotowych. Przyczyny podmiotowe obejmują sytuację wniesienia skargi (sprzeciwu) przez podmiot, który nie jest legitymowany do jego wniesienia. Postępowanie sądowoadministracyjne, jako postępowanie bezwzględnie oparte na zasadzie skargowości, może być bowiem prowadzone tylko na podstawie skargi (sprzeciwu) wniesionego przez legitymowany do tego podmiot. W myśl art. 50 § 1 i 2 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi (sprzeciwu na mocy odesłania z art. 64b § 1 p.p.s.a.) jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka, organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym oraz inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia sprzeciwu. Skuteczne złożenie skargi (sprzeciwu) uzależnione jest zatem od istnienia interesu prawnego. W związku z tym sprzeciw co do zasady może wnieść podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. W ocenie Sądu, z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych i piśmiennictwa wynika, że organ, który w pierwszej instancji wydał rozstrzygnięcie w sprawie, nie jest uprawniony do wniesienia w tej sprawie skargi do sądu administracyjnego, chociażby sprawa dotyczyła jego interesu prawnego lub reprezentowanego przez niego podmiotu. W jednym postępowaniu nie może mieć bowiem miejsce łączenie funkcji procesowych organu prowadzącego postępowanie i strony tego postępowania, gdyż niedopuszczalne jest, aby ten sam podmiot działał jako organ administracji publicznej, a następnie składał skargę na akt organu odwoławczego o odmiennej treści (por. wyrok NSA z 3 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 824/05, akceptowany przez J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 102; T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 273; wyrok NSA z 1 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 386/05; postanowienie NSA z 2 marca 2005 r., sygn. akt II GSK 387/05; wyrok NSA z 3 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 931/07; postanowienie NSA z 24 stycznia 1997 r., sygn. akt IV SA 802/95, uchwała składu 7 sędziów NSA z 19 maja 2003 r., sygn. akt OPS 1/03, postanowienie NSA z 4 stycznia 2012 r., sygn. I OZ 1085/11). Powyższe na zasadzie art. 64b § 1 w zw. z art. 64f p.p.s.a. odnosi się również do sprzeciwu od postanowienia. W niniejszej sprawie bezsprzeczne jest, że sprzeciw od postanowienia SKO wniósł Burmistrz, a postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego zostało wydane w wyniku rozpatrzenia zażaleń stron od decyzji Burmistrza, będącego organem I instancji. Tym samym ocenić należy, że Burmistrz nie jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu, jak również ewentualnej skargi od zaskarżonego w sprawie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 64b § 1 i art. 64f p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.