II SA/Gl 1134/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi K. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie budowy linii kablowej oddala skargę. W piśmie z dnia [...] r. (według daty wpływu) pełnomocnik K. T. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej jako PINB w K. ) m.in. o zbadanie legalności inwestycji budowlanej polegającej na ułożeniu linii kablowej n/n od stacji transformatorowej nr [...] do budynku nr [...] przy ul. [...] w K. oraz o wydanie nakazu rozbiórki tej linii. Uzasadniając wniosek stwierdził, że budynek przy ul. [...] istnieje nielegalnie gdyż został wybudowany jako tymczasowy na czas budowy osiedla mieszkaniowego. Jest on usytuowany na terenie przeznaczonym w planie zagospodarowania pod ulicę. Nadto pozwolenie na budowę linii zasilającej ten budynek zostało wydane przed decyzją zezwalającą na jego modernizację. Po wszczęciu i przeprowadzeniu postępowania w przedmiotowej sprawie PINB w K. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] (znak [...] wydaną na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie w sprawie samowoli związanej z budową przedmiotowej linii kablowej. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że objęta postępowaniem linia kablowa została wybudowana w oparciu o decyzję o pozwoleniu na jej budowę nr [...] , wydaną dnia [...] r. przez Prezydenta Miasta K. oraz zgodnie z zatwierdzonym tą decyzją projektem budowlanym. Prowadzone wcześniej postępowanie w przedmiocie nieważności tej decyzji zostało zakończone ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] r., którą stwierdzono jedynie, że przedmiotowe pozwolenie zostało wydane z naruszeniem prawa. W odwołaniu od ww. decyzji PINB w K. pełnomocnik K. T. wniósł o jej uchylenie i wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia, względnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Zarzucił, że w postępowaniu nieważnościowym nie doszło do stwierdzenia nieważności decyzji zezwalającej na budowę energetycznej linii zasilającej n/n tylko z uwagi na to, iż od daty jej doręczenia upłynęło 10 lat (art. 156 § 2 kpa). W wydanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji z dnia [...]r. nr [...] Wojewoda [...] stwierdził przy tym, że decyzja o pozwoleniu na budowę linii zawierała wady powodujące jej nieważność z mocy prawa z tego powodu, iż "zatwierdzony nią projekt budowlany dotyczy zasilania [...] przy ul. [...] w K. , podczas gdy budynek ten funkcjonował nadal jako tymczasowy obiekt socjalno-biurowy związany z placem budowy i organ I instancji zdecydowanie odmawiał zmiany sposobu jego użytkowania jako niezgodnej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego". Umarzając postępowanie w sprawie legalności przedmiotowej linii zasilającej. PINB w K. dopuścił się w tych okolicznościach zdaniem odwołującego się "tuszowania rażących nieprawidłowości organów architektoniczno-budowlanych, jak i organów nadzoru budowlanego w minionym okresie". [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. odwołania tego nie uwzględnił i zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 105 § 1 kpa utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do wydania nakazu rozbiórki przedmiotowej linii zasilającej. W szczególności brak jest w sprawie podstaw do zastosowania trybu określonego w art. 48 lub art. 50 i art. 51ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 ze zm., zwanej dalej Prawem budowlanym). Linia została bowiem wybudowana w oparciu o ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę i zgodnie z projektem budowlanym zatwierdzonym tym pozwoleniem. Pozwolenie to nie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego i pozostaje w dalszym ciągu w mocy. Należy wziąć zatem pod uwagę wynikającą z art. 16 kpa zasadę trwałości takiej decyzji, którą organy orzekające były związane. W postępowaniu nieważnościowym nie stwierdzono nieważności tej decyzji a jedynie stwierdzono, że została ona wydana z naruszeniem prawa. Oznacza to że decyzja ta nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Stwierdził też organ odwoławczy, że jeżeli odwołujący się jako inwestor linii zasilającej chce ją rozebrać to powinien wystąpić o stosowne w tym przedmiocie pozwolenie. W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego W. N. wniósł o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji PINB w K. Nadto wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Zarzucił, że decyzje te zostały wydane z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 8 i 10 kpa w zw. z art. 81, art. 77 § 1 i art. 80 kpa oraz z naruszeniem prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, w szczególności art. 37 ust. 1 pkt 1 i nast. ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz. 229 ze zm., zwanej dalej Prawem budowlanym z 1974 r.) w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. W obszernym uzasadnieniu skargi podniósł, że fakt, iż nie stwierdzono nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę spornej linii zasilającej tylko z przyczyny określonej w art. 156 § 2 kpa (tj. upływu 10 lat od jej doręczenia), chociaż została ona wydana w warunkach nieważności, nie uniemożliwiał organom nadzoru budowlanego wydania nakazu rozbiórki tej linii. Zdaniem skarżącego legalność budowy tej linii należało bowiem rozpatrzeć w powiązaniu z legalnością wybudowania i istnienia budynku, który miała ona zasilać w energię elektryczną. Dalej przedstawiono w skardze obszerną historię powstania tego budynku, jego funkcje, adaptacje, oraz sposób użytkowania wskazującą, że został on wybudowany i był użytkowany bez stosownych zezwoleń. Organy budowlane nie podjęły też stosownych działań celem usunięcia tych nieprawidłowości chociaż o nich wiedziały lub wiedzieć powinny. W następstwie tych wszystkich nieprawidłowości "A" w K. usiłowała sprzedać budynek przy ul. [...] w K. skarżącemu chociaż nie była jego właścicielem. W tym przedmiocie skarżący zawarł w skardze obszerne wyjaśnienie. Dalej wywodzi, że skoro nie był właścicielem ani budynku ani gruntu to nie dysponował nieruchomością na cele budowlane i tym samym nie powinien uzyskać ani pozwolenia na modernizację budynku (do czego doszło decyzją Prezydenta K. z dnia [...] r.) ani też na budowę linii energetycznej zasilającej ten budynek. Dalej podniósł skarżący zarzuty pod adresem decyzji zobowiązującej go do rozbiórki budynku, który linia zasila. Zarzucił skarżący, że z zasady trwałości decyzji administracyjnych zawartej w art. 16 kpa wynika związanie taką decyzją jedynie organu, który ją wydał a nie innych organów administracyjnych w innych postępowaniach. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy z naruszeniem art. 10 § 1 kpa w zw. z art. 81 kpa nie zapewnił mu czynnego udziału w postępowaniu nie wydając postanowienia opartego na treści art. 10 § 1 kpa, czym naruszył jego prawo do "ostatniego zdania", które to uchybienie miało wpływ na wynik sprawy. Z naruszeniem art. 77 § 1 sprawa nie została wyjaśniona należycie a zgromadzone w sprawie dowody zostały ocenione z przekroczeniem zasady określonej w art. 80 kpa. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując w ogólnym zarysie stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Stwierdził też, że nie dopuścił się naruszenia art. 10 kpa w sytuacji gdy nie prowadził w postępowaniu odwoławczym uzupełniającego postępowania dowodowego. W piśmie procesowym z dnia [...] r. podtrzymał zarzuty i stwierdzenia skargi. Dodatkowo podniósł, że nie zaskarżył do sądu administracyjnego decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie legalności budynku przy ul. [...] gdyż wystąpił o wznowienie postępowania w sprawie, w której ta decyzja została wydana. Zarzucił, iż nielogiczne byłoby rozebranie budynku z pozostawieniem linii energetycznej zasilającej ten budynek. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem wbrew formułowanym w niej zarzutom brak jest podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa skutkującym jej wzruszeniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a.), czego domagał się skarżący. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, którego treści skarżący nie podważył, należy bowiem podzielić w pełni stanowisko organów orzekających, że brak jest prawnych podstaw do wydania decyzji o nakazie rozbiórki objętej postępowaniem linii zasilającej niskiego napięcia. Brak było też podstaw do prowadzenia ewentualnie w sprawie tej linii z urzędu postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego (czego skarżący się nie domagał). Jak to zasadnie stwierdziły organy nadzoru budowlanego, w świetle przepisów Prawa budowlanego podstawę nakazu rozbiórki obiektu budowlanego z uwagi na nielegalność jego realizacji stanowić mogą tylko przepisy art. 48 oraz art. 51 w zw. z art. 50 tego aktu prawnego. Żadna z sytuacji w tych przepisach unormowanych w rozpatrywanej sprawie jednak nie zachodzi. Nie dotyczy ona bowiem obiektu budowlanego wybudowanego w oparciu o pozwolenie na budowę oraz zgodnie z projektem budowlanym zatwierdzonym tym pozwoleniem. Z taką zaś sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, czego skarżący nie zakwestionował. Nie podnosił i nie podnosi też aby przedmiotowa linia n/n została zrealizowana w okolicznościach o jakich mowa w art. 50 ust. 1 pkt 1-4 Prawa budowlanego. Nie może ulegać przy tym zdaniem Sądu wątpliwości, w sprawie nie miał zastosowania art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 (w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r.), który jako jedyny został wskazany przez skarżącego jako ewentualna podstawa wydania nakazu rozbiórki przedmiotowej linii n/n. Przepis ten odnosi się bowiem tylko do obiektów budowlanych, których budowa została zakończona przed [...]r. (w zw. z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego), gdy tymczasem nie zostało podważone (a nawet w jakikolwiek sposób zakwestionowane) ustalenie, że sporna linia zasilająca została wybudowana po tej dacie, bo w oparciu o udzielone skarżącemu pozwolenie na budowę z dnia [...]r. W tym względzie nie ma zdaniem Sądu istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy i skargi znaczenia, że budynek, dla którego zasilanie zostało zrealizowane został wybudowany przed [...]r. Należy bowiem zaakcentować, że budowa spornej linii zasilającej została potraktowana jako wykonanie odrębnych od realizacji budynku robót budowlanych objętych pozwoleniem na budowę dotyczącym tylko tej linii (poprzedzonym zresztą wcześniejszą decyzją o warunkach zabudowy dotyczącą też tylko przedmiotowej linii). Przyjęcie w tej sytuacji stanowiska, że ewentualnie linia zasilająca budynek z punktu widzenia jej legalności powinna być traktowana jak sam budynek nie znajduje zdaniem Sądu oparcia w obowiązujących przepisach, których zresztą skarżący nie powołał. Zasadnie stanęły przy tym organy orzekające na stanowisku, że wydanie w odniesieniu do pozwolenia na budowę linii decyzji stwierdzającej, że pozwolenie to zapadło z naruszeniem prawa (art. 158 § 2 kpa), nie eliminuje tego pozwolenia z obrotu prawnego. Oznacza to, że pozwolenie to zawarte w decyzji ostatecznej wiązało organy administracji publicznej. Wprowadzone tym przepisem rozwiązanie (w zw. z art. 16 kpa) jest wyrazem dążenia do zapewnienia stabilności stosunków prawnych ukształtowanych ostateczną decyzją administracyjną gdy przetrwała ona pewien czas. Jest wyrazem kompromisu pomiędzy zasadą praworządności a zasadą trwałości decyzji administracyjnych. Za pozbawione podstaw prawnych należy w tym przedmiocie uznać stanowisko skarżącego, że związanie decyzją ostateczną dotyczy jedynie organów które taką decyzję wydały. W konsekwencji organy nadzoru budowlanego zasadnie przyjęły, że sporna linia została zrealizowana w oparciu o obowiązujące w dalszym ciągu pozwolenie na budowę i tym samym brak jest podstaw do wydania nakazu jego rozbiórki i w ogóle do prowadzenia w stosunku do niej postępowania legalizacyjnego. Decyzja o umorzeniu wszczętego w tym przedmiocie postępowania oparta na treści art. 105 § 1 kpa odpowiada zatem zdaniem Sądu prawu. Zdaniem Sądu brak jest też podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem powołanych w skardze i w piśmie procesowym skarżącego z dnia [...]r. przepisów postępowania. Dla podjętego rozstrzygnięcia sprawa została bowiem w dostateczny sposób wyjaśniona. Brak jest zdaniem Sądu podstaw do przyjęcia aby przed wydaniem decyzji w postępowaniu odwoławczym organ miałby podejmować jakieś postanowienia oparte na treści art. 10 § 1 kpa (nawet gdyby przyjąć, że w ogóle przepis ten stanowi podstawę do wydania takiego postanowienia). Przepis ten nie mógł być też naruszony w sytuacji gdy organ odwoławczy nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego, zaś w postępowaniu odwoławczym skarżący nie wnosił o przeprowadzenie konkretnych dowodów, których organ II instancji nie dopuścił. Nawet gdyby teoretycznie przyjąć, że doszło do naruszenia tego przepisu to skarżący w żaden sposób nawet nie uprawdopodobnił, że mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1c ustawy p.p.s.a., gdy nie podał nawet, możliwości wskazania jakich to istotnych w sprawie dowodów został pozbawiony. Z tych wszystkich względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. W takiej sytuacji w związku z treścią art. 209 tej ustawy nie było też podstaw do orzekania w sprawie wniosku skarżącego o zasądzenie kosztów postępowania.