II SA/Gl 1135/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Protokolant starszy referent Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2013 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie rejestracji pojazdów oddala skargę. Pismem z dnia 16 stycznia 2012 r. obecna skarżąca – "A" Sp. z o.o. w Z. (wpływ do organu 20 stycznia 2012 r.) zwróciła się o wznowienie postępowania a następnie o uchylenie decyzji Prezydenta Miasta B. w sprawie rejestracji ośmiu wyszczególnionych w tym piśmie pojazdów. Postanowieniem z dnia [...] – orzekając w sprawie ponownie – Prezydent Miasta B. na podstawie art. 149 § 3 kpa w związku z art. 147 kpa odmówił wznowienia postępowania na wniosek Spółki "A" w sprawie rejestracji ośmiu samochodów (wyszczególnionych w sentencji postanowienia), które zostało zakończone decyzjami ostatecznymi Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. o rejestracji tych pojazdów. Następnie organ wskazał na art. 147 kpa stanowiący, że wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na wniosek strony. Z wniosku z dnia 16 stycznia 2012 r., jak i przesłanych kopii faktur w/w samochodów wynika, że wnioskodawca zbył je w dniu 28 maja 2011 r. W związku z tym w dniu złożenia wniosku (to jest 20 stycznia 2012 r.) o wznowienie postępowania nie był właścicielem tych pojazdów, a zatem nie może zostać uznany za stronę postępowania wznowieniowego. Zażalenie na postanowienie organu I instancji złożyła "A" Sp. z o.o. w Z. wnosząc o jego uchylenie. Zdaniem żalącej posiada ona interes prawny, który przesądza o prawie żądania wznowienia postępowania. Decyzja o rejestracji wpływa bowiem na jej interes prawny. Wnioskodawca jest bowiem stroną postępowań podatkowych w przedmiocie zwrotu podatku akcyzowego z tytułu dokonania dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodów osobowych. Zgodnie z art. 107 ustawy o podatku akcyzowym, podmiotowi, który nabył prawo do rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel i który dokonuje dostawy wewnątrzwspólnotowej albo eksportu niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym samochodu osobowego, od którego akcyza została zapłacona na terytorium kraju (...) przysługuje zwrot akcyzy na wniosek złożony właściwemu naczelnikowi urzędu celnego. Oznacza to, że wnioskodawca tylko wtedy otrzyma zwrot podatku, jeżeli samochody objęte wnioskiem akcyzowym nie były wcześniej zarejestrowane na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Nadto, Spółka wskazała, że w sytuacji, w której organy uzyskały wiadomości o nieprawidłowości ostatecznej decyzji o rejestracji przedmiotowych samochodów powinny z urzędu podjąć działania zmierzające do wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. nie podzieliło stanowiska żalącej się i zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 126 i 144 kpa, utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Kolegium w uzasadnieniu, odwołując się do dokumentów znajdujących się w aktach, podało iż Spółka "B" nabyła przedmiotowe samochody w dniu 25 maja 2011 roku. W tym też dniu złożyła ona wniosek o ich rejestrację. Decyzja o czasowej rejestracji zapadła w dniu 25 maja 2011 roku, a o rejestracji na czas stały w dniu 2 czerwca 2011 roku. W dniu rejestracji na czas stały to jest 2 czerwca 2011 roku Spółka "B" nie była już właścicielem przedmiotowych samochodów bowiem zbyła je już 25 maja 2011 roku na rzecz "C", a z kolei ten ostatni w dniu 26 maja 2011 roku sprzedał przedmiotowe samochody "A" Sp. z o.o., która w tym samym dniu zbyła te samochody. W powyższym ustalonym przez organ odwoławczy stanie faktycznym, organ ten podzielił stanowisko organu I instancji co do braku interesu prawnego Spółki "A" do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją o rejestracji przedmiotowych samochodów. Wskazał, że przesłanki i zasady rejestracji pojazdów zostały określone w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. Natomiast żaląca się w dniu złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o rejestracji pojazdów nie była już właścicielem tych pojazdów. Zdaniem organu wywodzenie przez żalącą się interesu prawnego z ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t. j. Dz. U. z 2011 r., nr 108, poz. 626 ze zm.) jest nieuprawnione, bowiem tworzy jedynie po stronie żalącej się interes faktyczny, a nie prawny (tutaj powołano orzeczenie NSA z dnia 25 października 2006 r. – sygn. akt II GSK 163/06 – LEX nr 274855). W skardze na postanowienie ostateczne "A" Sp. z o.o. domagała się stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia poprzedzającego, przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych. Zarzuciła, że postanowienie ostateczne zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie przepisów kpa skutkujących bezpodstawnym przyjęciem, że Spółka nie posiada interesu prawnego do bycia stroną w przypadku wznowionego postępowania, tj. naruszenie art. 28 kpa w związku z art. 147 kpa, a nadto naruszenie art. 7 kpa oraz art. 8 kpa. W uzasadnieniu skargi podano argumenty wcześniej zaprezentowane w odwołaniu na okoliczność posiadania przez stronę przymiotu strony w wznowieniowym postępowaniu. Wyjaśniono, że w istocie w sprawie zaistniały przesłanki wznowieniowe – art. 145 § 1 pkt 5 kpa, jak i stwierdzono istnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Powtórzono wszystkie pozostałe zarzuty odwołania. Skargę uzupełniono pismem z dnia 6 lutego 2013 r., do którego dołączono – plik orzeczeń organów administracyjnych na okoliczność podjęcia przez te organy nadzwyczajnego postępowania w identycznych sytuacjach faktyczno-prawnych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zwartą w postanowieniu ostatecznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zaskarżonym postanowieniem, utrzymującym w mocy postanowienie organu I instancji orzeczono o odmowie wznowienia postępowania – na wniosek skarżącej – zakończonego decyzją o rejestracji przedmiotowych samochodów z dnia [...] r. Prezydenta Miasta B. z uwagi na fakt, że wnioskodawca (skarżąca spółka) nie jest stroną postępowania wznowieniowego. Pogląd ten, jak i ustalenia faktyczne organów orzekających Sąd podziela. Na wstępie należy stwierdzić, że według przepisów Rozdziału 12 Kodeksu postępowania administracyjnego – wznowienie postępowania – przepisy te regulują nadzwyczajny tryb wzruszenia decyzji administracyjnych i z tego powodu nie podlegają wykładni rozszerzającej. Zgodnie z art. 147 kpa wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na wniosek strony. Zdaniem Sądu ta regulacja oznacza, że nawet w sytuacji, w której jakiś podmiot powołuje się na przesłankę np. określoną w art. 145 § 1 pkt 5 kpa w pierwszym rzędzie musi wykazać, że przysługuje mu przymiot strony do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Prawo do złożenia wniosku ma bowiem jedynie strona postępowania. Z podaniem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną może więc wystąpić jedynie strona tj. osoba, która brała udział w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną lub, która wprawdzie w postępowaniu zwykłym nie uczestniczyła lecz może wykazać istnienie swojego interesu prawnego lub obowiązku w rozumieniu art. 28 kpa, uzasadniającego jej udział (wyrok NSA z dnia 4 lutego 2000 r., sygn. akt I SA 334/99, LEX nr 541133). W niniejszej sprawie wniosek o wznowienie postępowania dotyczył decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta B. z dnia 2 czerwca 2011 r. o rejestracji stałej przedmiotowych pojazdów. Jest bezsporne, że skarżąca nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] r. Zdaniem Sądu nie może ona także wykazać istnienia swojego interesu prawnego (obowiązku) w rozumieniu art. 28 kpa uzasadniającego jej udział w postępowaniu z uwagi na to, że w dniu 26 maja 2011 r. zbyła przedmiotowe samochody za granicę (a więc nie będzie ubiegać się o ich rejestrację). Przedmiotowe samochody zostały zarejestrowane w dniu 2 czerwca 2011 r. na rzecz "B" Sp. z o.o. W tym miejscu należy podkreślić, że w sprawie o rejestrację pojazdu, podstawowe znaczenie ma wykazanie prawa własności pojazdu przez osobę, która ubiega się o zarejestrowani pojazdu na jej rzecz. Decyzja o zarejestrowaniu pojazdu ma także istotne znaczenie prawne dla osób, które nabywają już zarejestrowany pojazd, co wynika z art. 78 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 pkt 4 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Dotyczy to jednak tylko osób, które nabyły pojazd od poprzedniego właściciela i są aktualnymi właścicielami tego pojazdu. Należy bowiem mieć na uwadze, że podstawą kolejnej rejestracji pojazdu jest wykazanie przejścia własności pojazdu i przedstawienie dowodu rejestracyjnego pojazdu wydanego na podstawie decyzji o zarejestrowaniu tegoż pojazdu na rzecz poprzedniego właściciela. W sprawie bezsporne jest, że skarżąca nie była stroną postępowania zwykłego zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] r., ani nie była właścicielem spornych pojazdów w dacie złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] r. Zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie poprzedzające oparte na przepisie art. 149 § 3 kpa w związku z art. 147 kpa jest więc zgodne z prawem. Nie rodzi bowiem – wbrew przekonaniu skarżącej - uprawnień do złożenia wniosku o wznowienie postępowania ustawa o podatku akcyzowym z dnia 6 grudnia 2008 r. (art. 107 tej ustawy). Wskazanie przez skarżącą tej ustawy buduje najwyżej jej interes faktyczny, a nie prawny uzasadniający złożenie wniosku o wznowienie postępowania. Natomiast odnośnie odpisów orzeczeń organów administracyjnych dołączonych do pisma skarżącej z dnia 6 lutego 2013 r., należy stwierdzić, że nie wiążą one Sądu z uwagi, iż dotyczą innych spraw administracyjnych i zostały wydane przez organy administracyjne. Zupełnie inną kwestią jest ewentualne podjęcie postępowania przez organy w stosunku do decyzji z dnia [...] r. z urzędu. Wznowienie postępowania z urzędu przez organ jest jego prawem. Organ nie ma obowiązku wszczynać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie celem sprawdzenia, czy nie zachodzą podstawy do wznowienia. Obowiązek wznowienia ma natomiast miejsce w razie znalezienia przyczyny wznowienia (NSA wyrok z dnia 27 maca 2002 r. – II SA 2791/00, LEX nr 83816). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) skarga podlegała oddaleniu.