II SA/Gl 114/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu A. G. od postanowienia Starszego Referendarza Sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach z dnia 29 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/Gl 114/16 o oddaleniu wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia w wyniku wznowienia licencji na prowadzenie krajowego transportu drogowego postanawia: zmienić postanowienie Starszego Referendarza Sądowego z dnia 29 kwietnia 2016 r. w ten sposób, że zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Sygn. akt II SA/GI 114/16 Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2016 r. Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach po rozpoznaniu wniosku A. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że w nadesłanym druku formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z bezrobotną żoną i trojgiem dzieci (w tym dwoje małoletnich), zaś jedynym źródłem utrzymania rodziny jest dochód uzyskiwany przez skarżącego z działalności gospodarczej, w kwocie 1.500-1.700 zł. Równocześnie skarżący oświadczył, iż nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości oraz, że ponosi wydatki na mieszkanie (wraz z opłatami za tzw. media), w kwocie 350-400 zł i spłaca raty za samochód, wynoszące 350 zł. Skarżący nie odpowiedział na wezwanie referendarza sądowego dotyczące nadesłania dokumentów obrazujących uzyskiwane dochody oraz wysokość wydatków związanych z utrzymaniem się, w tym dokumentów potwierdzających spłatę pożyczki na samochód. W ocenie referendarza obowiązkiem strony było wykazanie zasadności złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Niewykonanie przez stronę nałożonych na nią, w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, obowiązków jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji uniemożliwia przyznanie jej prawa pomocy w żądanym zakresie. W ustawowym terminie strona skarżąca wniosła sprzeciw od postanowienia z dnia 29 kwietnia 2016 r. domagając się jego zmiany i kwestionując ustalenia poczynione przez referendarza sądowego. Skarżący do sprzeciwu dołączył kserokopię potwierdzenia nadania przesyłki poleconej i wskazał, że przesyłka ta zawierała dokumenty, o które był wzywany w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy. W dniu 29 kwietnia 2016 r. do tut. Sądu wpłynęła przesyłka ( nadana w Urzędzie Pocztowym w dniu 23 kwietnia 2016 r. ) zawierająca kopię decyzji z dnia [...] r. o uznaniu żony skarżącego za osobę bezrobotną oraz orzeczenie z dnia [...] r. o stopniu jej niepełnosprawności. Ponadto kopie polecenia przelewu opłat za czynsz w wysokości 350,78 zł miesięcznie i opłaty za prąd w wysokości 747,43 zł za styczeń 2016 r. i kwoty 592,96 zł za marzec 2016 r., a także kopie przelewu z tytułu spłaty pożyczki w wysokości po 408,17 zł, za miesiące od grudnia 2015 r. do marca 2016 r. Ponadto nadesłano kopię rocznego zestawienia księgi przychodów i rozchodów za 2016 rok. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Wobec wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego, złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegał rozpatrzeniu przez Sąd stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r. - art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r., o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658). Zgodnie z art. 260 § 1 p.p.s.a. w obecnie obowiązującym brzmieniu, rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 (w tym od postanowień o odmowie przyznania prawa pomocy - art. 258 § 1 pkt 7 p.p.s.a.), sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). Na wstępie wskazać należy, że celem instytucji prawa pomocy jest zagwarantowanie dostępu do sądu osobom (zarówno fizycznym, jak i prawnym oraz innym jednostkom organizacyjnym), których wyjątkowo trudna sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania. Stanowi ona realizację uprawnień wynikających z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. (Dz.U. z 1993 r., nr 61, poz. 284 ze. zm). Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Sytuacja materialna osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest oceniania przy uwzględnieniu poziomu dochodów oraz wysokości i rodzaju wydatków przeznaczanych na utrzymanie się oraz z perspektywy kosztów do poniesienia których strona może być zobowiązana. Z informacji złożonych przez wnioskodawcę wynika, że pozostaje on we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z bezrobotną i niepełnosprawną żoną oraz trójką dzieci. Skarżący jest jedynym żywicielem rodziny, a jego miesięczny dochód kształtuje się na poziomie ok. 1700 zł miesięcznie. Mając na względzie informacje podane przez skarżącego, które znalazły potwierdzenie w nadesłanych do Sądu dokumentach uznano, że uzasadnionym będzie zwolnienie go z kosztów sądowych . W ocenie Sądu skarżący wykazał w sposób dostateczny i przekonujący, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów sądowych. Prawo pomocy przysługuje osobom, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź też ich środki są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Wobec oświadczenia skarżącego zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w sprzeciwie, a także w świetle dołączonych dokumentów należy przychylić się do złożonego wniosku. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2, w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. ----------------------- Sygn. akt II SA/GI 114/16