II SA/Gl 1143/19
WyrokWSA w Gliwicach2019-12-10
Skład orzekający: Stanisław Nitecki, Łucja Franiczek, Renata Siudyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do aktualizacji informacji w ewidencji gruntów i budynków, jeśli strona nie przedłożyła nowej dokumentacji geodezyjnej potwierdzającej zasadność wnioskowanej zmiany?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest zobowiązany do aktualizacji informacji w ewidencji gruntów i budynków, jeśli strona nie przedłożyła nowej dokumentacji geodezyjnej, która potwierdzałaby zasadność wnioskowanej zmiany. Zmiany w ewidencji dokonuje się wyłącznie na podstawie przedłożonych dokumentów, a brak takiej dokumentacji uzasadnia odmowę aktualizacji.Stan faktyczny
Strona E. C. wniosła o zmianę danych w ewidencji gruntów i budynków dotyczących działek nr 1, 2, 3, domagając się przywrócenia poprzedniego stanu i odłączenia działek zajętych przez Skarb Państwa. Organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na powagę rzeczy osądzonej. Organ odwoławczy uchylił to postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie organ pierwszej instancji decyzją odmówił aktualizacji informacji, wskazując na brak wymaganej dokumentacji geodezyjnej. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Strona wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa i podając, że część działki została zabrana przez Skarb Państwa.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant Specjalista Magdalena Nowacka-Brzeźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi E. C. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...]nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
Pismem z 17 marca 2018 r. E. C. i R. T. reprezentowane przez pełnomocnika W. C. wystąpiły do Starostwa Powiatowego w C. o poszerzenie żądania z 16 września 2016 r. o zmianę danych i przywrócenie operatu [...] z [...] r., a następnie do przeprowadzenia prawdziwej modernizacji i zmiany operatu i o odłączenie zabranych działek przez Państwo.
Starosta [...] postanowieniem z [...] r. nr [...] wydanym na podstawie art. 61 a Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) oraz art. 24a ust. 1 ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2101) odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany - przywrócenia na podstawie operatu technicznego [...] danych ewidencyjnych dotyczących działek nr 1, 2, 3 położonych w K. oraz odmówił zarządzenia przeprowadzenia modernizacji ewidencji gruntów i budynków na działkach powyżej wymienionych. W motywach postanowienia przedstawiono działania podejmowane przez organ przed jego podjęciem, a w szczególności wskazał, że w sprawie zainicjonowanej przez strony występuje powaga rzeczy osądzonej, ponieważ organ ten jak również organ wyższego stopnia się wypowiedziały, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 16 marca 2018 r. oddalił skargę wniesioną na decyzję organu odwoławczego z [...] r. W ocenie organu sprawa została już prawomocnie zakończona. Odnosząc się do odmowy przeprowadzenia modernizacji podkreślono, że przeprowadza się ją do poszczególnych obrębów ewidencyjnych, a nie do poszczególnych działek. Nadto projekt taki musi być wcześniej zatwierdzony przez organ wyższego stopnia. W końcowej części uzasadnienia wskazano, iż pomiar zabranych działek może zlecić właściciel nieruchomości, a zatem strona. Nadto podniesiono, że ustalenie odszkodowania za zabrane nieruchomości nie może toczyć się w ramach postępowania administracyjnego.
Zażalenie na powyższe postanowienie do Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Katowicach wniósł pełnomocnik stron, który podniósł, że postępowanie w przedmiotowej sprawie jest zasadne, ponieważ jego wniosek nie jest tożsamy z wcześniej rozpoznanym.
Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Katowicach postanowieniem z [...] r. uchylił w całości zaskarżone postanowienie Starosty [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W motywach tego rozstrzygnięcia organ ten zaakcentował, że strony pismem z 19 kwietnia 2018 r. rozszerzyły pierwotny wniosek, a tym samym obecnie prowadzone postępowanie nie jest tożsame z wcześniej prowadzonym. W ocenie organu wniosek stron zmierza do zmiany użytków gruntowych dla działek 1, 2, 3 w ewidencji gruntów i budynków, co obliguje organ do przeprowadzenia w tym zakresie stosownego postępowania i podjęcia prawem przewidzianego rozstrzygnięcia.
Starosta [...] decyzją z [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 7d, art. 22 ust. 1 i art. 24 ust. 2g pkt 1 lit. h oraz art. 24
ust. 2c ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne odmówił aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, polegającej na zmianie użytków na działkach 1, 2, 3 położonych w obrębie ewidencyjnym K., jednostka ewidencyjna K. W uzasadnieniu decyzji przedstawiono wpierw w sposób rozbudowany dotychczasowy przebieg postępowania, jak również przybliżono czynności procesowe podejmowane w jego trakcie. Następnie przedmiotowy organ przybliżył stan faktyczny odnoszący się do wpisów obowiązujących w prowadzonej ewidencji i wskazał jakie dokumenty legły u podstaw dokonania tych wpisów. Odnosząc się do żądania stron skierowanego do organu wypowiadającego się w sprawie zaakcentowano, że wynikło ono między innymi z tego, że w następstwie dokonanych wpisów wzrosły opłaty strony z tytułu podatku od nieruchomości i to w bardzo znaczny sposób. Nadto podkreślono, że zmiana obecnego wpisu jest możliwa po przedłożeniu aktualnej dokumentacji przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzoną po wprowadzeniu do ewidencji gruntów kwestionowanych danych, będących wynikiem przeprowadzonej modernizacji. W końcowej części uzasadnienia podniesiono, że do momentu przedłożenia nowej dokumentacji nie będzie możliwe dokonanie zmian w prowadzonej ewidencji. W podsumowaniu zaś wskazano, że dla jednej nieruchomości nie będzie przeprowadzana modernizacja, ponieważ jest ona dokonywana w odniesieniu do poszczególnych obrębów ewidencyjnych, a nie pojedynczych działek.
Z powyższą decyzją nie zgodził się pełnomocnik stron, który pismem z 23 maja 2019 r. wniósł odwołanie do Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Katowicach. W odwołaniu tym wyraził swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji i ponownie domagał się wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów i budynków w żądanym zakresie. W odwołaniu tym zamieścił jedynie zbiór oszczerstw i zarzutów pod adresem pracowników organu pierwszej instancji nie podnosząc żadnych zarzutów o charakterze merytorycznym. Z treści wskazanego pisma można jedynie wywnioskować, że wskazane przez niego działki wykorzystywane są w znacznym stopniu w inny sposób niż wynika to z wpisów do prowadzonej ewidencji i występuje rozbieżność między tymi wpisami, a stanem rzeczywistym występującym na przedmiotowych działkach.
Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Katowicach decyzją z [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, w tym podejmowane w tej sprawie rozstrzygnięcia. W dalszej kolejności organ odwoławczy przytoczył treść przepisów leżących u podstaw podejmowania decyzji w rozpoznawanej sprawie, a następnie odniósł się do głównych zarzutów merytorycznych formułowanych przez strony w swoich pismach kierowanych do orzekających organów administracji publicznej. W dalszej części uzasadnienia organ ten przybliżył stan faktyczny i co legło u podstaw dokonania obecnie obowiązujących wpisów w prowadzonej ewidencji gruntów i budynków. Podkreślono, że wpisy dokonane do ewidencji mogą być w sposób skuteczny kwestionowane, jednakże wcześniej należy przedłożyć stosowną dokumentację, która pozwoli na zmianę tych wpisów. Zdaniem organu odwoławczego w toku prowadzonego postępowania strony nie przedłożyły dokumentacji, która dawałaby postawy do dokonania takich zmian. W konsekwencji zdaniem organu odwoławczego rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest prawidłowe, nadto organ odwoławczy nie podzielił zarzutów zamieszczonych w odwołaniu co do braków w przedłożonych mu aktach, jak również zaakcentował, że przekazane zostały one w sposób uporządkowany. W konkluzji uzasadnienia stwierdzono, że ujawnione w ewidencji gruntów i budynków dane ewidencyjne dotyczące spornych nieruchomości zgodne są materiałami źródłowymi znajdującymi się w zasobie geodezyjnym i kartograficznym, a tym samym bark postaw do uwzględnienia wniesionego żądania.
Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach złożyła E. C. reprezentowana przez pełnomocnika W. C. W skardze tej wystąpiła o uchylenie w całości powyższej decyzji zarzucając jej wydanie z naruszeniem prawa. W zasadzie skarżąca podniosła, że decyzja ta wydana została w następstwie dokonanego przestępstwa sprowadzającego się do podawania nieprawdziwych danych. W ocenie skarżącej znaczna część jej działki o numerze 1 została zabrana przez Skarb Państwa i użytkowana, podobnie jak dwie pozostałe działki będące przedmiotem postępowania. Uzasadnienie wniesionej skargi sprowadza się do eksponowania nieprawidłowości, których dopuszczają się pracownicy organu pierwszej instancji i które to nieprawidłowości w negatywny sposób wpływają na jej sytuację prawną.
W odpowiedzi na skargę Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Katowicach wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w kwestionowanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) wykazała bowiem, że rozstrzygnięcie stanowiące jej przedmiot odpowiada wymogom prawa. Stosownie do postanowień art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. Nr 2325) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca domaga się zmian w ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do następujących nieruchomości 1, 2, 3 położonych w K. W świetle powyższego na wstępie przyjdzie odnieść się do stanu normatywnego w sprawie. Stosownie do art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów, w tym ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Informacje te są zamieszczane w operacie ewidencyjnym, na który składa się m.in. baza danych, o której mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, prowadzona za pomocą systemu teleinformatycznego oraz zbioru dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych, (art. 24 ust. 1 pkt 1 i 2 wyżej wymienionej ustawy). Informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu (jeżeli zmiany tych informacji wynikają z przepisów prawa, dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4 tej ustawy, materiałów zasobu, wykrycia błędnych informacji) bądź też na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 przywoływanej ustawy, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Zmiany dokonywane są co do zasady w formie czynności materialno-technicznej, zaś wyjątkowo - w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej zob. art. 24 ust. 2a w zw. z ust. 2b pkt 1 i 2 oraz ust. 2c wyżej wymienionej ustawy.
Po analizie postanowień art. 24 ust. 2a w zw. z art. 24 ust. 2b powyższej ustawy przyjąć trzeba, iż skarżąca wnosząc o zmianę w ewidencji, a w zasadzie o jej aktualizację, działała na podstawie art. 24 ust. 2a pkt 2 w zw. z art. 24 ust. 2b pkt 1, lit. "h" tej ustawy. Ten ostatni przepis stanowi, że aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców.
W świetle powyższego uaktualnienie informacji na wniosek wymaga "wskazania" dokumentacji geodezyjnej, potwierdzającej zasadność proponowanej zmiany. Wnioskodawczyni, co nie budzi wątpliwości, dokumentacji takiej nie wskazała. Powołała się jedynie na dokumentację geodezyjną z 2001 r., która utraciła swoją aktualność ze względu na zmianę przeprowadzoną w ramach modernizacji przeprowadzonej w 2005 r. Kwestionowanie wyników przeprowadzonej ówcześnie modernizacji na obecnym etapie nie jest już skuteczne i w zasadzie nie przyniesie rezultatów oczekiwanych przez skarżącą, ponieważ działaniom tym przysługuje domniemanie zgodności z obwiązującymi przepisami prawa, a wyniki tej modernizacji stanowią podstawę dla dokonanych wpisów.
W toku prowadzonego postępowania skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika, nie przedłożyła żadnego nowego dokumentu, przy wykorzystaniu, którego organy administracji publicznej wypowiadające się w sprawie uprawnione byłyby do podjęcia czynności, które pozwoliłyby uwzględnić jej żądanie. W pismach kierowanych do organów administracji zamieszczono jedynie szereg zarzutów pod adresem pracowników organu pierwszej instancji o dopuszczenie się szeregu czynności, które pozostają w sprzeczności z prawem karnym. W pismach skarżącej kierowanych do tych organów brak jest natomiast odwołania się do nowej dokumentacji, która pozwoliłaby na dokonanie zmian w prowadzonej ewidencji.
Skoro skarżąca nie przedłożyła żadnych nowych dokumentów, pozwalających na wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów i budynków, to tym samym organy administracji publicznej zobligowane były do podjęcia rozstrzygnięcia odmawiającego dokonania takich zmian. Podkreślić bowiem należy, że stosownie do postanowień przywołanych powyżej przepisów, zmiany w prowadzonej ewidencji dokonuje się wyłącznie na podstawie przedłożonych dokumentów.
Na marginesie prowadzonych rozważań przyjdzie dostrzec, że w rozpoznawanej sprawie między skarżącą, a w zasadzie jej pełnomocnikiem a pracownikami organu pierwszej instancji występuje bardzo ostry konflikt, który w zasadzie uniemożliwia prawidłowe i merytoryczne rozpoznanie sprawy. Pełnomocnik skarżącej swoimi pismami pełnymi zarzutów nie przyczynia się do załatwienia tej sprawy, ponieważ obrażani pracownicy przyjmują z kolei pozycję, która jest nieprzyjazna do tak postępującej strony i jej pełnomocnika. Z dostarczonych do Sądu akt sprawy wynika w sposób nie budzący najmniejszej wątpliwości, że działki 2 i 3 są praktycznie całe zajęte pod urządzenia wodne i winny przejść na rzecz Skarbu Państwa, jednakże organy administracji obu instancji, z uwagi na to, że nie leży to w ich zakresie działania, nie podejmują żadnych działań zmierzających do wsparcia skarżącej w działaniach zmierzających do unormowania tego zagadnienia. Podniesiona okoliczność wykracza poza ramy rozpoznawanej sprawy i nie ma wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy, jednakże jest na tyle widoczna, że wymaga pewnego zasygnalizowania. W mniejszym stopniu sytuacja ta odnosi się do największej działki 1, gdyż tylko jej część jest zajęta pod urządzenia i obiekty wodne.
Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło