II SA/Gl 1146/19

WyrokWSA w Gliwicach2019-11-15

Skład orzekający: Grzegorz Dobrowolski, Bonifacy Bronkowski, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności może zostać utrzymane w mocy, gdy na sąsiedniej działce znajduje się basen, altana ogrodowa, przydomowa oczyszczalnia ścieków oraz media niezbędne do funkcjonowania budynku mieszkalnego na działce głównej?
Ratio decidendi
Postanowienia organów obu instancji o odmowie wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności zostały uchylone z uwagi na istotne naruszenia proceduralne. Sąd uznał, że organy nie zbadały wystarczająco twierdzeń skarżącej dotyczących urządzeń znajdujących się na sąsiedniej działce (altana, oczyszczalnia, media), które mogłyby być uznane za obiekty umożliwiające prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynku mieszkalnego. Ponadto, organy nie rozważyły zastosowania art. 1a ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o wydanie zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności gruntu zabudowanego budynkiem mieszkalnym. Organy odmówiły wydania zaświadczenia, uznając, że basen znajdujący się na sąsiedniej działce nie jest obiektem umożliwiającym prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynku mieszkalnego. Skarżąca podniosła, że na sąsiedniej działce znajdują się również inne urządzenia (altana, oczyszczalnia, media) oraz że basen służy mieszkańcom budynku. Organy utrzymały odmowę w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta B. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej na rzecz skarżącej kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), Sędzia WSA Stanisław Nitecki, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 listopada 2019 r. sprawy ze skargi B. W., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku – Białej, z dnia [...] r. nr [...], w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej na rzecz skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. B. W. (dalej jako skarżąca), będąca użytkownikiem wieczystym gruntu ozn. jako dz. 1, 2, obręb O., obj. [...], stanowiącego własność Skarbu Państwa, wystąpiła z wnioskiem o wydanie zaświadczenia potwierdzającego przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w/w nieruchomości na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkownika wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz. U. z 2018 r., poz. 1716 z późn. zm., dalej też jako ustawa). Po rozpoznaniu tego wniosku, wydanym z upoważnienia Prezydenta Miasta B. (dalej jako Prezydent) postanowieniem z dnia [...]r. nr [...]odmówiono wydania skarżącej wnioskowanego zaświadczenia. W podstawie prawnej postanowienia powołano się na treść art. 219 Kpa w zw. z art. 1 i art. 4 ust. 1 w/w ustawy przekształceniowej. W uzasadnieniu postanowienia, po przytoczeniu treści art. 1 ust. 2 ustawy, organ stwierdził, że znajdujący się na objętej wnioskiem nieruchomości basen z punktu widzenia racjonalnego i prawidłowego korzystania z budynku mieszkalnego, jest budowlą neutralną i nie wpływa na wskazane w ustawie racjonalne funkcjonowanie budynku mieszkalnego, co uzasadnia odmowę wydania zaświadczenia. Dalej organ podniósł, że skoro dla nieruchomości oznaczonej jako działki nr 1 oraz 3 prowadzona jest jedna księga wieczysta [...], budynek mieszkalny usytuowany jest na działce 1, natomiast na działce 3 znajduje się basen, to wydanie zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w odniesieniu do działki numer 1, na której usytuowany jest budynek mieszkalny będzie możliwe po wydzieleniu w/w działki do odrębnej księgi wieczystej. W zażaleniu na to postanowienie, reprezentowana przez radcę prawnego, skarżąca wniosła o jego uchylenie jako wydanego z naruszeniem art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy poprzez błędne przyjęcie, że usytuowany na działce nr 3 basen nie umożliwia prawidłowe i racjonalne korzystanie z położonego na sąsiedniej działce budynku mieszkalnego. Nadto, zaznaczono, iż w kontekście treści art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy organ nie zbadał i nie wziął pod uwagę, że na działce z basenem znajduje się też altana ogrodowa, przydomowa oczyszczalnia ścieków oraz przebiegające przez nią zasilające budynek mieszkalny media (gaz, woda, prąd). Na działkę tą odprowadzane są też wody opadowe z działki zabudowanej budynkiem mieszkalnym. Podniesiono też, że basen służy wyłącznie do prywatnego użytku na potrzeby mieszkańców budynku mieszkalnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej (dalej też jako SKO lub Kolegium) zażalenia tego nie uwzględniło i zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]r., nr [...], wydanym z powołaniem na treść art. 217, art. 218 i art. 219 oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kpa, orzeczenie Prezydenta utrzymało w mocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podzieliło ustalenia organu pierwszej instancji i ich ocenę prawną. Wskazało, że w rozpoznawanej sprawie procesowa podstawa wniosku o wydanie zaświadczenia wynika z treści art. 4 ustawy w zw. z art. 217 § 2 pkt 1 Kpa. Nie zachodzi zaś materialnoprawna podstawa wydania takiego zaświadczenia, wynikająca z treści art. 1 ust. 2 ustawy, w sytuacji gdy nieruchomość skarżącej objęta jest jedną księgą wieczystą, składa się z dwóch działek nr 1 i 3, przy czym tylko pierwsza z tych działek jest zabudowana budynkiem mieszkalnym. Natomiast działka nr 3 zabudowana jest krytym basenem, którego nie można zaliczyć do budynków, o jakich mowa w art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy, gdyż nie można uznać, że jest on obiektem umożliwiającym prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych. W skardze do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie SKO, reprezentowana przez radcę prawnego skarżąca, wniosła o jego uchylenie wraz z poprzedzającym je postanowieniem Prezydenta oraz zobowiązanie organu pierwszej instancji do wydania wnioskowanego zaświadczenia. Nadto, wniosła o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. Zarzuciła, że postanowienie to zostało wydane z naruszeniem art. 1 ust. 2 pkt 3 i art. 4 ustawy poprzez przyjęcie, iż basen znajdujący się na działce jest co prawda obiektem budowlanym lub urządzeniem, ale nie jest obiektem umożliwiającym prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynku mieszkalnego. W uzasadnieniu podtrzymano twierdzenia zawarte wcześniej w zażaleniu. Zaakcentowano, że basen służy wyłącznie na potrzeby mieszkańców budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr 1. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, a to zgodnie z treścią art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Postanowienia organów obu instancji ostać się nie mogły, albowiem zostały wydane bez dostatecznego wyjaśnienia i rozważenia sprawy, które to uchybienie proceduralne stanowiące naruszenie art. 218 oraz art. 107 § 3 w zw. z art. 126 i art. 219 Kpa mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a. W odniesieniu do zarzutów skargi, wbrew stanowisku skarżącej Sąd przychyla się do stanowiska organów orzekających, że basen usytuowany na działce nr 3 nie jest budynkiem, obiektem lub urządzeniem, o jakim mowa w art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy, umożliwiającym prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynku mieszkalnego na działce nr 1. Nie może ulegać bowiem wątpliwości, że bez korzystania z niego można w prawidłowy i racjonalny sposób korzystać z przedmiotowego budynku mieszkalnego. W tym względzie można chociażby podnieść, że w zdecydowanej większości przypadków przy budynkach mieszkalnych nie funkcjonują związane z nimi baseny. Z punktu widzenia kwalifikacji tego budynku (krytego basenu) w odniesieniu do treści przedmiotowego przepisu nie ma, zdaniem Sądu, znaczenia akcentowana przez skarżącą okoliczność jego kategorii przyjętej w pozwoleniu na jego budowę. Powyższe nie przesądza jednak o bezzasadności skargi. Należało bowiem wziąć pod uwagę, iż już w zażaleniu skarżąca podniosła, że na działce nr 3 oprócz spornego basenu znajduje się domowa oczyszczalnia ścieków, altana ogrodowa oraz przebiegają przez nią do działki nr 1 "media (gaz, woda, prąd) niezbędne do funkcjonowania całej nieruchomości". Należało się zatem do tych twierdzeń odnieść i ustalić, czy polegają one na prawdzie oraz jakie są funkcje tych urządzeń, a w szczególności, czy są to urządzenia budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186), związane z funkcjonowaniem budynku na działce nr 1. Gdyby tak istotnie było, to niewątpliwie byłyby to urządzenia budowlane, o jakich mowa w art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy. Wtedy też nie byłoby przeszkód do wydania pozytywnego zaświadczenia odnośnie nieruchomości składającej się z obu działek. Niezależnie od tego organy orzekające w ogóle nie zbadały sprawy pod względem treści obowiązującego od 1 stycznia 2019 r. art. 1a ustawy, w sytuacji gdy jak wynika z zalegającego w aktach wypisu z księgi wieczystej, powierzchnia użytkowa samego budynku mieszkalnego na działce nr 1 wynosi 1006,50m², a powierzchnia użytkowa spornego basenu – 149,30m² (według zalegającego w aktach adm. pozwolenia na budowę z dnia [...]r.). Z powyższych względów postanowienia organów obu instancji podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy p.p.s.a. Wskazania co do dalszego postępowania przy ponownym rozpoznaniu sprawy wynikają z powyższych rozważań Sądu. O kosztach postępowania sądowego orzeczono stosownie do jego wyniku na podstawie art. 200, art. 205 § 2, art. 209 i art. 211 ustawy p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). mr

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło