II SA/Gl 1169/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy W druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący J. G. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści formularza wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze swoją małżonką – L. G. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi jedynie nieruchomość rolna o pow. [...]ha. Strona nie dysponuje żadnymi oszczędnościami, papierami wartościowymi ani też przedmiotami, których wartość przekraczałaby [...] euro. Jedynym źródłem jego utrzymania się jest świadczenie emerytalne uzyskiwane w kwocie [...] zł miesięcznie. Wezwaniem z dnia [...] r. skarżący został wezwany do: - wskazania w jakim lokalu mieszkalnym (domu), do kogo należącym i o jakiej powierzchni (w m2) zamieszkuje wnioskodawca wraz ze swoją małżonką, - wskazania wysokości dochodu uzyskiwanego przez L. G. - nadesłania kserokopii faktur, rachunków lub innych dokumentów obrazujących przeciętne, miesięczne koszty utrzymania się, tj. wydatki na energię elektryczną, gaz, dostawy wody, usługi telekomunikacyjne itp., - udzielenia wyjaśnień co do aktualnego sposobu wykorzystania nieruchomości rolnej o pow. [...]ha. W odpowiedzi wnioskodawca nadesłał kserokopię książeczki czynszowej, kserokopię rachunku za energię elektryczną oraz faktury za usługi telekomunikacyjne. W piśmie procesowym z dnia [...]r. wyjaśnił natomiast, że zamieszkuje w lokalu należącym do jego synowej, za który ponosi wszelkie opłaty. Małżonka skarżącego nie zamieszkuje wraz z nim, natomiast wskazana w druku wniosku nieruchomość o pow. [...] ha nie jest obecnie wykorzystywana rolniczo. Rozpoznając wniosek o zmianę postanowienia zważono co następuje: Zasada odpłatności postępowania sądowego jest regułą obowiązującą wszystkie jego strony - art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Ustawodawca przewidział jednak możliwość odstąpienia od niej poprzez przyznanie stronie prawa pomocy. Zgodnie z treścią art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może ono zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). W postępowaniu prowadzonym na skutek wniosku o przyznanie prawa pomocy przedmiotem badania jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Oznacza to tym samym, że ma on wykazać, iż nie dysponuje żadnymi środkami ani też możliwościami ich zdobycia. Trzeba zarazem stanowczo podkreślić, że treść przepisu art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy, który w druku wniosku o przyznanie prawa pomocy, w sposób nie budzący zastrzeżeń, winien udzielić wyczerpujących wyjaśnień co do stanu rodzinnego i majątkowego. Ustawodawca formułując cytowany wyżej przepis użył terminu "wykazać" w znaczeniu udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający, pokazać, unaocznić (por. Słownik języka polskiego pod red. naukową prof. dr Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX 1994 r., s.805). Ewentualne niejasności w opisanym wyżej zakresie mogą być wyjaśnione za pomocą dodatkowych dokumentów (art. 255 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie rzeczywista sytuacja materialna i rodzinna strony budzi zbyt wiele wątpliwości, które nie zostały rozwiane, aby można było uwzględnić złożony wniosek. Przede wszystkim nie jest jasne, czy małżonka skarżącego – L.G. zamieszkuje razem z nim, czy też osobno. Z treści rubryki nr 6 druku PPF można wyprowadzić taki wniosek, jednakże w piśmie procesowym z dnia [...]r. skarżący oświadczył, iż małżonka go porzuciła i przebywa we W. Ustalenie ilości osób przebywających wspólnie ze stroną w gospodarstwie domowym jest jedną z kluczowych informacji branych pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Dalej wskazać przyjdzie niejasności dotyczące wysokości kosztów utrzymania się strony. W zestawieniu, dokonanym we wspomnianym wyżej piśmie procesowym, wnioskodawca wskazał, że czynsz za mieszkanie wynosi [...]zł, a z nadesłanej kserokopii książeczki czynszowej S.M. [...] w C. wynika zaś, że opłata z tego tytułu wynosi [...] zł. Jeżeli do tego dodać opłaty za energię elektryczną, wodę, usługi telekomunikacyjne oraz wydatki na żywienie się, to okazuje się, iż wydatki te przekraczają zadeklarowany przez J. G. dochód z tytułu emerytury. Strona nie wskazała zaś innych źródeł, z których czerpie dochody. Wskazane wyżej okoliczności nie pozwalają stwierdzić, że obiektywnie rzecz ujmując sytuacja materialna strony jest ciężka na tyle, aby uzasadnione było zwolnienie jej od kosztów sądowych. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.