II SA/Gl 1169/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-02-03

Skład orzekający: Referendarz sądowy Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w całości, w tym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący został zwolniony od kosztów sądowych w całości, ponieważ jego dochody netto w wysokości [...] zł miesięcznie, po odliczeniu kosztów utrzymania nieruchomości ([...] zł) i spłaty kredytu konsumenckiego ([...] zł) oraz zasiłku celowego, nie pozwalają na poniesienie wpisu od skargi w wysokości 500 zł bez uszczerbku w utrzymaniu. Kwota wpisu stanowi ponad 50% jego dochodu, a strona nie dysponuje majątkiem, którego zbycie mogłoby przynieść dochód.
Stan faktyczny
Skarżący P. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Wskazał na miesięczne wynagrodzenie brutto w wysokości [...] zł, koszty utrzymania nieruchomości ([...] zł) oraz spłatę kredytu konsumenckiego i zasiłku celowego. Na wezwanie przedstawił dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości Przy skardze z dnia [...] r. P. J. nadesłał, sporządzony na druku urzędowego formularza, wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wskazał w nim, że chwili obecnej dysponuje dochodem z tytułu wynagrodzenia w wysokości [...] zł brutto miesięcznie, a sam ponosi wszelkie opłaty związane z utrzymaniem nieruchomości w której mieszka i ma udział w prawie własności ([...]). Opłaty z tego tytułu pochłaniają około [...] zł. Skarżący ponosi ponadto koszty spłaty kredytu konsumenckiego zaciągniętego na zakup materiałów budowlanych. Na wezwanie referendarza sądowego strona przedstawiła szereg dokumentów obrazujących jej sytuację materialną. W oparciu o nie ustalono, że wspomniany kredyt na zakup materiałów budowlanych opiewał na kwotę [...] zł. Oprócz tego wnioskodawca uzyskał zasiłek celowy – zwrotny na kwotę [...] zł, spłacany wg. możliwości finansowych strony. Wynagrodzenie netto, które uzyskuje skarżący wynosi natomiast [...] zł miesięcznie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Możliwość przyznania stronie postępowania sądowoadministracyjnego prawa pomocy jest uzależniona od tego, czy wykaże ona w przekonujący sposób, iż jej sytuacja materialna jest rzeczywiście na tyle ciężka, aby uzasadnione było uczynienie wyjątku od przyjętej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.) zasady odpłatności postępowania. Osobie fizycznej, która wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych (co ma miejsce w niniejszej sprawie) prawo pomocy może być przyznane wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Istotą instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu oraz możliwości obrony swoich racji tym podmiotom, których sytuacja materialna uniemożliwia lub znacząco utrudnia poniesienie kosztów z tym związanych. Co do zasady chodzi więc o te przypadki, w których strona wykaże, że przy najdalszych wysiłkach nie jest w stanie zdobyć środków pieniężnych na wskazany wyżej cel. Zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego strona jest zobowiązana na obecnym etapie postępowania jest wpis od skargi, który zgodnie z treścią § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) wynosi 500 zł. Dokonując jego zestawienia z uzyskiwanymi przez skarżącego dochodami oraz mając na względzie poziom i charakter jego comiesięcznych wydatków, należało uznać, że uiszczenie takiej kwoty mogłoby narazić stronę na powstanie uszczerbku w utrzymaniu się. W istocie bowiem stanowi ona ponad 50 % dochodu skarżącego. Jeżeli przy tym pod uwagę weźmie się, że strona nie dysponuje żadnymi środkami pieniężnymi ani tez majątkiem, którego zbycie mogłoby przynieść dochód, to wówczas wniosek należy uznać za uzasadniony. W tym kontekście wspomnieć również trzeba, że przywołane wyżej okoliczności wskazują również na to, że P. J. nie będzie w stanie ponieść pozostałych kosztów postępowania sądowego (ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej oraz opłaty kancelaryjnej za sporządzenie odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem). W konsekwencji uznano, że wniosek skarżącego zasługiwał na uwzględnienie w całości. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło