II SA/Gl 117/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-08-20
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy skarżący zostali już zwolnieni od kosztów sądowych, ponowne rozpoznanie wniosku o zwolnienie od tych kosztów jest celowe, a także czy w świetle trudnej sytuacji materialnej i zamiaru wniesienia skargi kasacyjnej należy ustanowić dla skarżących adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, jeśli skarżący zostali już wcześniej zwolnieni od ponoszenia tych kosztów w całym postępowaniu. Jednakże, w sytuacji gdy skarżący zamierzają wnieść skargę kasacyjną, a ich sytuacja materialna jest trudna, należy ustanowić dla nich adwokata z urzędu, aby umożliwić im skuteczne skorzystanie ze środków ochrony prawnej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.Stan faktyczny
Skarżący E.P. i T.P. złożyli skargę na decyzję Wojewody dotyczącą zameldowania. Wnieśli również o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, powołując się na trudną sytuację materialną, gdzie jedynym dochodem jest wynagrodzenie T.P. w kwocie 1334 zł netto miesięcznie. Wcześniej zostali już zwolnieni od kosztów sądowych postanowieniem z dnia 18 marca 2009 r. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
1) umorzenie postępowania w zakresie wniosku skarżących o zwolnienie od kosztów sądowych, 2) ustanowienie dla skarżących adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.P. i T.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zameldowania w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) umorzyć postępowanie w zakresie wniosku skarżących o zwolnienie od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżących adwokata z urzędu
Na drukach urzędowych formularzy wniosków o przyznanie prawa pomocy skarżący wystąpili o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Wnioski te umotywowane były trudną sytuacją materialną wnioskodawców, przede wszystkim zaś brakiem dostatecznych środków na pokrycie wspomnianych wydatków. Z informacji zawartych w formularzach wynika, że E. i T. P. zamieszkują razem z córką. Jedynym źródłem utrzymania się ich trzyosobowej rodziny jest wynagrodzenie za pracę T. P. uzyskiwane w kwocie 1334 zł netto miesięcznie.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Na wstępie zauważyć trzeba, że art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a) mający zastosowanie w odniesieniu do orzeczeń referendarza sądowego na mocy z art. 258 § 1 i § 3 P.p.s.a. przewiduje możliwość umorzenia postępowania sądowego w sytuacji, gdy postępowanie z innych przyczyn (poza wymienionymi we wcześniejszych jednostkach redakcyjnych tego przepisu) stało się bezprzedmiotowe. W rozpoznawanej sprawie skarżący występowali już o zwolnienie od kosztów sądowych, w konsekwencji czego, postanowieniem z dnia 18 marca 2009 r. referendarz sądowy zwolnił ich od obowiązku ich ponoszenia. Konsekwencją tego rozstrzygnięcia jest całkowite zwolnienie E. i T. P. od obowiązku ponoszenia kosztów sadowych w całym postępowaniu sądowoadministracyjnym, a więc zarówno przed sądem pierwszej jak i drugiej instancji. W tej sytuacji rozpoznanie ponownego wniosku jest bezprzedmiotowe i w tym zakresie postępowanie w zakresie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu.
Przechodząc do rozpoznania wniosku w pozostałym zakresie, na wstępie zaznaczyć trzeba, że ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu oznacza, iż ze środków publicznych wyłożone zostaną kwoty na pokrycie kosztów jego uczestnictwa w postępowaniu sądowym. Z tego też względu uzyskanie prawa pomocy w tym zakresie ma charakter wyjątkowy.
Sytuacja materialna wnioskodawców jest stosunkowo trudna. Ich jedyne źródło dochodu stanowi wynagrodzenie T. P. W przeliczeniu na osobę, co miesiąc dochód ten wynosi 444,6 zł. Niewątpliwie więc nie jest to dochód szczególnie niski. Nie mniej jednak, z materiału dowodowego zgromadzonego niniejszej sprawie wynika, że ich koszty miesięcznego utrzymania się są zwiększone o wydatki związane z edukacją ich córki. Na względzie mieć również trzeba konieczność ponoszenia stałych wydatków na czynsz, opłaty za wodę, energię elektryczną itp. W sumie więc, do dyspozycji skarżący pozostaje stosunkowo niewielka kwota.
Uwzględniając złożony wniosek należało również pamiętać o tym, że w dniu 15 lipca 2009 r. zapadł wyrok oddalający skargę E. i T. P. Ponieważ, z treści pisma z dnia [...] r. wynika, iż noszą się oni z zamiarem wniesienia kasacji, którą co do zasady może sporządzić wyłącznie adwokat lub radca prawny, oddalenie wniosku zamknęłoby skarżącym drogę do poddania wspomnianego orzeczenia ocenie dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło