II SA/Gl 1184/17

WyrokWSA w Gliwicach2018-05-30

Skład orzekający: Artur Żurawik, Grzegorz Dobrowolski, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej mogą służyć podważaniu zasadności decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego?
Ratio decidendi
Środki prawne przysługujące osobie zobowiązanej w postępowaniu egzekucyjnym, w tym zarzuty, mają na celu ochronę uczestników postępowania egzekucyjnego w zakresie prawidłowości samego postępowania. Nie służą one natomiast do weryfikacji ostatecznych decyzji lub postanowień, stanowiących podstawę tytułu wykonawczego. Zasada ta wynika z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym organ egzekucyjny bada dopuszczalność egzekucji, ale nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Stan faktyczny
H. Z. i A. Z. wnieśli skargę na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) w Katowicach, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w C. oddalające ich zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym wykonania obowiązku doprowadzenia rowu melioracyjnego do należytego stanu technicznego. Skarżący kwestionowali zasadność obowiązku orzeczonego decyzją administracyjną, jednak organy uznały, że zarzuty nie mieszczą się w katalogu określonym w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i nie służą do weryfikacji decyzji stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 maja 2018 r. sprawy ze skargi H. Z. i A. Z. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w sprawie wykonania obowiązku doprowadzenia rowu melioracyjnego do należytego stanu technicznego oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. (dalej PINB) postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. wydanym na podstawie art. 33 i 34 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. 2017 r. poz. 1954 - dalej u.p.e.a.) w sprawie wykonania nakazu decyzji nr [...] z dnia [...] r. (uzupełnienie brakujących płytek na skarpie) przy rowie melioracyjnym na posesji w miejscowości R., ul. [...], gm. K., postanowił oddalić zarzuty wniesione przez H. Z. i A. Z., dotyczące prowadzonego postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu decyzji podano m. in., że decyzja PINB w C. nr [...] z dnia [...] r. została uchylona jedynie w części dotyczącej terminu wykonania obowiązków, a utrzymana w mocy w pozostałym zakresie. W związku z powyższym postępowanie administracyjne w sprawie uzupełnienia brakujących płytek na skarpie rowu melioracyjnego zostało zakończone decyzją ostateczną. Żadne z przesłanek wyszczególnionych w art. 33 u.p.e.a. nie zachodzą. Jedynie wykonanie obowiązku nałożonego przez PINB, może skutkować umorzeniem postępowania egzekucyjnego. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli H.Z. i A. Z., zaskarżając je w całości. Podniesiono niezasadność obowiązku orzeczonego decyzją administracyjną. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej WINB), postanowieniem z dnia [...] r., znak [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podano m. in., że podnoszone przez zobowiązanych kwestie nie mieszczą się w katalogu wskazanym w art. 33 u.p.e.a., który wymienia podstawy zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Ponadto tytuły wykonawcze spełniają wymogi określone ustawą, w związku z czym zarzuty są nieuzasadnione. Środki ochrony prawnej przysługujące uczestnikom postępowania egzekucyjnego po jego wszczęciu - w tym zarzuty, do których prawo zgłoszenia służy zobowiązanemu - mają na celu ochronę uczestników postępowania egzekucyjnego w zakresie prawidłowości samego postępowania. Nie służą one natomiast do weryfikacji ostatecznych decyzji czy postanowień, stanowiących podstawę tytułu wykonawczego. Skargę na postanowienie WINB złożyli H. Z. i A. Z., zaskarżając je w całości. Podniesiono krótkim uzasadnieniu niezasadność obowiązku orzeczonego decyzją administracyjną. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podał, że działał na podstawie i w granicach prawa, a rozstrzygnięcie znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. W uzasadnieniu powtórzył swą poprzednią argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 z późn. zm., dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Na początku należy wyraźnie zaznaczyć, że sprawa znajduje się obecnie na etapie egzekucji administracyjnej, więc sama zasadność wydania decyzji, będącej podstawą postępowania egzekucyjnego, nie może być podważana, gdyż do tego przewidziany był odrębny tryb. Zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Środki prawne przysługujące osobie zobowiązanej w postępowaniu egzekucyjnym nie mogą służyć podważaniu decyzji będącej podstawą egzekucji. Decyzja taka winna być podważana w innym trybie prawem przewidzianym, czy to zwyczajnym, czy to nadzwyczajnym (zob. też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego [do 2003 r.] w Katowicach z dnia 7 kwietnia 1998 r., I SA/Ka 1434/96, LEX nr 60849). W myśl art. 26 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego wg ustalonego wzoru. Organ egzekucyjny lub egzekutor, przystępując do czynności egzekucyjnych, doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, z pouczeniem o możliwości wniesienia w terminie 7 dni zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji (art. 32 w zw. z art. 27 § 1 pkt 9 powołanej ustawy). Wg art. 33 § 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy. Elementy składowe tytułu wykonawczego określa przepis art. 27 § 1 pkt 1- 14 u.p.e.a. Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 3 tej ustawy tytuł wykonawczy zawiera treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a w przypadku egzekucji należności pieniężnej - także określenie jej wysokości, terminu, od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie, oraz rodzaju i stawki tych odsetek. W niniejszej sprawie tytuły wykonawcze spełniają niezbędne przesłanki i wynika z nich kto i jakie obowiązki powinien wypełnić. Treść obowiązku w tytule wykonawczym jest na tyle precyzyjna i oznaczona tak przedmiotowo, jak i podmiotowo, że nadaje się do wykonania. Także pozostałe wymogi formalne tytułu wykonawczego określone w art. 27 u.p.e.a. zostały spełnione w stopniu uzasadniającym stwierdzenie, iż może być on podstawą egzekucji. W szczególności wskazano podmiot zobowiązany, podstawę prawną obowiązku i egzekucji administracyjnej, a każdy tytuł wykonawczy jest podpisany i opieczętowany (zob. szczegółowe rozważania co do wymagań dotyczących tytułu wykonawczego: C. Kulesza, Komentarz do art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Lex-el.). Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło