II SA/Gl 1184/17

PostanowienieWSA w Gliwicach2018-10-29

Skład orzekający: Sędzia WSA Artur Żurawik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać uwzględniony, gdy wnioskodawca nie podejmuje pracy zarobkowej z powodu sprawowania opieki nad schorowanym ojcem, a jego sytuacja majątkowa jest trudna?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać uwzględniony. Kluczowe znaczenie miało orzeczenie o stopniu niepełnosprawności ojca skarżącego, które wskazywało na możliwość sprawowania opieki jako przyczynę niepodejmowania pracy zarobkowej. W połączeniu z trudną sytuacją majątkową rodziny, utrzymującej się z emerytury, uzasadniało to przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący H.Z. i A.Z. wnieśli sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego, który odmówił im przyznania prawa pomocy. Referendarz uzasadnił odmowę tym, że skarżący A.Z. jest zdolny do pracy i nie wykorzystuje swoich możliwości zarobkowych, a brak zatrudnienia nie jest spowodowany ważną przyczyną obiektywną ani koniecznością sprawowania stałej opieki nad ojcem. Skarżący domagali się przyznania pełnomocnika z urzędu i zwolnienia z kosztów sądowych, przedkładając zaświadczenie o stanie zdrowia ojca i powołując się na trudną sytuację majątkową.
Rozstrzygnięcie
Zmienić postanowienie referendarza sądowego z dnia 21 września 2018 r. i przyznać skarżącym prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik po rozpoznaniu w dniu 29 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu H.Z. i A.Z. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 21 września 2018 r. sygn. akt II SA/Gl 1184/17 w sprawie ze skargi H.Z. i A.Z. postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w sprawie wykonania obowiązku doprowadzenia rowu melioracyjnego do należytego stanu technicznego postanawia: p o s t a n a w i a : zmienić postanowienie referendarza sądowego z dnia 21 września 2018 r. i przyznać skarżącym prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowieniem z dnia 21 września 2018 r. referendarz sądowy przy Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach odmówił skarżącym przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W uzasadnieniu wyżej wymienionego orzeczenia wskazano, że kwestia niepodejmowania przez skarżącego pracy ma zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie prawa pomocy albowiem A.Z. jest zdrowy, zdolny do pracy i posiada zawód, który bez trudu umożliwiałby mu jej znalezienie, a skoro nie wykorzystuje swoich możliwości zarobkowych, to nie istnieje możliwość uwzględnienia jego wniosku. Następnie podkreślono, że przyznanie prawa pomocy skarżącemu byłoby możliwe wyłącznie wówczas, gdyby wykazał, iż brak podjęcia zatrudnienia spowodowany jest ważną przyczyną o charakterze obiektywnym, która rzeczywiście mu to uniemożliwia lub przynajmniej w znacznym stopniu utrudnia. Ponadto wyjaśniono, że przyznanie skarżącemu prawa pomocy byłoby zasadne w razie, gdyby sprawował on nad ojcem opiekę stałą i codzienną oraz gdyby opieka ta była rzeczywiście niezbędna. Tylko bowiem sprawowanie takiej opieki nie pozwalałoby skarżącemu na świadczenie pracy zarobkowej i jedynie taką opiekę można by uznać za uzasadnioną przyczynę braku zatrudnienia. Pismem z dnia [...] r. skarżący wnieśli sprzeciw od wyżej wymienionego postanowienia, domagając się przyznania pełnomocnika oraz zwolnienia z kosztów sądowych. Jednocześnie skarżący przedłożyli zaświadczenie o stanie zdrowia wydane na potrzeby Powiatowego Zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności. Ponadto Sąd z urzędu powziął wiedzę, że ubiegając się o przyznanie prawa pomocy w innej sprawie tj. o sygnaturze IV SA/Gl 62/18, skarżący A.Z. nadesłał do tamtej sprawy [...] z dnia [...] r., zgodnie z którym jego ojciec został zaliczony do [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) "P.p.s.a.", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Skarżący ubiegają się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu oraz zwolnienia z kosztów sądowych (art. 245 § 2 P.p.s.a.). W myśl zatem art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. jego obowiązkiem było wykazanie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do treści art. 252 § 1 P.p.s.a., osoba wnioskująca o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana podać we wniosku dokładne dane obrazujące jej sytuację rodzinną i majątkową. W sytuacji, gdy przedstawione okoliczności faktyczne są niewiarygodne lub niekompletne, wspomniany wyżej obowiązek nie jest wypełniony. W przedmiotowej sprawie Sąd uznał, że zachodzą przesłanki do przyznania skarżącym prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. O powyższym zadecydowało głównie orzeczenie o stopniu niepełnosprawności nadesłane do sprawy IV SA/Gl 62/18, z którego wynika, że H.Z. został zaliczony [...]. Tym samym niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącego A.Z. może być wynikiem sprawowania opieki nad schorowanym ojcem. W konsekwencji skarżący zmuszeni są do utrzymywania się jedynie z emerytury jednego ze skarżących w kwocie około 1400 zł miesięcznie. W związku z powyższym Sąd postanowił przyznać skarżącym prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata oraz zwolnienie z kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 260 § 1 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło