II SA/Gl 1192/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie: Sędzia NSA Łucja Franiczek ( spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. P. i A. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie pozwolenia na budowę w kwestii wniosku skarżących o wyłączenie od orzekania w przedmiotowej sprawie sędziego NSA Bonifacego Bronkowskiego p o s t a n a w i a oddalić wniosek. Pismem z dnia 22 grudnia 2016 r. skarżący A. i A. P. zwrócili się o wyłączenie od udziału w sprawie sędziego sprawozdawcy – sędziego NSA Bonifacego Bronkowskiego. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że zachodzi wątpliwość co do bezstronności wymienionego we wniosku sędziego, ponieważ brał on udział w orzekaniu w sprawie toczącej się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach pod sygn. akt II SA/GL 336/16. W postępowaniu tym skarżącymi byli A. i A. P., a uczestnikiem postępowania, występującym w tym charakterze, również w niniejszym postępowaniu "A" Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w B. Skarżący A. P. podniósł, że widział jak przed rozprawą w dniu 7 lipca 2016 r. Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski przywitał się przez podanie dłoni z pełnomocnikiem tego uczestnika postępowania, radcą prawnym J. S., co w ocenie skarżących wskazuje, iż osoby te dobrze się znają. Podniesiono także, że sprawa tocząca się pod sygn. akt II SA/Gl 336/16 dotyczyła kwestii stosunków wodnych, a kwestia ta ma wpływ na rozstrzygnięcie o statusie skarżących w toczącym się obecnie postępowaniu o pozwolenie na budowę. Oddalając skargę w sprawie o sygn. akt II SA/GL 336/16, objęty wnioskiem o wyłączenie sędzia zajął określone stanowisko w kwestii stosunków wodnych. Wreszcie skarżący podnieśli, że oczekują, że ich sprawa zostanie rozpoznana przez sędziów nie mających jakiegokolwiek związku, czy to ze stronami postępowania, czy z wcześniej prowadzonymi postępowaniami. Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski złożył do akt oświadczenie, z którego wynika, że w przedmiotowej sprawie nie istnieją żadne okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności i że nie zna prywatnie powołanego we wniosku radcy prawnego J. S., a opisywane we wniosku sytuacja nie miała miejsca. W piśmie z dnia 10 stycznia 2017 r. radca prawny J. S. oświadczył, że nigdy nie miał okazji osobiście poznać sędziego NSA Bonifacego Bronkowskiego, a jedyne relacje łączące go ze wskazanym sędzią wiązały się z udziałem tego pełnomocnika w nielicznych rozprawach toczących się przez sądem administracyjnym. Pełnomocnik zaznaczył, że nie zauważył również ze strony sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach jakiegokolwiek gestu w kierunku "uściśnięcia dłoni" i dlatego nie miał powodu na niego reagować w sposób przedstawiony we wniosku o wyłączenie sędziego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t. jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a, sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie sprawach rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli (§ 2 tego przepisu). W myśl natomiast art. 19 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Podstawą zastosowania instytucji wyłączenia sędziego w tym przypadku jest istnienie stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron lub jej przedstawicielem, a także wszelkie inne obiektywne okoliczności, które mogą prowadzić do podniesienia uzasadnionych zarzutów co do bezstronności sędziego. Podstawą wyłączenia sędziego na gruncie tego przepisu są zarówno okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią, a jedną ze stron lub jej przedstawicielem, charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, której podstawą jest stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej, jak również wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do zaistnienia wątpliwości co do bezstronności sędziego. Stosownie do treści art. 20 p.p.s.a. strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać i jednocześnie uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego dotyczy wniosek (art. 22 § 2 p.p.s.a.). Okoliczności wskazane przez skarżących, zdaniem Sądu nie uzasadniają wyłączenia sędziego Bonifacego Bronkowskiego od udziału w rozpoznaniu niniejszej sprawy. Skarżący upatrują przyczyny wyłączenia w tym, że wskazany przez nich sędzia brał udział w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt II SA/GL 336/16, gdzie doszło do oddalenia ich skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie. Skarżący wyrażają obawę, że zajęcie przez objętego wnioskiem o wyłączenie sędziego, określonego stanowiska w kwestii stosunków wodnych, będzie miało wpływ na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie dotyczącej pozwolenia na budowę. Przyjąć zatem należy, że skarżący w tym zakresie wskazują na jedną z przesłanek wyłączenia z mocy samej ustawy, tj. art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. W sprawie brak jest jednak podstaw do wyłączenia sędziego w oparciu powołaną regulację. Wskazany przepis wyklucza od orzekania sędziego w sprawach dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Przedmiotowa sprawa o sygn. akt II SA/GL 1192/16 dotyczy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę w postępowaniu wznowieniowym, natomiast w sprawie o sygn. II SA/GL 336/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 7 lipca 2016 r. oddalił skargę na decyzję wydaną w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie. W sprawie o sygn. akt II SA/GL 336/16, istotnie orzekał wskazany we wniosku o wyłączenie sędzia, jednak są to oddzielne sprawy, odrębne pod względem zakresów przedmiotowych i nie zachodzi pomiędzy nimi związek tego rodzaju, że decyzja będąca przedmiotem skargi w sprawie o sygn. II SA/Gl 1192/16, została wydana w trybie nadzwyczajnym w stosunku do decyzji będącej przedmiotem skargi w sprawie rozpoznanej w sprawie o sygn. II SA/GL 336/16. W konsekwencji, brak jest podstaw do wyłączenia sędziego na podstawie przepisu art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. Wnioskujący twierdzili również, że w sprawie II SA/Gl 336/16, przed rozprawą w dniu 7 lipca 2016 r., objęty wnioskiem o wyłączenie sędzia przywitał się z pełnomocnikiem uczestnika postępowania, a forma tego przywitania, jak i wymienione uprzejmości wskazywały, że osoby te dobrze się znają. Odnosząc się do tego stwierdzenia wskazać należy przede wszystkim, że w złożonym oświadczeniu sędzia zaprzeczył, by taka sytuacja miała miejsce i jednocześnie zaznaczył, że nie zna prywatnie powołanego we wniosku radcy prawnego J. S. W ocenie Sądu nie ma podstaw do podważenia wiarygodności oświadczenia sędziego, a istotną przesłanką takiej oceny jest autorytet moralny sędziego. Ponadto przywołany pełnomocnik radca prawny J. S. w oświadczeniu z dnia 10 stycznia 2017 r., również zaprzeczył, by prywatnie znał sędziego NSA Bonifacego Bronkowskiego i przywitał się z nim przed rozprawą. W ocenie Sądu niczym nie poparte domysły czy też przypuszczenia strony nie stanowią dostatecznej podstawy do kwestionowania prawdziwości wyjaśnień sędziego oraz oświadczenia przywoływanego pełnomocnika. Przesłanki wyłączenia sędziego nie może stanowić samo subiektywne przeświadczenie strony skarżącej, iż dany sędzia działa na jej szkodę. Wniosek o wyłączenie sędziego uzasadniają bowiem jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności, tego zaś rodzaju przyczyn Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie. W sytuacji natomiast, gdy prawdziwość złożonego przez sędziego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 864/10, LEX nr 742120). Tym samym skoro Sąd nie dopatrzył się w niniejszej sprawie podstawy do wyłączenia sędziego Bonifacego Bronkowskiego z mocy samej ustawy (art. 18 p.p.s.a.), jak również z powodu innych okoliczności mogących wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności (art. 19 p.p.s.a.), działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów i przy zastosowaniu art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.