II SA/Gl 1234/08
WyrokWSA w Gliwicach2009-06-25
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Elżbieta Kaznowska, Iwona Bogucka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wznawiając postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa w sprawie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, po upływie 12 miesięcy od jej ogłoszenia, powinien wydać decyzję o stwierdzeniu wydania takiej decyzji z naruszeniem prawa (art. 151 § 2 kpa), zamiast odmowy jej uchylenia?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wznawiając postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa w sprawie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, po upływie 12 miesięcy od jej ogłoszenia, nie może uchylić tej decyzji (art. 53 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Jednakże, upływ tego terminu nie wyklucza zastosowania art. 151 § 2 kpa, który obliguje organ do wydania decyzji o stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa, ze wskazaniem przyczyn uniemożliwiających jej uchylenie. Odmowa uchylenia decyzji jest w takiej sytuacji wadliwa.Stan faktyczny
P. M. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. odmawiającą uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (budowa trasy rowerowej). Skarżący, właściciel działek, nie został początkowo potraktowany jako strona postępowania. Po wznowieniu postępowania, organ I instancji odmówił uchylenia pierwotnej decyzji, powołując się na upływ terminu z art. 53 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. SKO utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił m.in., że budowa trasy rowerowej nie stanowi inwestycji celu publicznego.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję organu I instancji, orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz P. M. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska Sędzia WSA Iwona Bogucka Protokolant Barbara Urban po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego 1. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...]r. [...], 2. Orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., na rzecz P. M., tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego kwotę 200 (dwieście) złotych.
W dniu [...] roku Prezydent Miasta K. wydał decyzję nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzją tą ustalono warunki i zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na "budowie trasy rowerowej nr [...] od ulicy [...] przez dzielnice [...],[...],[...] w K. do granicy z miastem S. w rejonie [...]".
O wydaniu powyższej decyzji w drodze obwieszczenia z dnia [...] roku, które zostało wywieszone w dniu [...] roku, zostały zawiadomione strony postępowania.
Pismem z dnia [...] roku P. M., właściciel działek nr a i b, który nie został potraktowany przez organ wydający decyzję z dnia [...] roku jako strona ( rozdzielnik decyzji ) złożył od niej odwołanie, a także od decyzji z dnia [...] roku nr [...]) ( decyzja Prezydenta Miasta K., którą zmieniono odcinek trasy rowerowej nr [...] na długości około [...] metrów w ten sposób, że omijał on działkę nr b położoną w rejonie stawu [...], a stanowiącą własność P. M.).
W uzasadnieniu odwołania strona podała, że jest właścicielem działek nr a i b, a inwestycja została wykonana pomiędzy tymi działami. Informacje o inwestycji uzyskał dopiero w czasie jej realizacji. Ma ona wpływ na nieruchomości, których jest właścicielem, a nadto przedmiotowy teren ma charakter ekologiczny bowiem wcześniej stanowił park krajobrazowy.
Powyższe odwołanie zostało skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach, które postanowieniem z dnia [...] roku przekazało go do załatwienia Prezydentowi Miasta K., jako organowi właściwemu do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] roku nr [...].
Prezydent Miasta K. postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] na podstawie m.innymi art. 145 § 1 pkt 4 kpa wznowił na żądanie P. M. postępowanie w sprawie zakończonej decyzją własną z dnia [...] roku nr [...].
Następnie Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] roku nr [...] na podstawie art. 53 pkt 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. 03.80.717 z zm.) odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] roku nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego w postaci budowy trasy rowerowej nr [...].
Organ orzekający przyznał, że decyzja nr [...] Prezydenta Miasta K. z dnia [...] roku lokalizowała trasę rowerową m.innymi na części działki nr b, stanowiącej własność P. M., który bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu poprzedzającym jej wydanie. Uchylenie tej decyzji wyklucza jednak art. 53 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z 27 marca 2003 roku bowiem upłynął okres 12 miesięcy od daty jej ogłoszenia.
Nadto organ podał, że wobec sprzeciwu P. M. o lokalizacji trasy rowerowej na jego działce Prezydent Miasta K. wydał w dniu [...] roku decyzję o lokalizacji [...] metrowego odcinka trasy rowerowej nr [...], która to lokalizacja pomija działkę skarżącego. Inwestycja została zrealizowana na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] roku o pozwoleniu na budowę, wydanego zgodnie z decyzjami o ustalenie lokalizacji celu publicznego z dnia [...] roku nr [...] i dnia [...] roku nr [...].
W odwołaniu od tej decyzji ( z dnia [...] roku ) skarżący P. M. zarzucił, że budowa trasy rowerowej nie stanowi inwestycji celu publicznego. Podniósł, że narusza ona interesy właścicieli terenów przyległych, którzy " w prawidłowy sposób" nie brali udziału w postępowaniu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] roku nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego przepis szczególny jakim jest art. 53 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. nr 80, poz. 717 z zm.) przesądza o niemożności uchylenia decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego w przypadku wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, jeżeli upłynęło 12 miesięcy od dnia ogłoszenia decyzji.
Zdaniem organu odwoławczego jest to przepis szczególny w stosunku do regulacji zawartej w kpa.
Odnosząc się do treści odwołania, Kolegium stwierdziło, że inwestycja polegająca na budowie trasy rowerowej jest inwestycją publiczną w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( t.j. Dz. U. z 2000 r., nr 40, poz. 543 z zm.).
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył P. M., spadkobierca P. M. ( dołączono postanowienie Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] roku o syg. akt [...], w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po P. M.) zarzucając, że "ścieżka rowerowa" nie stanowi celu publicznego, przebiega przez tereny ekologiczne i rolnicze. Jest ona wykorzystywana jako droga samochodowa, a nie trasa rowerowa. Nadto skarżący wskazał na pozostawianie w obiegu prawnym dwóch decyzji o lokalizacji trasy rowerowej to jest decyzji z dnia [...] roku nr [...] i z dnia [...] roku nr [...] roku.
W konkluzji skargi domagał się uchylenia decyzji SKO z dnia [...] roku.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie i to niezależnie od zarzutów skargi, a to z uwagi na fakt, że sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonych do niego aktów pod względem zgodności z prawem, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm., dalej powoływana jako "ppsa").
W związku z tą regułą Sąd stwierdził, że zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 litera c ppsa ).
Postępowanie w sprawie decyzji o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego toczy się według przepisów kpa. Sytuacja wydawania tych decyzji odpowiada regulacji art. 1 pkt 1 kpa. Jest to sprawa indywidualna rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy dla niej organ administracji publicznej. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wprowadza wiele uregulowań o charakterze proceduralnym, będących normami szczególnymi w stosunku do kpa.
Normy szczególne wyłączają, w swoim zakresie stosowania, przepisy kpa, a także , modyfikują bądź uzupełniają przepisy kpa.
Unormowania tego typu zostały np. zawarte w art. 52 i 53 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Artykuł 53 wprowadza zmiany w stosunku do ogólnego postępowania administracyjnego między innymi w sferze nadzwyczajnych środków wzruszenia decyzji po to, aby wzmacniać jej trwałość i pewność w obrocie prawnym ( art. 53 ust. 7 i ust. 8).
Art. 53 ust. 8 ustawy o zagospodarowaniu i planowaniu stanowi "nie uchyla się decyzji o ustalaniu lokalizacji celu publicznego w przypadku wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, jeżeli upłynęło 12 miesięcy od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia".
Przepis ten wyłącza więc zastosowanie regulacji kpa ( art. 146 § 1 kpa) określających czas, po upływie którego pomimo istnienia podstaw uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania ( art. 145 § 1 pkt 4 kpa ) decyzje te nie są eliminowane z obrotu prawnego. W żaden sposób przepis ten nie odnosi się do konsekwencji stwierdzenia, że w sprawie wznowieniowej wystąpiła przesłanka negatywna do uchylenia decyzji objętej wznowionym postępowaniem w postaci upływu terminu do jej uchylenia.
Upływ 12 – miesięcznego terminu do uchylenia decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego w wyniku wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa sanuje rozstrzygnięcie w sprawie, uniemożliwiające jego wzruszenie, ale nie wyklucza zastosowania art. 151 § 2 kpa.
Upływ terminu o którym mowa w art. 53 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w którym organ mógłby uchylić decyzję z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, nie stanowi przeszkody w wydaniu na podstawie art. 151 § 2 kpa decyzji o stwierdzeniu wydania takiej decyzji z naruszeniem prawa z równoczesnym wskazaniem przyczyn uniemożliwiającej jej uchylenie.
Jest to istotne bowiem rozstrzygnięcie podjęte na podstawie art. 151 § 2 kpa, stanowi podstawę do dochodzenia odszkodowania opartego na przepisach kodeksu cywilnego.
W niniejszej sprawie organy wznawiając postępowanie na skutek wniosku skarżącego uznały, że został on złożony w terminie określonym w art. 148 § 2 kpa i pochodzi od strony postępowania, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Prezydenta Miasta K. z dnia [...] roku o ustaleniu lokalizacji celu publicznego.
Oznacza to, że ustalony upływ terminu z art. 53 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obligował organy do wydania decyzji przewidzianej art. 151 § 2 kpa. Zaskarżona decyzja, która ograniczyła się do odmowy uchylenia decyzji ustalającej inwestycję celu publicznego została podjęta z naruszeniem art. 151 § 2 kpa.
Odnosząc się do zarzutu skargi, że budowa trasy rowerowej nie stanowi inwestycji celu publicznego, należy wskazać że wznowienie postępowania następuje z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 i 145 a kpa i dopiero po stwierdzeniu, że przesłanka wznowienia wystąpiła, a brak jest przesłanek negatywnych uchylenia decyzji ( art. 146 kpa, a tutaj art. 53 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ) dochodzi do ponownego merytorycznego rozpoznania skargi.
W rozpoznanej sprawie przepis art. 53 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wykluczał uchylenie decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, a w związku z tym wydanie nowej decyzji w tym przedmiocie, uwzględniającej stanowisko skarżącego.
Mając na uwadze powyższą argumentację Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c w związku z art. 135 i art. 151 oraz art. 200 ppsa, orzekł jak w sentencji.
Wskazania co do dalszego postępowania organów administracji publicznej w niniejszej sprawie wynikają wprost z treści wyżej przedstawionego stanowiska Sądu.
su.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło