II SA/Gl 1242/16
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-05-17
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że znajduje się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym, które uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Brak jest rzetelnych informacji o źródle jego utrzymania, a wyjaśnienia dotyczące dochodów i miejsca zamieszkania są niewiarygodne. W związku z tym wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony.Stan faktyczny
Skarżący R.L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Wskazał, że nie posiada gospodarstwa domowego, nie ma dochodów, utrzymuje się z prac dorywczych i ma zadłużenie komornicze. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedstawił zaświadczenia o niekorzystaniu ze wsparcia MOPS i braku rejestracji jako bezrobotny. Wyjaśnił, że mieszka u znajomych lub w namiocie i nie ponosi kosztów mediów. Sąd uznał te wyjaśnienia za niewystarczające i niewiarygodne.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu.
W druku formularza podał, że nie ma gospodarstwa domowego, nie ma żadnego dochodu, utrzymuje się z prac dorywczych i posiada zadłużenie komornicze w wysokości 6.000 zł.
Pismem z dnia 24 kwietnia 2017 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku poprzez:
- udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się;
- wskazanie źródła utrzymania się oraz udokumentowanie faktu uzyskania statusu osoby bezrobotnej a także ewentualnego korzystania ze wsparcia ze środków pomocy społecznej;
- wskazanie, gdzie skarżący obecnie mieszka i do kogo należy budynek mieszkalny lub lokal, w którym przebywa.
W odpowiedzi skarżący nadesłał zaświadczenie wystawione przez właściwy miejscowo ośrodek pomocy społecznej, z którego wynika, że nie korzystał ze wsparcia MOPS oraz zaświadczenie wystawione przez Powiatowy Urząd Pracy, z którego wynika, że aktualnie skarżący nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna i nie pobiera żadnego zasiłku z tego tytułu. Nadto wyjaśnił, że nie posiada mieszkania, zamieszkuje u znajomych a latem w namiocie, stąd też nie ponosi wydatków na energię elektryczną i inne media.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. poz. 718 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel.
Sytuacja materialna skarżącego była już przedmiotem analizy dokonywanej zarówno przez Sąd (w postanowieniu z dnia 8 grudnia 2016 r. i z dnia 27 lutego 2017 r.) jak i przez referendarza sądowego (vide postanowienie z dnia 3 listopada 2016 r. oraz z 3 lutego 2017 r.). Okoliczności podniesione w aktualnie złożonym wniosku nie odbiegają od tych, które powołane zostały wcześniej, stąd też aktualność zachowują uwagi sformułowane w powołanych wyżej orzeczeniach.
Nie ulega najmniejszej wątpliwości, że ocena możliwości finansowych strony dokonywana jest w oparciu o informacje udzielone przez samego zainteresowanego lub też wynikające z dokumentów przezeń nadesłanych. W realiach rozpoznawanej sprawy istnieje zbyt wiele niejasności aby można było z przekonaniem stwierdzić, że skarżący jest osobą zasługującą na przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Wskazać przyjdzie, że brak jest w zasadzie jakichkolwiek informacji na temat źródła utrzymania się wnioskodawcy (nie korzysta on z pomocy społecznej i nie przysługuje mu zasiłek dla bezrobotnych). Nie wiadomo również, czy skarżący aktywnie poszukuje zatrudnienia (co bez wątpienia jest możliwe zważywszy na koniunkturę na rynku pracy). W sumie brak jest rzetelnych informacji na temat źródła utrzymania się strony, a wyjaśnienia skarżącego odnośnie dochodów czerpanych z "letnich prac dorywczych przy zbieraniu owoców" są niewiarygodne, skoro sezon na zbiór owoców się jeszcze nie rozpoczął, zaś ewentualne korzystanie ze środków zgromadzonych podczas poprzedniego sezonu wymagałoby wykazania ich wysokości w druku formularza, czego wszak nie uczyniono. Dalszą kwestią jest fakt zamieszkiwania u znajomych i w namiocie (jak sformułował to wnioskodawca). Powołane przez stronę okoliczności dotyczące miejsca zamieszkania są mało wiarygodne, zwłaszcza w świetle faktu, iż wnioskodawca konsekwentnie uchyla się od uprawdopodobnienia, w jakimkolwiek zakresie faktu, iż korzysta ze wsparcia osób trzecich.
Wskazane wyżej okoliczności nie pozwalają stwierdzić, że spełnione zostały przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło