II SA/Gl 1270/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.),, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2013 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. nr [...] z dnia [...] r., 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej Spółki kwotę 1441,00 (tysiąc czterysta czterdzieści jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta S. decyzją z dnia [...] r. nałożył na "A" Sp. z o.o. z siedzibą w M. karę pieniężną w wysokości 5.600 zł za zajęcie bez wymaganego zezwolenia zarządcy drogi powiatowej ul. [...] w S. w dniach od 14 listopada 2011 r. do dnia 8 grudnia 2011 r., poprzez umieszczenie w pasie drogowym – dwustronnej reklamy o treści "najtańsze OC w mieście", o łącznej powierzchni 16 m2, umieszczonej na platformie samochodowej. W podstawie tej decyzji organ powołał art. 19 ust. 1, 5, art. 20 pkt 8 i art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz uchwałę nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] r. w sprawie ustalenia stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych w granicach administracyjnych miasta S., dla których zarządcą jest Prezydent Miasta S. Odwołanie od tej decyzji złożyła Sp. z o.o. "A" wnosząc o jej uchylenie w całości. Zdaniem odwołującej się, organ wadliwie ustalił stan faktyczny sprawy i błędnie przyjął, że odwołujący się zamontował reklamę. Odwołująca się korzystała bowiem sporadycznie z bezpłatnego miejsca parkingowego wyłącznie w celu zaparkowania pojazdu wraz z przyczepą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy w całości decyzję organu I instancji. W podstawie prawnej SKO wskazało m. innymi art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 40 ust. 1, ust. 2 i ust. 12 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. W uzasadnieniu organ odwoławczy opisał zasady wymierzania kar pieniężnych za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia przytaczając treść art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 3, art. 40 ust. 12 pkt 1, 4 i 23 ustawy o drogach publicznych, powołał się na materiał dowodowy zgromadzony w sprawie. Wskazał także na znajdujące się w aktach pisma organu I instancji z dnia 14 listopada 2011 r. oraz z dnia 22 grudnia 2011 r. wskazując, że odwołująca się nie złożyła żadnych wyjaśnień w sprawie i w żaden sposób nie udowodniła, że zajęcie pasa drogowego miało charakter krótkotrwały. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Spółka "A" domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu natomiast Spółka podała, że samochód wraz z przyczepą stał na bezpłatnym parkingu, na którym nie obowiązywały jakiekolwiek zakazy w szczególności ograniczające czas korzystania z parkingu. Podniesiono, że przyczepa była zamocowana do samochodu i właśnie na parkingu odbywało się parkowanie samochodu z przyczepą, ale nie przez czas ustalony przez organ I instancji. W szczególności Spółka twierdziła, że nie zajęła pasa drogowego reklamą bowiem sporny samochód z przyczepą nie zajmował terenu tego pasa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Na rozprawie w dniu 11 lipca 2013 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał skargę podając, że skarżąca wykorzystywała samochód z przyczepą do reklamy tylko wtedy, gdy znajdował się on w ruchu. Nadto, że przedmiotowy zespół pojazdów nie korzystał z parkingu przez cały okres, za który została nałożona kara. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie chociaż nie ze wszystkich przyczyn w niej wskazanych. W istocie Sąd podzielił jej zarzut dotyczący czasu, za który nałożono karę pieniężną, a więc zarzut braku postępowania dowodowego w powyższym zakresie. Zaskarżoną decyzją wymierzono skarżącej karę pieniężną za nielegalne (bez zezwolenia zarządcy drogi) zajęcie pasa drogi publicznej – ulicy [...] w S. w okresie od 14 listopada do 8 grudnia 2011 r. Jest poza sporem (wynika to zarówno z decyzji organów obu instancji, jak i odwołania i skargi), że wymierzenie kary stanowiło następstwo parkowania samochodu skarżącej wraz z przyczepą, do której przymocowana była reklama na publicznym bezpłatnym parkingu znajdującym się w pasie drogowym ul. [...]. Sporny jest natomiast okres tego parkowania, to znaczy czy obejmuje on wszystkie dni między 14 listopada 2011 r. a 8 grudnia 2011 r., a także czy z faktem korzystania z bezpłatnego parkingu można łączyć obowiązek uzyskania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w sytuacji, gdy parkujący zespół pojazdów jest nośnikiem reklamy. Sąd podziela stanowisko organu, iż zasady wymierzania kar pieniężnych za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia regulują przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115 z późn. zm., dalej "ustawa"). Stosownie do art. 40 ust. 1 ustawy zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi w drodze decyzji administracyjnej, a zezwolenie to dotyczy m. in. umieszczania w pasie drogowym reklam, które na potrzeby ustawy definiuje art. 4 pkt 23. Za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi zarządca tej drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalonej zgodnie z ust. 4 - 6 tego przepisu. W sprawie jest bezsporne, że na przyczepie samochodu parkującego na parkingu znajdującym się w pasie drogowym ul. [...] w S. znajdowała się reklama w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy. Przy założeniu, że parking ten nie był objęty regulacją art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 oraz art. 40 pkt 12 ust. 1 ustawy, skarżąca nie byłaby zobowiązana do uzyskiwania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, a w konsekwencji w sytuacji jego zajęcia bez tego zezwolenia nie mogłaby ponieść kary pieniężnej, o której mowa w art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy. W tym zakresie Sąd orzekający podziela odmienne stanowisko organu orzekającego. Otóż, mimo parkowania zespołu pojazdów na parkingu publicznym, znajdującym się w pasie drogowym ul. [...] w S., jego właściciel (bezspornym jest, że była nim skarżąca Spółka) w sytuacji, w której na przyczepie tego zespołu pojazdów znajdowała się reklama (art. 4 pkt 23 ustawy) był zobowiązany do uzyskania zezwolenia zarządcy drogi, o którym mowa w art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy. Przeznaczeniem parkingu nie jest bowiem umieszczenie w nim reklam. Jeżeli do tego dochodzi, jak stwierdzono wyżej, wymagane jest uzyskanie zezwolenia zarządcy drogi, a jego brak jest podstawą do obligatoryjnego wymierzenia przez właściwy organ administracji publicznej kary pieniężnej z mocy art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy. Inne rozumienie obowiązków właściciela pojazdu, na którym zamocowano reklamę, znajdującego się na parkingu w pasie drogowym ulicy publicznej skutkowałoby obejściem przepisów ustawy. Nie ma bowiem żadnego dającego się racjonalnie uzasadnić powodu, aby reklama, będąca nośnikiem informacji wizualnej, znajdująca się w polu widzenia użytkowników drogi i w pasie drogowym, była traktowana odmiennie niż inne nośniki informacji z tego powodu, że znajduje się na bezpłatnym parkingu usytuowanym w tym pasie drogowym. Inaczej mówiąc, aby zezwolenie na zajęcie pasa drogowego – w tym parkingu znajdującego się w tym pasie nie było wymagane na czas parkowania reklama powinna być zdjęta, zasłonięta lub zdemontowana. Jednakże w niniejszej sprawie z naruszeniem zasad postępowania dowodowego, które zostały określone w kpa organ nie ustalił okresu zajęcia pasa drogowego (parkingu) ograniczając się jedynie do daty 14 listopad 2011 r. i 8 grudnia 2011 r. Brak natomiast ustaleń i ich potwierdzenia dowodowego, iż w okresie między tymi datami zespół pojazdów z reklamą parkował na spornym parkingu. Ustalenia organu w tym przedmiocie istotnie stanowią domniemanie, które organ wywodzi z pisma skarżącej z dnia 30 listopada 2011 r. W tym miejscu należy stwierdzić, że obowiązkiem organu jest ustalenie stanu faktycznego sprawy, co dla decyzji kontrolowanej w niniejszym postępowaniu oznacza ustalenie czasu zajęcia pasa drogowego, co winno nastąpić przez wykazanie, że w kolejnych dniach ten pas był zajmowany, brak zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, a także usytuowanie spornego parkingu w pasie drogowym. W niniejszej sprawie materiał dowodowy nie wykazuje zajęcia pasa drogowego między dniami 14 listopada 2011 r. a 8 grudnia 2011 r., (o czym w szczególności świadczy uzasadnienie decyzji organu I instancji). Te braki w postępowaniu dowodowym stały się przyczyną rozstrzygnięcia Sądu podjętego na podstawie art. 145 § 1 litera c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej ppsa) w związku z art. 135 i 152 ppsa. Sąd ustalił bowiem, że stwierdzone braki w zakresie postępowania dowodowego mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 ppsa. W postępowaniu ponownym, jak wynika z wyżej przedstawionych rozważań, organy winny wykazać zgromadzonym materiałem dowodowym, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w decyzji, okres faktycznego parkowania zespołu pojazdów z reklamą na parkingu usytuowanym w pasie drogi publicznej. mw