II SA/Gl 1282/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-09-20

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osadzony w zakładzie karnym, nieposiadający dochodów z pracy ani oszczędności, ale posiadający środki na rachunku depozytowym, które nie mogą być przez niego swobodnie dysponowane, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony mu adwokat z urzędu?
Ratio decidendi
Osadzony w zakładzie karnym, który nie posiada dochodów z pracy ani oszczędności, a środki znajdujące się na jego rachunku depozytowym nie mogą być przez niego swobodnie dysponowane zgodnie z przepisami Kodeksu karnego wykonawczego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w formie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Sytuacja materialna wnioskodawcy, w tym ograniczenia wynikające z pozbawienia wolności, musi być badana całościowo.
Stan faktyczny
Skarżący J. K., osadzony w zakładzie karnym, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wnioskodawca nie posiada dochodów z pracy ani oszczędności, a środki na jego rachunku depozytowym są niedostępne. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, uwzględniając przedstawioną sytuację materialną skarżącego.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącego od kosztów sądowych, 2) ustanowiono dla skarżącego adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 20 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno – technicznej zameldowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu Skarżący, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści formularza wynika, że wnioskodawca przebywa obecnie w zakładzie karnym, gdzie nie pracuje i nie uzyskuje żadnych dochodów, nie posiada również żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Na wezwanie referendarza sądowego skarżący przedstawił zaświadczenie wystawione przez kierownictwo placówki penitencjarnej, w której przebywa skarżący, z treści którego wynika, że skazany nie jest zatrudniony w zakładzie karnym, na jego rachunku depozytowym znajduje się kwota 1401,58 zł, a skarżący nie może dysponować tymi środkami. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U.z 2012 r. poz. 270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Skarżący przebywając w zakładzie karnym jest ograniczony w możliwości znalezienia zatrudnienia. W tego rodzaju sytuacji w grę wchodzi w zasadzie wyłącznie zatrudnienie w przedsiębiorstwie prowadzonym przez placówkę penitencjarną, jednakże nie każdy zakład karny prowadzi tego rodzaju przedsiębiorstwo. Wnioskodawca wskazał przy tym, że nie dysponuje żadnym majątkiem, którego zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie kosztów sądowych. Środki pieniężne zgromadzone na rachunku depozytowym nie mogą zaś być przez osadzonego rozdysponowane. Zgodnie bowiem treścią art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. nr 90, poz. 557 ze zm.) skazany przekazuje do depozytu środki pieniężne i przedmioty wartościowe posiadane w zakładzie karnym. Stosownie zaś do § 2 przywołanego przepisu do dyspozycji skazanego pozostają środki pieniężne pozostałe po wywiązaniu się z ciążących na nim zobowiązań objętych egzekucją oraz po dokonaniu gromadzenia środków, o których mowa w art. 126 § 1 tej ustawy. Z kolei ostatni z wymienionych przepisów stanowi, że ze środków pieniężnych otrzymywanych przez skazanego, z wyjątkiem środków, o których mowa w art. 113 § 6 pkt 1-3, gromadzi się środki, przekazywane skazanemu w chwili zwolnienia z zakładu karnego, przeznaczone na przejazd do miejsca zamieszkania i na utrzymanie, do wysokości jednego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia pracowników; ze środków tych nie prowadzi się egzekucji i na wniosek skazanego można je przekazać na wybrany rachunek bankowy lub książeczkę oszczędnościową. Zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 sierpnia 2013 r. w sprawie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w drugim kwartale 2013 r. (opublikowanym w Monitorze Polskim z 2013 r. poz. 672) przeciętne wynagrodzenie w drugim kwartale 2013 r. wyniosło 3612,51 zł. Oznacza to tym samym, że środkami zgromadzonymi na rachunku depozytowym skarżący nie może obecnie dysponować, stąd też uznano, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie w całości. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło