II SA/Gl 1286/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Siudyka, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek,, Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Koenigshaus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu podłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r., Nr [...] Wójt Gminy G. z dnia [...] r. Nr [...] nakazał D. K. (dalej: skarżąca), właścicielce nieruchomości położonej w G. przy ul. [...], działka nr 1 k.m. [...], wykonanie obowiązku przyłączenia tej nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej. Odwołanie od ww. decyzji wniosła skarżąca, w którym wyraziła swoje niezadowolenie z podjętego rozstrzygnięcia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: Kolegium) po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego decyzją Nr [...] z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] r. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że w pasie drogowym ul. [...] w G. zlokalizowana jest sieć kanalizacji sanitarnej. Jak wynika z protokołu oględzin nieruchomości strony, przeprowadzonych dnia [...] r. i dnia [...] r., nieruchomość stanowiąca własność skarżącej (położona w G. przy ul. [...], działka nr 1 k.m. [...]) nie została podłączona do istniejącej sieci kanalizacyjnej, nie posiada przydomowej oczyszczalni ścieków spełniającej wymagania określone w przepisach odrębnych, a ścieki odprowadzane są do zbiornika bezodpływowego. Wskazano, że istnieje techniczna możliwość podłączenia nieruchomości strony do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Wobec tego, Kolegium orzekło, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. (Dz.U. Nr 132, poz. 622 ze zm.) o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, że przyłączenie nieruchomości przez jej właściciela do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej jest obowiązkiem istniejącym z mocy prawa. Niezrealizowanie tego obowiązku ustawowego nakłada na organ administracji publicznej - wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, jeżeli wystąpią przesłanki określone ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, powinność wydania decyzji nakazującej takie przyłączenie. Zdaniem organu, w odniesieniu do skarżącej, przesłanki takie wystąpiły, albowiem nie przyłączyła ona nieruchomości do istniejącej sieci, nieruchomość nie jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych, a na nieruchomości znajduje się studzienka kanalizacji sanitarnej umożliwiająca podłączenie nieruchomości do sieci. Pismem z dnia 5 września 2019 r., zainteresowana wniosła skargę na ww. decyzję Kolegium, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez bezzasadne wyłączenie przedmiotowej nieruchomości z podłączenia jej do kanalizacji w momencie przeprowadzenia tej inwestycji przez Gminę ze środków unijnych. Wskazała także na naruszenie art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Na tej podstawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje: Skarga nie mogła odnieść skutku, gdyż orzeczony przez organy nakaz przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacji sanitarnej jest prawidłowy. Ustawa z dnia 13 września 1996 r. (Dz.U. z 2019 r. poz. 2010 ze zm.) o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dalej: ustawa), określa m.in. obowiązki właścicieli nieruchomości, dotyczące utrzymania czystości i porządku. Art. 5 ustawy wymienia różne formy i działania, poprzez które właściciele zapewniają utrzymanie czystości swoich posesji. Sprawą podlegająca reglamentacji w ustawie jest w szczególności gromadzenie i odprowadzanie nieczystości ciekłych. W tym zakresie ustawa różnicuje obowiązki w zależności od stanu infrastruktury w gminie. Gdy sieć kanalizacyjna nie istnieje, właściciele realizują swój obowiązek zapewnienia czystości i porządku poprzez wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy lub w przydomową oczyszczalnię ścieków. Jeśli natomiast istnieje sieć kanalizacji sanitarnej, wówczas właściciele są zobowiązani dokonać podłączenia swoich posesji do tej sieci. Od tego obowiązku zwalnia tylko posiadanie przydomowej oczyszczalni ścieków bytowych, spełniającej wymagania określone w przepisach odrębnych. Regulację taką przewiduje przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy. W toku przeprowadzonego postępowania ustalono, że w pasie drogowym ul. [...] w G. zlokalizowana jest sieć kanalizacji sanitarnej i istnieje możliwość przyłączenia do niej przedmiotowej nieruchomości. Skarżąca, będąca właścicielką tej nieruchomości, nie wykonała ustawowego obowiązku przyłączenia jej do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej. W niniejszej sprawie, Sąd stoi na stanowisku, że organy w świetle prawidłowo i wyczerpującego zgromadzenia dowodów, zasadnie przyjęły, iż w sprawie zaistniały przesłanki do wydania decyzji nakazującej przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacji sanitarnej. W tym przypadku ustawodawca w sposób klarowny wskazał, że gdy sieć kanalizacyjna istnieje – to nieruchomość ma być podłączona do tej sieci, a jedyny wyjątek dotyczy sytuacji, gdy nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych (przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe), natomiast w sytuacji gdy sieć kanalizacyjna nie istnieje i jej budowa jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona – wtedy właścicielowi nieruchomości przysługuje wybór między wyposażeniem nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub przydomową oczyszczalnię ścieków– przy czym oba te urządzenia muszą spełniać wymagania określone w przepisach odrębnych. Nie budzi zastrzeżeń okoliczność, że w niniejszej sprawie istnieje możliwość przyłączenia przedmiotowej działki do sieci kanalizacyjnej (co potwierdza pismo z Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej sp. z o.o. w P. z dnia [...] r.). Podobnie, nie ma zastrzeżeń co do faktu, że nieruchomość skarżącej nie jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię bytowych, a pomimo istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej nieczystości ciekłe gromadzone są w zbiorniku bezodpływowym. Wobec powyższego, wskazać należy że w niniejszej sprawie spełnione zostały wymogi określone w art. 5 ust 2 pkt 1 ustawy, w związku z czym z mocy prawa należało nakazać przyłączenie nieruchomości przez właściciela do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Akt nakazujący przyłączenie do sieci ma charakter związany, co oznacza że w przypadku spełnienia przesłanek wskazanych we właściwych przepisach (w tym przypadku art. 5 ust. 2 pkt 1 ustawy), organ ma obowiązek wydać decyzję o takiej treści. Konieczność jej wydania nie została pozostawiona ocenie organu i nie zależy od takich okoliczności, jak sytuacja życiowa czy majątkowa osoby zobowiązanej. Obowiązek wynikający z tego przepisu ma charakter powszechny, a więc odnosi się do wszystkich nieruchomości leżących w zasięgu sieci kanalizacyjnej. Przesłankami, od których spełnienia ustawodawca uzależnił dopuszczalność i obowiązek wydania decyzji nakazującej przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, są: istnienie takiej sieci, możliwość przyłączenia do niej nieruchomości, brak wyposażenia nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków oraz niezrealizowanie przez właścicieli nieruchomości obowiązku przyłączenia. (Wyrok WSA w Poznaniu z dnia 27 marca 2013 r. sygn. IV SA/Po 4/13) Odnosząc się do zarzutu skarżącej, dotyczących bezzasadnego wyłączenia przedmiotowej nieruchomości z podłączenia jej do kanalizacji w momencie przeprowadzenia tej inwestycji przez gminę ze środków unijnych, należy wskazać że decyzja w przedmiocie nakazania obowiązku przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, nie jest uzależniona od uwzględnienia bądź nieuwzględnienia danej nieruchomości w projekcie gminy dotyczącym budowy kanalizacji z udziałem środków unijnych. Kwestia ta może zostać podniesiona w odrębnym postępowaniu, w przypadku gdy odmowa takiego uwzględnienia nastąpiła w drodze decyzji bądź postanowienia organu administracji. Z tych wszystkich względów nie stwierdzając naruszenia prawa materialnego, ani też uchybienia regułom procedury administracyjnej, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 p.p.s.a.