II SA/Gl 1289/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.) Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka Protokolant Barbara Urban po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2009 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności budowy tunelu foliowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Wnioskiem z dnia [...] r. J. S. zwróciła się o przeprowadzenie kontroli i oceny prawidłowości i zgodności wybudowania na działce D. i M. K. tunelu foliowego, położonego w granicy poza pasem zabudowy w rozumieniu ustaleń miejscowego planu zagospodarowania. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C., przywołując w podstawie art. 104 i art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu stwierdził, że podczas oględzin na działce Państwa K. w dniu [...] r. ustalono, że na działce znajduje się nieużywany tunel foliowy o konstrukcji drewnianej, częściowo bez poszycia z folii. Stwierdzając, że tunel foliowy w myśl Prawa budowlanego nie jest obiektem budowlanym, inwestor na jego lokalizację na działce zwolniony był z obowiązku uzyskania stosownego pozwolenia. Przywołując art. 3 ust. 1 ustawy Prawo budowlane organ stwierdził, iż wskazany tunel foliowy nie nosi cech obiektu budowlanego i w związku z brak jest podstaw do ingerencji ze strony organu nadzoru budowlanego. Stąd rozstrzygnięcie jest w pełni uzasadnione. Niezadowolona z powyższego rozstrzygnięcia J. S. wniosła odwołanie, domagając się uchylenia tej decyzji i ponownego rozpatrzenia sprawy. W Jej przekonaniu art. 3 ust. 5 Prawa budowlanego przekrycia namiotowe jakim jest tunel foliowy definiuje jako tymczasowy obiekt budowlany, pod warunkiem, że nie jest trwale połączony z gruntem. Jeżeli przekrycie namiotowe/ tunel foliowy ustawiony jest na powierzchni ziemi, tzn. niepołączony jest trwale z gruntem i nie posiada żadnej instalacji nie jest obiektem budowlanym. Jeżeli zaś tunel jest trwale połączony z gruntem nie może być sklasyfikowany jako tymczasowy obiekt budowlany. W jej ocenie problem w przedmiotowej sprawie sprowadza się do ustalenia, jaki charakter posiada przedmiotowy tunel foliowy. Rozstrzygnięcie i uzasadnienie organu pierwszej instancji byłyby trafne, jedynie w przypadku, gdyby ten tunel nie był trwale połączony z gruntem i nie posiadał jakiejkolwiek instalacji. Ustalenia takiego organ jednak nie uczynił, w protokole z dnia [...] r. stwierdził jedynie, że tunel jest drewnianej konstrukcji i bez części folii. W jej ocenie konstrukcja przedmiotowego tunelu jest trwale związana z gruntem, na co nie zwrócił uwagi Powiatowy Inspektor i nie uczynił żadnych dalszych ustaleń w przygotowanym protokole oględzin, a miałoby to zasadnicze znacznie dla sprawy. Nadto wskazała, że tunel posiada przyłącze wraz z instalacją elektryczną. Zatem w myśl przepisów Prawa budowlanego tunel ten jest obiektem budowlanym, a na jego postawienie wymagane jest pozwolenie na budowę. Brak więc tym samym podstaw do umorzenia postępowania w sprawie. Kwestionowana decyzja zapadła więc z naruszeniem przepisów, zwłaszcza prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego, stąd wniosek o jej uchylenie jest w pełni zasadny. Po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdził, iż w pełni podziela stanowisko zajęte w sprawie przez organ pierwszej instancji. Wyjaśnił, że art. 48, art. 49b oraz art. 51 Prawa budowlanego są podstawą dla rozstrzygnięć likwidujących skutki samowoli budowlanej w odniesieniu do obiektów budowlanych. Sugestia strony rozszerza interpretację stanu prawnego dotyczącego sprawy o przepis art. 3 pkt 3 ustawy, dotyczący budowli i nie mający w sprawie zastosowania. Taka rozszerzająca interpretacja, jako bezzasadna, nie może być uwzględniona w postępowaniu odwoławczym. Dodatkowo organ zwrócił uwagę, iż dołączone do odwołania fotografie potwierdzają ustalenia organu pierwszej instancji i pozwalają stwierdzić, że przedmiotowy tunel nie posiada instalacji, które mogłyby zakwalifikować go jako obiekt budowlany. W związku zaś z tym nie istnieją podstawy do ingerencji organów nadzoru budowlanego i postępowanie jako bezprzedmiotowe należało umorzyć. W skardze do sądu administracyjnego J. S. wniosła o uchylenie zakażonej decyzji, podkreślając, że organ odwoławczy wydając decyzję na skutek prawidłowo złożonego odwołania obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę, rozstrzygniętą przez organ pierwszej instancji. W jej ocenie decyzja organ odwoławczego wydana została z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przywołując orzecznictwo sądów administracyjnych, a zwłaszcza Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazała, że podstawowym problemem w sprawie, zupełnie pominiętym przez orzekające organy, jest ustalenie czy przedmiotowy tunel foliowy jest trwale związany z gruntem. Wtedy bowiem odpowiada pojęciu obiektu budowlanego, na budowę którego niezbędne jest uzyskanie pozwolenie na budowę. Organ odwoławczy nie podjął wszystkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Organy w jej odczuciu nie zebrały i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego sposób wyczerpujący, czym naruszyły wskazane już art. 7 i art. 77 Kodeksu. Dodała, że dołączone do odwołania fotografie nie powinny przesądzać o charakterze obiektu, gdyż powinno to być ustalone w trakcie oględzin. Podkreśliła, że organ w zasadzie nie poczynił żadnych istotnych ustaleń w odniesieniu do przedmiotowego tunelu foliowego, a zatem skarga jest w pełni uzasadniona. . W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując niniejszą sprawę zważył, co następuje : Skarga jest uzasadniona. Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) tylko stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji - art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c powołanej ostatnio ustawy. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi normami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż zarzuty skargi są zasadne, gdyż zarówno zaskarżone rozstrzygnięcie, jak i poprzedzająca je decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, a to: art. 7, art. 77 (1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wypada zauważyć, że w zasadzie nie budzi wątpliwości fakt, iż na wskazanej przez skarżącą działce D. i M. K. znajdują się tunele foliowe. Potwierdza ten fakt sporządzony przez organ pierwszej instancji protokół z oględzin przedmiotowej działki. Nie zawiera ona jednak bardzo istotnych dla sprawy ustaleń, a mianowicie, czy przedmiotowy tunel pozostaje trwale związany z gruntem i czy posiada jakiekolwiek instalacje. Jak wynika bowiem z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, na co zwraca uwagę skarżąca w swojej skardze, inwestycja w postaci tunelu foliowego połączonego trwale z gruntem odpowiada pojęciu obiektu tymczasowego i wymaga pozwolenia na budowę przez rozpoczęciem robót budowlanych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2000 r. sygn. akt IV SA 2178/97, niepubl.). W niniejszym postępowaniu nie został o zatem wyjaśnione meritum sprawy. Definicja obiektu budowlanego została skonstruowana przy użyciu definicji budynku, budowli i obiektu malej architektury. Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (.jedn. Dz.U. z 2006, Nr 156, poz.118 ze zm) ilekroć mowa o obiekcie budowlanym, rozumie się przez to budynek wraz z instalacjami i urządzeniami (lit.a), budowlę stanowiącą całość techniczno—użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami (lit.b.) oraz obiekt małej architektury (lit.c). Zakres pojęcia "obiekt budowlany" można też wyprowadzić z treści art. 29 ust. 1 cytowanej ustawy. Będący przedmiotem niniejszego postępowania obiekt, tunel foliowy, nie może być uznany za budynek ani za obiekt małej architektury, może być natomiast uznany za budowlę, która stosownie do przytoczonej powyżej treści art. 3 pkt 1 lit b Prawa budowlanego jest także obiektem budowlanym. Skoro obiektem budowlanym jest również tymczasowy obiekt budowlany nie połączony trwale z gruntem, jak np. przekrycia namiotowe (art. 3 pkt 5 ustawy), to również tunel foliowy posiadający określoną konstrukcję – w tym przypadku konstrukcje drewnianą pozwalająca na zamontowanie na bokach ścian z folii czy też ze szkła, umocowanych w drewnianej ramie może odpowiadać przywołanej powyżej także kwalifikacji. Decydującą jednak przesłanką jest ustalenie jego powiązania w gruntem- trwałego powiązania z gruntem. Nie każdy bowiem tunel foliowy będzie obiektem budowlanym, zgodnie z tym co powiedziano powyżej. Podstawowe znaczenie będą miały rozwiązania konstrukcyjne i zastosowane na gruncie, a to nie zostało ustalone w kontrolowanym postępowaniu. Przedstawione powyżej rozważania przemawiają za koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ja poprzedzającej organu pierwszej instancji wobec braku dokładnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, czyli naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, decyzje organów obu instancji należało uchylić na podstawie art. 145 ( 1 pkt. 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ orzekający będzie miał na uwadze poczynione powyżej ustalenia, wyeliminuje wskazane uchybienia a w szczególności przeprowadzi szczegółową analizę w kwestii jednoznacznego ustalenia charakteru wskazanego tunelu foliowego, jego trwałego związania lub braku takiego związania z gruntem, ustali istnienie lub brak instalacji doprowadzonych do tego tunelu i dopiero w oparciu o tak ustalony tan faktyczny podejmie stosowne rozstrzygniecie w sprawie.