II SA/Gl 13/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty R. z dnia [...] r. nr [...] oraz postanowienie Starosty R. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Pismem z dnia [...] roku skarżący M. G. zwrócił się do Burmistrza Miasta i Gminy C. podając, że w wydanym w dniu [...] roku wtórniku prawa jazdy figurują jedynie kategorie B, C, D, brak natomiast kategorii E objętej poprzednim dokumentem Burmistrza. Zdaniem skarżącego wtórnik winien obejmować także kategorie E bowiem nabył ją na podstawie obowiązujących przepisów. W następstwie powyższego pisma Burmistrz Gminy i Miasta C. decyzją nr [...] z dnia [...] roku odmówił potwierdzenia na wtórniku prawa jazdy nr [...] wydanego Ma. G. uprawnień kategorii E. W uzasadnieniu organ podał, że po zatrzymaniu M. G. uprawnień na okres dwóch lat na egzaminie kontrolnym otrzymał pozytywny wynik na kategorie B, C, D. Ponieważ nie złożył on egzaminu na kategorie E to mimo tego, że zniszczone prawo jazdy obejmowało tę kategorię, we wtórniku nie można potwierdzić tych uprawnień. Powyższą decyzję skarżący odebrał osobiście w dniu [...] r. i nie złożył w stosunku do niej odwołania. Dopiero w dniu [...] roku M. G. zwrócił się do Starosty Powiatowego w R. o wyjaśnienie przyczyn "zatrzymania" kategorii E, a po otrzymaniu wyjaśnień, pismem z dnia [...] roku do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z odwołaniem od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy w C. z dnia [...] roku. Następnie skarżący pismem z dnia [...] roku skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] roku o odmowie potwierdzenia na wtórniku prawa jazdy uprawnień kat. E. Wniosek ten Kolegium przekazało ( postanowienie z dnia [...] ) organowi właściwemu – Staroście R. Starosta R. powołując się na art. 145 § 1 pkt 5 kpa i art.149 § 1 kpa wznowił postępowanie w sprawie "wydania uprawnień kat. E" ( postanowienie z dnia [...]r.), a następnie decyzją z dnia [...] roku na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] roku. Ta decyzja organu I instancji została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...] roku. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta R. decyzją z dnia [...] roku ([...]), wydaną na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa i art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia decyzji Burmistrza Gminy i Miasta C. w dniu [...] roku. Zdaniem organu orzekającego w sprawie nie zaistniała przesłanka określona art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Potwierdzając bowiem decyzję z dnia [...] roku na wtórniku prawa jazdy jedynie kat. B, C, D, a nie kat. E organ miał na uwadze fakt, że skarżący po zatrzymaniu uprawnień w ramach egzaminu kontrolnego poddał się egzaminowi w ramach kat. B, C, D. W tym zakresie żadne nowe, nieznane organowi okoliczności nie zaistniały. Skarżący wywodzi swoje uprawnienia do kat. E nie z nowych okoliczności, a z wykładni obowiązującego w 1985 roku rozporządzenia Ministra Komunikacji i Spraw Wewnętrznych z 13 października 1983 roku ( Dz. U. nr 59, poz. 269 ), której organ orzekający nie podziela. Jednakże najistotniejsze jest to, że wykładnia przepisów nie stanowi przesłanki wznowieniowej określonej w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. M. G. w odwołaniu podniósł, że po egzaminie kontrolnym w [...] roku wydano mu prawo jazdy kat. B, C, D i E i dlatego za bezprawne uważa zatrzymanie kat. E w [...] roku ( w ramach wydawania wtórnika ). Samorządowe Kolegium Odwoławcze – po rozpoznaniu powyższego odwołania – decyzją z dnia [...] roku utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, iż w sprawie nie wystąpiła przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, natomiast spór dotyczący interpretacji przepisów prawnych nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. G. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153, poz. 1269 z zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji, a w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm., dalej p.p.s.a. ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a także postanowienie o wznowieniu postępowania, Sąd uznał, że akty te zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego, dającego podstawę do ich uchylenia. Stosownie do art. 145 § 1 kpa wznowienie postępowania jest dopuszczalne w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z uwagi na taksatywnie wyliczone w § 1 tego przepisu przyczyny. Nadto do wznowienia może dojść w sytuacji uregulowanej w art. 145 a § 1 kpa. Bez względu na przyczyny wznowienia zawsze w tym nadzwyczajnym postępowaniu weryfikacją objęta jest decyzją ostateczna. Z tego też względu do wznowienia postępowania na wniosek może dojść tylko wtedy, gdy wniosek ten składa strona, wskazując w nim jedną lub kilka przesłanek wznowieniowych ( art. 145 § 1 i 145 a § 1 ), a wniosek zostaje złożony w terminie określonym w art. 148 kpa. Zgodnie z art. 148 § 1 strona ze skutkiem prawnym może złożyć podanie ( wniosek ) o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Zachowanie terminu miesięcznego musi być udowodnione przez stronę, a organ administracji do którego podanie wpłynęło obowiązany jest z urzędu badać zachowanie tego terminu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek pomimo uchybienia terminu stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych ( art. 16 § 1 kpa ). Uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania ( art. 149 § 3 kpa ). Z powyższego wynika, że organ właściwy w sprawie wznowienia do którego wpłynął wniosek strony w tym przedmiocie powinien zbadać : czy pochodzi on od strony, czy powołuje się na kodeksową przesłankę wznowienia i czy został złożony w terminie. Jedynie po udzieleniu pozytywnej odpowiedzi na powyższe pytania dopuszczalne jest wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania ( art. 149 § 1 ) które to postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia (art. 149 § 2 kpa ). Rodzaje decyzji jakie mogą zostać podjęte we wznowionym postępowaniu określa art. 151 § 1 i § 2 kpa. W niniejszej sprawie postępowanie zostało wznowione na wniosek skarżącego z dnia [...] roku, sprecyzowany w piśmie z dnia [...] roku, przy czym "zarzuty" skarżącego w stosunku do decyzji z dnia [...] roku, zostały uznane przez organy obu instancji za wyczerpujące przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Przed podjęciem postanowienia o wznowieniu postępowania organ I instancji nie przeprowadził żadnego postępowania w zakresie ustalenia zachowania terminu określonego w art. 148 § 1 kpa. Kwestie zachowania terminu pominął zarówno w tym postanowieniu, jak i w decyzji wydanej na podstawie art. 151 § 1 kpa. Tych okoliczności nie dostrzegł organ odwoławczy. W świetle akt sprawy zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania budzi poważne wątpliwości. O odmowie potwierdzenia na wtórniku prawa jazdy kat. E skarżący dowiedział się bowiem w dniu [...] roku ( data doręczenia weryfikowanej decyzji ). Co prawda ocena zachowania terminu musi odbyć się w kontekście wskazanej podstawy wznowieniowej, jednakże wobec pominięcia przez organy orzekające tego zagadnienia nie można wykluczyć, że doszło do naruszenia art. 16 § 1 kpa, na skutek oczywistego naruszenia art. 7, 75 § 1, 77 § 1 i 80 kpa. Dopiero prawidłowe wznowienie postępowania umożliwia organom dalsze jego prowadzenie w zakresie wskazanym w art. 149 § 2 kpa i podjęcie rozstrzygnięć przewidzianych art. 151 § 1 i § 2 kpa. Wadliwość wznowienia postępowania czyni także wadliwymi decyzję wydaną w trybie art. 151 kpa bowiem oznacza weryfikację decyzji ostatecznej. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji przede wszystkim ustali i oceni spełnienie przez wniosek skarżącego warunków wymaganych prawem do wznowienia postępowania zakończonego decyzją z [...]r. W zależności od wyników tego postępowania wyda postanowienie o wznowieniu postępowania lub decyzję o odmowie wznowienia. Odnosząc się do zarzutów skargi to nawet na tym etapie postępowania należy podzielić stanowisko organów orzekając, iż wykładnia przepisów prawa nigdy nie stanowi przesłanki wznowienia postępowania. W sytuacji w której skarżący uważa, że decyzja z dnia [...]r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, może on rozważyć złożenie żądania o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Naruszenie prawa materialnego, podobnie jak jego wykładnia nie stanowią przesłanek wznowienia postępowania. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 i 152 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.