II SA/Gl 1307/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2022 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę. Decyzją z [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: organ II instancji, organ odwoławczy) utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta D.(dalej: organ I instancji) z [...], znak: [...] w sprawie odmowy przyznania R. S.(dalej: skarżący, strona skarżąca) prawa do świadczenia wychowawczego na A. S. w okresie od 1 lipca 2019 r. do 18 lutego 2021 r. Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym. Oran I instancji, w związku z wnioskiem skarżącego z lipca 2019 r o przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego, prowadził postępowanie w tym zakresie. Ustalono, że na mocy wyroku z [...] r., sygn. akt [...], wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnim A. S. powierzono jego matce – A. S. Wskazano, że od lipca 2019 r. do września 2019, małoletni A. był na utrzymaniu skarżącego, ale z nim nie zamieszkiwał. Od października 2019 r. małoletni zamieszkiwał ze skarżącym i pozostawał na jego utrzymaniu. W konsekwencji, wskazano że nie doszło do spełnienia przesłanek z art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z 11 lutego 2016 r. (Dz. U. z 2019 r., poz. 2407 ze zm., dalej: ustawa o pomocy państwa) o pomocy państwa w wychowaniu dzieci, który stanowi że świadczenie wychowawcze przysługuje matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca. Zgodnie ze stanem prawnym, dziecko winno znajdować się pod władzą rodzicielską matki i z nią zamieszkiwać, a skarżący miał jedynie prawo do współdecydowania o ważnych życiowo sprawach dziecka. Organ zaznaczył też że skarżący sprawuje opiekę nad dzieckiem wbrew orzeczeniu sądu. Odwołanie od tej decyzji złożył skarżący, kwestionując wskazane rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, w pełni podzielając przestawioną argumentację. W sprawie Sąd Okręgowy w K. powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej matce małoletniego, a skarżący ma możliwość decydowani o ważnych życiowo sprawach dziecka. Orzeczenie sądu nie zostało w tym zakresie zmienione, zatem skarżący nie spełnia przesłanek z art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy państwa. Kolegium nie kwestionowało, że małoletni A. przebywał u ojca, jednakże niemożliwe jest przyznanie świadczenia wychowawczego ojcu który ma ograniczoną władzę rodzicielską względem dziecka. Z tym rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, który wnosząc skargę do tutejszego Sądu zarzucił naruszenie: 1) Art. 4 ust. 2 ustawy o pomocy państwa poprzez jego błędną wykładnię 2) Art. 77, 80 i 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez wydanie decyzji sprzecznej ze stanem faktycznym. W odpowiedzi na skargę, organ w całej rozciągłości podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, zważył co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowaniu dzieci (Dz. U. 2020, poz. z późn. zm.). Zgodnie z art. 4 ust. 1 powołanej ustawy celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Jak wynika przy tym z art. 4 ust. 2 tejże ustawy, świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu albo opiekunowi prawnemu dziecka. Z materiału dowodowego zgromadzone w aktach sprawy wynika, że wyrokiem z dnia [...] r., sygn akt [...], Sąd Okręgowy w K. rozwiązał małżeństwo A. S. i R. S. W orzeczeniu tym jednocześnie postanowiono, że wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnim synem A. powierzono matce A. S., zapewniając ojcu R. S. prawo współdecydowania o ważnych życiowo sprawach dotyczących tego małoletniego. W realiach rozpoznawanej sprawy, zgodnie z obowiązującą zasadą praworządności, unormowaną w art. 6 k.p.a., mającą walor zasady konstytucyjnej (art. 7 Konstytucji RP), obowiązkiem organów administracji publicznej jest działanie na podstawie i w granicach przepisów prawa. Zgodnie z art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1805 z późn. zm.) orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia charakteryzuje się w istocie rzeczy dwoma aspektami. Pierwszy z nich odnosi się do faktu istnienia prawomocnego orzeczenia, drugi natomiast przejawia się w mocy wiążącej jako określonym walorze rozstrzygnięcia (osądzenia) zawartego w treści orzeczenia. Zatem, w przypadku, gdy opieka nad dzieckiem, czy miejsce jego pobytu (zamieszkania) zostały uregulowane na mocy orzeczenia sądu, to jego treść ma znaczenie dla prawa do świadczenia wychowawczego. W tej sytuacji omawiana ustawa, ani art. 26 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 z późn. zm.), ani też inne przepisy nie wyłączają związania organów administracji publicznej, jak również Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego. Kwestię opieki nad dzieckiem co do zasady mogą regulować sami rodzice. Tylko w przypadku spornym decyduje o tym Sąd. Po wydaniu orzeczenia sądowego możliwy jest przypadek, że rodzice dojdą do porozumienia i na nowo ustalą zasady opieki nad dzieckiem. Czym innym jest jednak sytuacja, kiedy oboje mają pełnię władzy rodzicielskiej, a czym innym, kiedy władza rodzicielska jednego z nich jest ograniczona i w świetle orzeczenia sądowego nie może on podejmować się stałej opieki nad dzieckiem. Takie orzeczenie, dopóki nie zostaną na nowo ustalone zasady opieki przez sąd powszechny, musi być w Państwie prawa respektowane. W niemniejszej sprawie obowiązujące jest orzeczenie z [...] r., które w sposób precyzyjny określa wykonywanie władzy rodzicielskiej. W związku z powierzeniem wykonywania władzy rodzicielskiej matce, A. S., skarżący nie spełnia wymogów określonych w art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy państwa. Mając to uwadze w ocenie Sądu wbrew stanowisku strony skarżącej nie można organom postawić zarzutu wadliwych ustaleń faktycznych czy prowadzenie postępowania w sposób nie uwzględniający czy też nie budzący zaufania do organów władzy publicznej. W toku postępowania administracyjnego dokonano wszechstronnej i wnikliwej analizy oraz oceny zebranego materiału z uwzględnieniem wymogów z Kpa, i nie naruszono przepisów prawa materialnego będącego podstawą wydania kwestionowanej decyzji. Organy uwzględniły całokształt okoliczności faktycznych mających znaczenie w sprawie oraz nie naruszyły w ramach uznania zasady swobodnej oceny dowodów. Podnoszone przez stronę skarżącą w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób należyty, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Zostały także prawidłowo zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Ponadto Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Mając na względzie przedstawione wyżej argumenty Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.