II SA/Gl 1309/08

WyrokWSA w Gliwicach2010-02-05

Skład orzekający: Leszek Kiermaszek, Elżbieta Kaznowska, Ewa Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przydziale lokalu zamiennego, wydana w związku z wywłaszczeniem nieruchomości, może zostać uznana za nieważną, jeśli lokal ten znajdował się w budynku położonym na nieruchomości wywłaszczonej na cele publiczne, które nie zostały zrealizowane, a nieruchomość ta podlegała zwrotowi poprzednim właścicielom?
Ratio decidendi
Decyzja o przydziale lokalu zamiennego, wydana w budynku położonym na nieruchomości wywłaszczonej na cele publiczne, które nie zostały zrealizowane, a nieruchomość podlegała zwrotowi, jest wadliwa i może stanowić podstawę do stwierdzenia jej nieważności. Taki lokal nie spełniał wymogów lokalu zamiennego, ponieważ nie znajdował się w dyspozycji organu administracji państwowej i nie był przeznaczony do zamieszkiwania w świetle celu uzasadniającego wywłaszczenie. Ponadto, jeśli decyzja została wydana z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, obliguje to do jej uchylenia bez badania wpływu tego naruszenia na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale lokalu zamiennego. Lokal ten został przydzielony w związku z wyburzeniem budynku, w którym mieszkała skarżąca, pod inwestycję miejską. Okazało się jednak, że nieruchomość, na której znajdował się przydzielony lokal, została wywłaszczona na inne cele, a następnie podlegała zwrotowi poprzednim właścicielom. Skarżąca zarzuciła, że organ rozporządził cudzą własnością i że przydzielony lokal nie spełniał wymogów lokalu zamiennego. Po wcześniejszych postępowaniach i uchyleniu przez WSA decyzji Kolegium, sprawa wróciła do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. i orzekł, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant st. sekretarz sądowy Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2010 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej przydziału lokalu zamiennego w zamian za wywłaszczoną nieruchomość uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Kierownik Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Miejskiego w Z. nakazał E. M. P. opróżnienie wraz z wszystkimi osobami prawa ją reprezentującymi lokalu mieszkalnego w budynku nr [...] przy ul. [...] w Z. i równocześnie przydzielił jej zamienny lokal mieszkalny w budynku nr [...] przy ul. [...] w Z., do zajmowania którego uprawniony został również T.P. W podstawie prawnej tej decyzji powołano przepisy art. 6, art. 7, art. 30 i art. 48 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. – Prawo lokalowe (Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 165 ze zm.) oraz § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 marca 1981 r. w sprawie zasad i trybu przydziału lokali mieszkalnych ( Dz. U. z 1985 r. Nr 40, poz. 196). W uzasadnieniu wskazano, że przekwaterowanie następuje w związku z wyburzeniem budynku przeznaczonego pod inwestycje na osiedlu "[...]" w Z. Poprzednio Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia [...] r. nr [...] orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Państwa za odszkodowaniem nieruchomości położonej w Z. przy ul. [...], stanowiącej współwłasność po połowie R. M. i A. M. Wnioskiem z dnia [...]r. R. M. i E. P. zwrócili się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. o zbadanie legalności powyższej decyzji z dnia[...]r. Zarzucili, że przydzielony im budynek został na mocy decyzji Starosty Powiatu Z. z dnia [...]r. nr [...]zwrócony poprzednim właścicielom, co skutkowało orzeczeniem ich eksmisji z lokalu zamiennego. Ich zdaniem już w czasie przydziału tego lokalu było wiadome, że nieruchomość zabudowana powyższym budynkiem podlegać będzie zwrotowi. Stąd też Prezydent Miasta Z. albo rozporządził wówczas cudzą własnością z rażącym naruszeniem prawa, albo też miał podstawy prawnej do przeznaczenia budynku na inne cele (pod budowę szkoły), zaś ustnie zapewnił ich, że budynek zamienny zostanie im odprzedany jako rekompensata za wywłaszczoną nieruchomość. Oba wnioski zostały rozpoznane oddzielnie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. po rozpatrzeniu wniosku E. P. pierwszą wydaną w sprawie decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 156 § 1 Kpa odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...]r. nr [...]. Po rozpatrzeniu wniosku E. P. o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzję dotychczasową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia [...]r., sygn. akt SA/Gl 44/05 ze skargi E. P. uchylił obie decyzje Kolegium, odrzucając skargę R. M. jako wniesioną przez nieuprawniony podmiot. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że lokal przydzielony skarżącej na podstawie decyzji z dnia [...] r. był zamiennym lokalem mieszkalnym. Został przyznany w oparciu o § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 marca 1981 r. w sprawie zasad i trybu przydziału lokali mieszkalnych, przepis ten stanowił, że lokale mieszkalne podlegające zasiedleniu na podstawie decyzji administracyjnej przydziela się osobom przekwaterowywanym z zajmowanego lokalu mieszkalnego do lokalu zamiennego lub pozbawionym mieszkań wskutek klęski żywiołowej albo pożaru, jeżeli ich dochód miesięczny w przeliczeniu na jednego członka rodziny nie przekracza najniższego wynagrodzenia pracowników zatrudnionych w uspołecznionych zakładach pracy lub nie zapewniono im przydziału lokalu spółdzielczego. Przepis ten dotyczył między innymi przydziału lokali mieszkalnych na podstawie decyzji osobom przekwaterowywanym z zajmowanego lokalu mieszkalnego do lokalu zamiennego. Lokal natomiast, w którym dotychczas zamieszkiwała skarżąca został przeznaczony do wyburzenia pod inwestycje, zaś uprawnienia do niego czerpała najprawdopodobniej z faktu bycia córką R.M. Jednak zdaniem Sądu charakter uprawnień pierwotnych E. P.do lokalu nie został w sposób jednoznaczny ustalony w toku postępowania. Również organ orzekający w trybie stwierdzenia nieważności nie rozważał pozostałych przesłanek wynikających z zacytowanego przepisu, a odnoszących się do osoby najemcy i zezwalających na przydział lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu decyzji zabrakło analizy podstaw prawnych decyzji z dnia 5 września 1988 r. przyznającej lokal z dnia 5 września 1988 roku. Brak takich ustaleń i rozważań w omawianym zakresie nie pozwala na ustalenie, czy doszło w toku wydania decyzji o przydziale do wydania jej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Powyższe potwierdził również przedstawiciel organu w toku rozprawy, który stwierdził, iż to współwłaścicielowi należy się lokal, a taką osobą był tylko R. M., a nie E. P., a decyzje co do tych osób zostały błędnie zredagowane. Ustalony w zaskarżonej decyzji i przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia stan faktyczny nie pozwalał na dokonanie kontroli jej legalności. W ocenie Sądu organ administracji publicznej rozpoznając po raz pierwszy sprawę i przy ponownym jej rozpoznaniu naruszył w toku postępowania administracyjnego przepisy prawa materialnego przez niewłaściwe jego zastosowanie ( brak analizy przepisów, bądź wręcz ich pominięcie ), co miało wpływ na wynik sprawy w toku rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] roku. Nie do przyjęcia jest również uzasadnienie zaskarżonej decyzji, gdzie organ nie wyjaśnił motywów swego rozstrzygnięcia, nie wskazał podstawy prawnej ani nie dokonał jej analizy. W sprawie nie została też wyjaśniona kwestia kręgu uczestników postępowania. Pierwotna decyzja z dnia [...] r. o przydziale lokalu zamiennego, której wzruszenia domagała się skarżąca opiewała na dwójkę najemców- małżonków. Po ponownym rozpatrzeniu wniosku decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. powtórnie orzekło o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] r. nr [...]. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano przepisy art. 156 § 1 Kpa oraz art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe i § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 marca 1981 r. w sprawie zasad i trybu przydziału lokali zamiennych. Kolegium wskazało, że zasadne było na podstawie wymienionej na wstępie decyzji przydzielenie E. P. lokalu zamiennego. Nie była współwłaścicielem wywłaszczonej nieruchomości, nie otrzymała żadnego odszkodowania, zamieszkiwała tylko w budynku będącym współwłasność jej ojca (R.M.). A zatem nie była osobą uprawnioną w rozumieniu art. 48 ust. 1 ustawy - Prawo lokalowe do skierowania jej do spółdzielni mieszkaniowej celem przydzielenia lokalu mieszkalnego. Odrębną kwestią jest natomiast ocena przydziału tego lokalu w budynku, który następnie został zwrócony byłym właścicielom. Jednakże skoro przydział lokalu miał miejsce w dniu . r., zaś zwrot budynku nastąpił na mocy decyzji wydanej w dniu . r., to do tego czasu budynek nr [...] przy ul. [...] (poprzednio J. [...]) stanowił zasób mieszkaniowy gminy i organ w dacie podejmowania decyzji mógł tym lokalem dysponować. W tej sytuacji Kolegium nie dopatrzyło się podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...]r., a w szczególności z powodu rażącego naruszenia przepisów prawa powołanych w tej decyzji. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy E. P. wniosła o uchylenie powyższej decyzji zarzucając nierozpoznanie istoty jej wniosku z dnia [...]r., w którym podniesiono, że Prezydent Miasta Z. rozporządził wówczas nie swoją własnością, gdyż budynek przy ul. [...]nigdy nie stanowił zasobu mieszkaniowego Gminy Z. Po odkupieniu go w [...] r. byli właściciele nadal tam mieszkali do [...] r., kiedy to zostali usunięci i umieszczono tam rodziny P. i M. Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] r. Kolegium podzieliło stanowisko o braku podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale lokalu zamiennego w sytuacji przeznaczenia dotychczas zajmowanego lokalu do wyburzenia. Po doręczeniu decyzji E. P. wniosła o jej uzupełnienie i wyjaśnienie treści. Postanowieniem z dnia . r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. odmówiło uwzględnienia tego wniosku. W skardze do sądu administracyjnego E. P. wniosła o uchylenie decyzji Kolegium z dnia [...] r. i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] r. Skarżąca podtrzymując dotychczasowe stanowisko i twierdzenia uznała obie decyzje jako wydane z rażącym naruszeniem prawa i bez przeprowadzenia należytego postępowania wyjaśniającego. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej odrzucenie z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Postanowieniem z dnia 5 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Gl 86/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...]. Sąd przyjął, że skarga wniesiona została z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Od powyższego orzeczenia E. P. wniosła skargę kasacyjną, którą sporządził ustanowiony z urzędu pełnomocnik będący adwokatem. Postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt I OSK 1231/07 Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił jednak skargę kasacyjną jako dotkniętą nieusuwalnymi brakami (skarga kasacyjna nie zawierała podstaw kasacyjnych). E. P. pismem z dnia . r. wniosła skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o odrzuceniu skargi żądając uchylenia postanowienia z dnia [...]r. powołując się na podstawy z art. 271 pkt 2 i art. 273 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po wznowieniu postępowania postanowieniem z dnia [...]r., sygn. akt II SA/Gl 1309/08 uchylił postanowienie odrzucające skargę. Skarżąca E. P. na rozprawie przed Sądem w dniu [...] r. podtrzymała dotychczasowe stanowisko i argumentację wnosząc o uchylenie obu zaskarżonych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. Wskazała, że budynek na nieruchomości stanowiącej własność jej ojca R. M. został wyburzony, w tym miejscu wybudowana została miejska kryta pływalnia, natomiast budynek do którego jej rodzina zastała przekwaterowana w dalszym ciągu istnieje stanowiąc własność osób fizycznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, co już tylko z tego powodu obligowało do jej uchylenia bez badania wpływu tego naruszenia na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.). Jak orzekł bowiem Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 2008 r., sygn. akt P 57/07 ( Dz. U. Nr 229, poz. 1539) art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 27 § 1 i art. 127 § 3 Kpa w zakresie, w jakim nie wyłącza członka samorządowego kolegium odwoławczego z postępowania z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdy członek ten brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji, jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego jest ostateczny i ma moc powszechnie wiążącą. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie zobligowany był zatem do jego uwzględnienia mimo faktu, że zapadł on już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Kontrolowana decyzja z dnia [...]r. zapadła z udziałem członka Kolegium ( Z. Z. ), która brała udział w wydaniu decyzji z dnia [...] r., objętej wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Już z tych więc względów zaskarżona decyzja nie mogła się ostać w obrocie prawnym. Wobec tego, że sąd administracyjny dokonuje kontroli działalności administracji publicznej w jej całokształcie, a zatem nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 P.p.s.a.), rozważenia wymaga, czy decyzja z dnia [...] r. dotknięta jest wadami kwalifikowanymi, wymienionymi w art. 156 § 1 Kpa. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy przydzielony decyzją lokal spełniał wymogi lokalu mieszkalnego zamiennego. Jak bowiem zarzuciła skarżąca, budynek nr[...]przy ul. ul. [...] (obecnie [...]) w Z. nie mógł być przeznaczony na cele mieszkalne, gdyż został wywłaszczony na inne cele ( pod budowę basenu w osiedlu "[...]") i w sytuacji jego niewykorzystania zgodnie z celem wywłaszczenia, podlegał zwrotowi, co było wiadome już w dacie jego przydziału. Ze znajdującego się w aktach administracyjnych odpisu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2001 r., sygn. akt II SA/Ka 1558/01 wynika, że aktem notarialnym z dnia 10 października 1975 r, nabyto na rzecz Państwa od A.K. i W. S. część dawnej nieruchomości przy ul. [...], zabudowanej budynkiem mieszkalnym, w celu rozbudowy osiedla "[...]" w Z. Celu tego jednak nie zrealizowano, a budynku nie wyburzono, przydzielając go rodzinom M. i P. na podstawie dwóch decyzji o przydziale lokali. Zwrot wywłaszczonej nieruchomości na rzecz poprzednich właścicieli ( ich spadkobierców) nastąpił na mocy decyzji Starosty Powiatu Z. z dnia [...]r., utrzymanej w mocy przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] r. Skargę zaś R. M. na decyzję ostateczną oddalono na mocy przywołanego wyżej wyroku z dnia 15 października 2001 r., sygn. akt II SA/Ka 1558/01. Zdaniem Sądu podzielić należy argumentację skarżącej, że lokal w budynku położonym na nieruchomości wywłaszczonej na cel o znaczeniu publicznym - rozbudowę osiedla "[...]", nie stanowił lokalu mieszkalnego zamiennego w rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. – Prawo lokalowe ( Dz. U. z 1987 r. Nr 30, poz. 165), obowiązującej w dacie wydania decyzji o przydziale. Z istoty wywłaszczony na inne cele budynek mieszkalny ( a właściwie zabudowana tym nieruchomość), nie mógł być samodzielnym lokalem mieszkalnym ( art. 5 ust. 2 tej ustawy). Już z tytułu rozdziału 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 marca 1981 r. w sprawie zasad i trybu przydziału lokali mieszkalnych ( Dz. U. z 1985 r. Nr 40, poz. 196 ze zm.) wynika, że przydział na podstawie decyzji dotyczył lokali mieszkalnych w dyspozycji terenowych organów administracji państwowej. Tymczasem tego wymogu nie spełniał przydzielony skarżącej lokal zamienny, położony w budynku nr [...] przy ul. [...]w Z. Lokal ten, jak i cały budynek nie był bowiem w dyspozycji ówczesnego terenowego organu administracji państwowej. Nabycie nieruchomości zabudowanej tym budynkiem nastąpiło na rzecz Państwa w 1975 r. w trybie obowiązującej wówczas ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości ( Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64 ze zm.), która utraciła moc w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomościami ( Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.). Obowiązujący w dacie wydania kwestionowanej decyzji art. 50 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomościami, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 13 lipca 1988 r. o zmianie tej ustawy - Dz. U. Nr 24, poz. 170, jednoznacznie przewidywał, że nieruchomość wywłaszczona nie może być użyta na inne cele niż cele uzasadniające wywłaszczenie, chyba że nie mogła być zwrócona w trybie określonym w art. 74 z braku zgody poprzedniego właściciela albo jego następcy prawnego. Taki reżim prawny dotyczył też nieruchomości nabytej w trybie art. 6 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomościami. Wbrew stanowisku Kolegium nie ma żadnego prawnego znaczenia fakt, że zwrot wywłaszczonej nieruchomości nastąpił dopiero na podstawie decyzji wydanej w [...] r. Już w dacie wydania decyzji o przydziale, nie była bowiem prawnie dopuszczalna zmiana celu wywłaszczenia bez zgody poprzedniego właściciela. Nadto celem wywłaszczenia mogło być jedynie uspołecznione budownictwo mieszkaniowe bądź skoncentrowane budownictwo jednorodzinne ( art. 50 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy w brzmieniu obowiązującym w dniu 5 września 1988 r.). Oczywiste jest, że w niniejszej sprawie zgoda na zmianę celu nie została udzielona, bowiem doszło ostatecznie do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w trybie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), która to ustawa również uzależnia dopuszczalność zmiany celu wywłaszczenia od zgody poprzedniego właściciela ( art. 136 ust. 1 i 2 tej ustawy). Przyjęcie innego rozumowania, a mianowicie uznanie dopuszczalności zmiany celu wywłaszczenia bez zgody poprzedniego właściciela, podważałoby zasadność ostatecznej i prawomocnej decyzji o zwrocie tejże nieruchomości, niezależnie od daty jej wydania. Podkreślić należy, że zaspokojenie indywidualnych potrzeb mieszkaniowych nie stanowiło ustawowego celu wywłaszczenia. Stąd też, przydzielony na mocy kwestionowanej decyzji lokal nie pozostawał w dyspozycji ówczesnego terenowego organu administracji i nie stanowił zamiennego lokalu mieszkalnego, bowiem nie był przeznaczony do zamieszkiwania w świetle celu uzasadniającego wywłaszczenie w ówczesnym stanie prawnym. Zatem decyzja z dnia [...]r. zapadła z rażącym naruszeniem art. 6 i art. 48 ust. 1 ustawy – Prawo lokalowe oraz § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie zasad i trybu przydziału lokali mieszkalnych, obowiązujących w dacie jej wydania. Taki stan rzeczy stanowi wadę kwalifikowaną decyzji z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Odnosząc się do zarzutu skargi, iż decyzja ta nie została wydana przez organ administracji wymieniony w ustawie z dnia 20 lipca 1983 r. o systemie rad narodowych i samorządu terytorialnego ( Dz. U. Nr 41, poz. 185) wyjaśnić przyjdzie, iż przepis art. 137 st. 1 pkt 2 tej ustawy stanowi o szczególnych organach administracji, którymi w miastach powyżej 50 tys. mieszkańców byli kierownicy wydziałów urzędów miejskich. Przy takiej liczbie mieszkańców prezydent miasta był uprawniony do upoważnienia pracowników do wydawania w jego imieniu decyzji administracyjnych ( art. 137 ust. 4 tej ustawy). Stąd też zarzuty, że decyzja nie została wydana przez organ administracji, bowiem podpisał ją Kierownik Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Miejskiego w Z. jest chybiony, skoro przywołana ustawa przewidywała taką możliwość. Jednakże jak już wyżej podano, decyzja z dnia [...]r. dotknięta jest wadą kwalifikowaną z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Rozważenia wymaga więc, czy w niniejszej sprawie występuje negatywna przesłanka z § 2 tego przepisu w postaci wywołania nieodwracalnych skutków prawnych. Przy ocenie nieodwracalności skutku prawnego decyzji administracyjnej należy mieć na uwadze zakres właściwości (kompetencji) organów administracyjnych do stosowania władczych form działania. Jak zasadnie zauważyło Kolegium najem nawiązany na podstawie decyzji administracyjnych o przydziale, na mocy art. 56 ustawy z dnia 2 lipca 1984 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych ( tekst jedn. Dz. U. z 1998 r. Nr 120, poz.787 ze zm.), stał się najmem umownym. Organ administracji nie jest zaś władny ingerować w stosunek cywilnoprawny. Stąd też brak jest przepisu, który mógłby stanowić dla organu administracji podstawę do podjęcia działań, mających na celu cofnięcie, zniesienie lub odwrócenie skutków prawnych spowodowanych przez decyzję dotkniętą wadą kwalifikowaną. Taki stan rzeczy stanowi zaś przeszkodę prawną do stwierdzenia nieważności decyzji, co winno prowadzić do wydania orzeczenia administracyjnego o jej niezgodności z prawem ( art. 156 § 2 Kpa). Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i b P.p.s.a. Orzeczenie o niewykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku oparto na przepisie art. 152 tej ustawy. O kosztach postępowania nie orzeczono, gdyż skarżąca zwolniona została od opłat sądowych, a poniesienia innych wydatków nie wykazała. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając w innym składzie, niż orzekającym przy wydaniu decyzji z dnia [...]r., objętej wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy, winno zatem zgodnie z wyrażoną oceną prawną wydać decyzję kasacyjną z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa – poprzez uchylenie poprzedzającej decyzji i rozstrzygnięcie sprawy co do istoty na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w związku z § 2 Kpa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło