II SA/Gl 1352/12
WyrokWSA w Gliwicach2013-03-07
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Ewa Krawczyk, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ architektoniczno-budowlany, wydając pozwolenie na rozbudowę, nadbudowę lub przebudowę istniejącego budynku, prawidłowo zweryfikował kompletność projektu budowlanego, w szczególności pod kątem załączenia ekspertyzy technicznej stanu konstrukcji budynku, zgodnie z § 206 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych?Ratio decidendi
Organ architektoniczno-budowlany, wydając pozwolenie na rozbudowę, nadbudowę lub przebudowę istniejącego budynku, ma obowiązek sprawdzić, czy projekt budowlany zawiera ekspertyzę techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem podłoża gruntowego, zgodnie z § 206 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Brak takiej ekspertyzy w projekcie budowlanym stanowi podstawę do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę.Stan faktyczny
Skarżący A. W. zaskarżył decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. o pozwoleniu na budowę dla inwestycji polegającej na rozbudowie, nadbudowie i przebudowie istniejących budynków. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych, brak zgody na budowę w granicy działki, brak ekspertyzy stanu technicznego sąsiedniego budynku oraz nieprawidłowości w analizie przesłaniania i zacieniania. Organy administracji uznały, że wymagania zostały spełnione, powołując się na decyzję o warunkach zabudowy i analizę zacienienia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C., orzekł o braku wykonalności zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant starszy referent Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2013 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...]r. nr[...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia [...] roku (wpływ do organu 2 kwietnia 2012 roku uzupełnionym w dniu [...]roku, [...]roku oraz w dniu [...]roku) I. M.A. zwróciła się o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczącym zamierzenia rozbudowy, nadbudowy i przebudowy istniejących budynków z przystosowaniem do funkcji usługowej na części działki o nr ewidencyjnym 1, obręb 1, położonej w C. przy ul. [...].
Organ I instancji – Prezydent Miasta C. decyzją nr [...] z dnia [...]roku udzielił inwestorowi – I. M.A. żądanego pozwolenia na budowę.
W podstawie prawnej tej decyzji wskazano art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 i art. 71 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 z późn. zm.).
Odwołanie od powyższej decyzji złożył A. W., współwłaściciel zabudowanej działki nr ewid. 2 przy ul. [...] (reprezentowany przez adwokata R. S.). Wnosił on o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania.
Zarzucał, że wydanie decyzji nastąpiło z naruszeniem art. 75 § 1 w zw. z art. 77 i 78 § 1 kpa w zw. z art. 10 § 1 kpa, a także naruszeniem art. 11 kpa poprzez bezzasadne wydłużenie wnioskodawczyni terminu do uzupełnienia braków dokumentacji (postanowienie Prezydenta Miasta C. z [...]roku).
Z treści odwołania wynika kwestionowanie prawidłowości dopuszczenia dowodu z wykonanej przez autora projektu budowlanego "Analizy przesłaniania i zacieniania nieruchomości sąsiednich". Podniesiono także, że odwołujący się nie wyraził nigdy zgody na realizację budynku w granicy działki, zwłaszcza do wysokości planowanej przez inwestora.
Nie wykonano także ekspertyzy stanu technicznego obiektu istniejącego, o której mowa w § 206 ust. 1 warunków technicznych, wymaganej w przypadku wzniesienia budynku w bezpośrednim sąsiedztwie tego obiektu.
Wojewoda [...] – po rozpoznaniu tego odwołania – zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kpa.
W uzasadnieniu odwołał się do decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...]roku ustalającej warunki zabudowy dla spornej inwestycji w której dopuszczono lokalizację projektowanego budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z działkami sąsiednimi pod warunkiem spełnienia wymagań wynikających z § 13, 60, 271 i 273 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...) – Dz. U. z 2002 roku, nr 75, poz. 690 ze zm. Przepis § 12 ust. 2 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 2 tego rozporządzenia dopuszcza sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy.
Następnie organ przytoczył treść § 13 ust. 1 i § 60 powołanego wyżej rozporządzenia i stwierdził, że w skład projektu budowlanego wchodzi analiza zacienienia. Analizie tej poddano po północnej stronie działki inwestora – działkę nr 2 której współwłaścicielem jest skarżący, a także działki nr 3 i nr 4.
Z analizy tej wynika, że zachowane zostaną warunki dotyczące naturalnego oświetlenia (§ 13 rozporządzenia), jak i nasłonecznienia pomieszczeń mieszkalnych (§ 60 rozporządzenia).
Zdaniem organu odwoławczego w sprawie mamy do czynienia z zabudową śródmiejską, a wtedy zgodnie z § 13 ust. 4 rozporządzenia odległości o których mowa w § 13 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia, mogą być zmniejszone nie więcej niż o połowę, a odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od obiektu przesłaniającego nie powinna być mniejsza niż wysokość obiektu przesłaniającego (zasada z § 13 ust. 1 pkt 1). W sprawie ta odległość wynosi 4 metry (§ 13 ust. 4).
Z uwagi na treść § 13 ust. 4 i § 13 ust. 2 rozporządzenia maksymalna wysokość ściany budynku przesłaniającego nie powinna przekroczyć 9 metrów, a z projektu wynika wysokość ściany po nadbudowie: od 8,46 do 8,60 m.
Także zarzut sporządzenia "analizy" w nieodpowiednim czasie nie może zostać uwzględniony bowiem data sporządzenia takiej oceny nie ma znaczenia, gdyż dane niezbędne do analizy uzależnione są jedynie od teoretycznych danych wynikających z kąta padania promieni słonecznych w danym miejscu w dniach równonocy.
Za treść projektu, w tym analizy ponoszą odpowiedzialność autorzy projektu, co potwierdzają stosownym oświadczeniem (znajduje się w aktach sprawy).
Nadto organ stwierdził, że ekspertyza stanu technicznego budynku istniejącego na działce skarżącego (o której mowa w § 206 ust. 1 warunków technicznych) jest załączona do części architektonicznej projektu budowlanego.
Wskazano także na art. 77 § 2 kpa z którego wynika, że organ może w każdym stadium postępowania zmienić, uzupełnić lub uchylić postanowienie dotyczące przeprowadzenia dowodu, a więc może określony w postanowieniu termin przedłużyć.
Wreszcie podano, że decyzja o pozwoleniu na budowę jest aktem o charakterze związanym, a zatem zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 art. 35 i art. 32 ust. 4 tego Prawa organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zarzucił: błędy w ustaleniach faktycznych – dotyczące projektowanej zabudowy, odległości pomiędzy oknem nieruchomości przysłonionej a ścianą projektowanego budynku inwestora oraz naruszenie prawa procesowego: art. 75 § 1 w zw. z art. 77 i 78 § 1 kpa w zw. z art. 10 § 1 kpa oraz art. 11 kpa. Doszło także zdaniem skarżącego do naruszenia § 206 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...) przez wydanie decyzji z pominięciem wydania ekspertyzy technicznej stanu budynku skarżącego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w decyzji ostatecznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżoną decyzją udzielono pozwolenia na rozbudowę, nadbudowę i przebudowę istniejących budynków z przystosowaniem do funkcji usługowej na części działki o numerze ewid. 1, obręb 1, położonej w C. przy ul. [...]oraz zatwierdzono projekt budowlany (stanowiący załącznik do decyzji organu I instancji).
Ma rację organ odwoławczy stwierdzając, że decyzja o pozwoleniu na budowę ma charakter związany i że w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 art. 35 Prawa budowlanego oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Wynika z tego, że wydając zaskarżoną decyzję organ stwierdził, iż wymagania art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego zostały spełnione.
Ten ostatni przepis stanowi, że organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę (lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu) sprawdza: m. in. zgodność projektu budowlanego (projekt budowlany stosownie do art. 34 ust. 3 Prawa budowlanego powinien zawierać m. in. projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany) z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (w sprawie taką decyzję wydano i dołączono do akt administracyjnych), zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, kompletność projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń (..).
Kontrolowaną decyzją wydano pozwolenie na budowę polegającą na rozbudowie, nadbudowie i przebudowie istniejących budynków z przystosowaniem do funkcji użytkowej. W związku z tym należy wskazać na § 206 ust. 2 warunków technicznych, który stanowi, że rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz zmiana przeznaczenia powinny być poprzedzone ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzględnieniem podłoża gruntowego.
W projekcie budowlanym znajdującym się w aktach administracyjnych brak jest ekspertyzy o której mowa w § 206 ust. 2 warunków technicznych.
Właśnie ten brak przesądził przede wszystkim o rozstrzygnięciu.
Należy przy tym zauważyć, że mimo wyłączenia w art. 35 ust. 1 możliwości badania projektu architektoniczno-budowlanego (będącego częścią projektu budowlanego – art. 34 ust. 3) pod kątem zgodności z przepisami w tym techniczno-budowlanymi, w art. 81 ust. 1 pkt 1 litera c, jako jeden z podstawowych obowiązków organu architektoniczno-budowlanego wskazuje się nadzór i kontrolę nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności badanie zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej. Także z art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego wynika, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych (...). Wydaje się, że organy orzekające w sprawie stały na takim samym stanowisku bowiem do części architektonicznej projektu budowlanego dołączono opinię techniczną nt. "Wpływu projektowanej nadbudowy i przebudowy oficyny kamienicy przy ul. [...] w C. na konstrukcję budynku sąsiada od strony północnej granicy działki (a więc na budynek skarżącego)".
Jest to opinia techniczna (ekspertyza) o której mowa w § 206 ust. 1 warunków technicznych, w tym miejscu należy stwierdzić, że zarzuty skarżącego zawarte w skardze, a dotyczące tej opinii technicznej są niezasadne. Z opinii tej bowiem wynika, że przebudowa budynku oficyny przy ul. [...] nie wpłynie w żaden niekorzystny (a tu mieści się bezpieczeństwo i przydatność do użytkowania) sposób na przylegającą część budynku sąsiada.
Nadto Sąd pragnie zwrócić uwagę organom orzekającym w istocie na nieczytelność projektu zagospodarowania działki (znajdującego się w teczce "Projekt zagospodarowania działki – część architektoniczna").
Nieczytelność czy też mała czytelność tego projektu utrudnia stwierdzenie czy jest on zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Projekt zagospodarowania działki (lub terenu) powinien zawierać elementy określone w art. 35 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, a szczegółowy zakres i forma projektu budowlanego (a więc projektu zagospodarowania działki) zostały określone w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 roku (Dz. U. z 27 kwietnia 2012 r.).
Projektowi zagospodarowania działki w tym rozporządzeniu w szczególności poświęcono § 8 ust. 1 - § 10. W szczególności projekt zagospodarowania powinien być sporządzony na mapie w skali dostosowanej do rodzaju i wielkości obiektu i zapewniający jego czytelność, powinien zawierać wszystkie elementy wskazane w § 8 tego rozporządzenia i zapewniać (przez czytelność) możliwość ich sprawdzenia przez Sąd.
Nie jest słuszny zarzut skarżącego dotyczący wysokości projektowanego budynku na działce nr 1. W zaskarżonej decyzji wskazano na wysokość od 8,46 do 8,60 m (projekt budowlany) a nie 8 m, jak twierdzi skarżący. W tym miejscu należy stwierdzić, że ewentualne zamiary inwestora co do realizacji inwestycji pozostają poza niniejszą sprawą dotyczącą udzielenia pozwolenia na budowę.
O ile inwestor wykona inwestycję w sposób niezgodny z udzielonym pozwoleniem może to być przedmiotem sprawy prowadzonej przez nadzór budowlany w trybie art. 51 Prawa budowlanego.
Skład orzekający podziela stanowisko organów orzekających co do braku naruszenia przez projektowaną inwestycję § 13 i § 60 rozporządzenia ze względów szeroko omówionych w decyzjach I i II instancji jednakże przy założeniu, że odległość od budynku z pomieszczeniami na pobyt ludzi (przesłanianego) do obiektu przesłaniającego wynosi 4 metry (to zostało wyraźnie wskazane w zaskarżonej decyzji). Okoliczność ta jednak nie jest bezsporna bo kwestionuje ją skarżący, a nie wynika ona z projektu budowlanego. Natomiast istotnie została wskazana w "analizie przesłaniania i zacieniania" ale bez podania jak została ustalona. Okoliczność ta wymaga więc wyjaśnienia przez organy zarówno z uwagi na brzmienie art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, jak i obowiązek organu wypływający z art. 8 kpa (zasada zaufania).
Nie ma racji natomiast skarżący twierdząc, że naruszono art. 75 § 1 w zw. z art. 77 i 78 § 1 kpa w zw. z art. 10 § 1 kpa przez pominięcie wniosków dowodowych skarżącego objętych pismem z dnia [...]roku. W przedmiocie tych wniosków, wypowiedział się organ I instancji a wypowiedź tą zaakceptował (uzupełniając ją) organ odwoławczy.
Mając na uwadze powyższe argumenty na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera a i c w związku z art. 135 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.), dalej powoływana jako "ppsa" orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i 205 § 2 ppsa.
Wskazania co do zakresu ponownego postępowania wypływają wprost z powyższego uzasadnienia.
sw
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło