II SA/Gl 1367/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska,, Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Protokolant referent - stażysta Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] S.A. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wynagrodzenia za parkowanie pojazdów 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika II Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] r. Nr [...], 2. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz skarżącego tytułem zwrotu kosztów postępowania 3831 (trzy tysiące osiemset trzydzieści jeden) zł. Przedsiębiorstwo "A" SA Z/S w K. – skarżący – pismem z dnia [...] roku zwróciło się do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. o zapłatę wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów za okres poprzedzający ich przejście na rzecz Skarbu Państwa to jest okres 6 miesięcy od dnia zwiezienia samochodów zgodnie z dyspozycją Policji do dnia ich przejścia z mocy ustawy na rzecz Skarbu Państwa. Do pisma dołączono 14 faktur wystawionych w dniu [...] roku. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] roku nr [...] odmówił zwrotu wynagrodzenia za parkowanie pojazdów, które przeszły na rzecz Skarbu Państwa z mocy prawa. W uzasadnieniu organ stwierdził, że faktury przedstawione przez wnioskodawcę dotyczą opłat za dozór i przechowywanie pojazdów w okresie poprzedzającym przejście ich własności na rzecz Skarbu Państwa. Wskazał, że żaden z obowiązujących przepisów nie przenosi na Skarb Państwa praw i obowiązków dotyczących właściciela pojazdu, a tym samym nie nakłada obowiązku zapłaty wynagrodzenia za okres, w którym Skarb Państwa nie był właścicielem pojazdów, czyli za okres pierwszych 6 miesięcy ich przechowywania. W podstawie prawnej postanowienia organ I instancji powołał art. 17 i art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 roku, nr 229, poz. 1954 ze zm., dalej powoływana jako "ustawa") w związku z art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (t.j. z 2003 roku, Dz. U. nr 58, poz. 515 ze zm., dalej powoływana jako "Prawo o ruchu drogowym") oraz § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 roku w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 50, poz. 449, dalej powoływane jako "rozporządzenie"). Zażalenie na powyższe postanowienie złożyło skarżące Przedsiębiorstwo. Wniosło o jego uchylenie w trybie art. 132 kpa, a w przypadku braku uwzględnienia wniosku o uchylenie postanowienia - orzeczenie o obowiązku zwrotu wynagrodzenia za parkowanie pojazdów. W uzasadnieniu żalący przede wszystkim stwierdził, że dla dochodzenia roszczenia o wynagrodzenie za przechowywanie pojazdów na parkingu za pierwsze 6 miesięcy właściwy jest tryb administracyjny co wynika z ustawy Prawo o ruchu drogowym regulującej sytuacje związane z usunięciem pojazdu z drogi i jego umieszczeniem na parkingu strzeżonym. W tym zakresie skarżąca odwołała się nadto do poglądów wyrażonych w orzeczeniach Sądu Najwyższego (V CSK 332/08; II CSK 284/08, III CZP 47/07). Dalej żaląca się wyraziła pogląd, że podstawę prawną dla oceny zaistniałego stanu faktycznego stanowi przepis § 3 pkt 2b rozporządzenia zgodnie z którym przepisy działu II rozdziału 6 ustawy rozciąga się na nieruchomości, które nie stanowią własności Skarbu Państwa, a podlegają likwidacji na podstawie przepisów o rzeczach znalezionych oraz o likwidacji niepodjętych depozytów i nieodebranych rzeczy. Dyrektor Izby Skarbowej w K. zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] roku na podstawie m. innymi art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 144 kpa, a także art. 102 § 4 ustawy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego pojazd usunięty w trybie art. 130a ust. 1 ustawy i nie odebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na własność Skarbu Państwa z mocy ustawy i od tej daty Skarb Państwa ponosi wszystkie obowiązki związane z jego przechowaniem. Przepis powyższy ustala zatem dla organu likwidacyjnego powstanie obowiązku zapłaty wynagrodzenia od momentu, w którym Skarb Państwa stał się właścicielem pojazdu. Nadto organ odwoławczy wskazał, że § 3 ust. 2b rozporządzenia może być podstawą do przyznania przechowawcy wynagrodzenia za przechowywanie ruchomości nie stanowiącej własności Skarbu Państwa oraz dotyczy likwidacji ruchomości, które podlegają likwidacji na podstawie przepisów o rzeczach znalezionych oraz niepodjętych depozytach i nieodebranych rzeczach, z wyjątkami (...). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia, § 3 pkt 2b rozporządzenia oraz § 12 tegoż rozporządzenia i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Organ odwoławczy odpowiadając na skargę postulował jego oddalenie z przyczyn podanych w zaskarżonym postanowieniu. Postanowieniem z dnia 26 marca 2010 r. Sąd zawiesił postępowanie w sprawie na zgodny wniosek stron zgłoszony na rozprawie w dniu 26 marca 2010 r. Postępowanie powyższe zostało podjęte postanowieniem z dnia 17 grudnia 2010 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stan faktyczny sprawy wynika z akt administracyjnych, w tym zaskarżonego postanowienia i jest między stronami bezsporny. Stan ten sprowadza się do faktu wystąpienia przez skarżącego, prowadzącego parking strzeżony, wyznaczony przez starostę w trybie art. 130a ust. 5c ustawy Prawo o ruchu drogowym o zapłatę wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów (objętych fakturami z dnia [...] roku) za okres poprzedzający ich przejście na rzecz Skarbu Państwa to jest za okres 6 miesięcy liczony do dnia ich przejścia z mocy ustawy na rzecz Skarbu Państwa. W tym miejscu należy zauważyć, że wynagrodzenie za przechowywanie objętych fakturami pojazdów za okres od przejścia tych pojazdów z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa do dnia ich sprzedaży zostało uregulowane przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. i nie stanowiło przedmiotu niniejszego postępowania. W dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że ustalenie wydatków związanych z dozorem oraz wynagrodzeniem za dozór pojazdu, który przeszedł na własność Skarbu Państwa na podstawie art. 130a ust. 10 ustawy, następuje w drodze postanowienia (por. I OSK 1184/05), a terminem początkowym ponoszenia przez Skarb Państwa wyżej wymienionej należności jest dzień, w którym upłynął 6 miesięczny termin liczony od dnia usunięcia pojazdu z drogi. Problem czy Skarb Państwa jest zobowiązany do zapłaty należności za przechowywanie pojazdów za okres poprzedzający, gdy nie był jeszcze właścicielem pojazdu z mocy prawa, w sytuacji, gdy właściciel nie odebrał pojazdu, został wyjaśniony w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 roku (por. uchwałę NSA sygn. akt I OPS 1/10). W uchwale tej Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził "Jeżeli właściciel pojazdu usuniętego z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 roku, nr 108, poz. 908 z zm.) nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 roku, nr 110, poz. 968 z zm.) w związku z § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 roku w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 50, poz. 449)". Powyższą uchwałą z mocy art. 269 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm., dalej ppsa) skład orzekający jest związany. Z powołanego przepisu wynika moc ogólna wiążąca wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki więc nie nastąpi zmiana stanowiska przyjętego w uchwale, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować. W tym miejscu należy dodać, że skład orzekający w niniejszej sprawie, w całości podziela zarówno stanowisko zajęte w uchwale (sentencja uchwały), jak i jego argumentację przedstawioną w uzasadnieniu. Oznacza to, że skarżący może, wbrew stanowisku organu orzekającego, domagać się należności za cały faktyczny okres sprawowania dozoru. Sąd administracyjny dokonując kontroli zaskarżonych do niego aktów (tu postanowienia) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 ppsa) oraz jest zobowiązany do stosowania przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 ppsa). Sąd ten bowiem dokonuje kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem zgodności z prawem. Wychodząc z tych generalnych reguł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera a ppsa orzeczono jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zostało oparte na art. 200 i 205 § 2 ppsa (wpis i wynagrodzenie pełnomocnika). Rozpoznając sprawę ponownie organy orzekające winny mieć na uwadze wyżej przedstawioną argumentację, a rozstrzygając o wysokości należnego skarżącemu wynagrodzenia uwzględnić z jednej strony stanowisko w tej mierze przedstawione w powołanej wyżej uchwale, a z drugiej fakt przyznania skarżącej wynagrodzenia za okres po przejściu pojazdów z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa do dnia ich sprzedaży. SW