II SA/Gl 138/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2009r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w G. M. D. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę. Prezydent Miasta R. decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., nr 139, poz. 993 z zm., dalej powoływana jako "ustawa") orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego K. K. z mieszkania położonego w R. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ orzekający podał, że w oparciu o zeznania L. W. (teściowej K. K.), oświadczenia J. i Z. K. zamieszkałych w tym samym budynku (ul. [...]) ustalono, że skarżący opuścił lokal nr [...] wiosną [...]r. oddając klucze swojej żonie, a córce L. W. W okresie od [...] r. do [...] r., skarżący wynajmował kolejne mieszkania w R. Następnie w [...]r. wyjechał do Anglii. Po powrocie do kraju w [...] r., zwolnieniu z aresztu tymczasowego [...]r. (skarżący został zatrzymany w dacie powrotu do kraju w związku z poszukiwaniem go listem gończym) przez krótki okres to jest do [...]r. zamieszkiwał w spornym lokalu, kiedy to ponownie wraz z żoną wyprowadził się do wynajętego lokalu. Do mieszkania przy ul. [...] już nie powrócił, a w dniu [...]r. został aresztowany. Zdaniem organu I instancji skarżący faktycznie w lokalu nie mieszka od [...]r., a faktu tego nie zmienia krótki okres pobytu w [...] i [...]r. Ponieważ mimo braku zamieszkania nie dopełnił on obowiązku wymeldowania z pobytu stałego, zostały spełnione przesłanki przewidziane art. 15 ust. 2 ustawy, od których uzależnione jest wymeldowanie. Od tej decyzji złożył odwołanie K. K., podnosząc, że nie opuścił dobrowolnie spornego lokalu. Wskazał, że nie miał możliwości stałego pobytu, gdyż nie wpuszczano go do lokalu. Klucze zostały mu odebrane siłą. Odwołujący się stwierdził, że decyzja uczyni go bezdomnym po opuszczeniu ZK. Wreszcie uzależnił "zgodę" na wymeldowanie od otrzymania mieszkania zastępczego oraz kwoty [...] zł od teściów na wynajem lokalu, w którym ma zamiar zamieszkać wraz z żoną i dzieckiem. Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. nr [...], Wojewoda [...] powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 15 ust. 2 ustawy, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy, w tym zeznanie odwołującego się świadczą o braku zamieszkiwania w spornym lokalu od wiosny [...]r. Twierdzenia odwołującego się o uniemożliwienie mu pobytu w lokalu nie mają znaczenia prawnego, skoro w stosownym czasie nie skorzystał on ze środków prawnych przeciwdziałających takiemu stanowi. Odwołujący się nie przedstawił żadnych dowodów na okoliczność powrotu do lokalu i zamiaru przebywania w tym lokalu, a także na okoliczność, że opuszczenie lokalu nie miało cech dobrowolności i trwałości. Nadto organ odwoławczy podkreślił, że jego kompetencje ograniczone są przepisami ustawy i nie mieści się w nich rozstrzyganie spraw rodzinnych i majątkowych ani decydowanie o przydziale mieszkań. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach – "odwołanie" z dnia [...]r. – skarżący K. K. powtórzył zarzuty i ich argumentacje zawarte wcześniej w odwołaniu. Dodatkowo podał, że jego żona O. K. już w [...] r. składała wniosek o przydział mieszkania, na który do dnia skargi nie otrzymała odpowiedzi. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami postępowania administracyjnego i z prawem materialnym. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był przepis art. 15 ust. 2 ustawy. Zgodnie z tym przepisem – w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji – organ gminy wydaje na wniosek lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce stałego pobytu i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Przepis ten oznacza, że warunkiem koniecznym i równocześnie wystarczającym do wydania decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego jest wcześniejsze ustalenie, że osoba ta bez wymeldowania opuściła miejsce stałego pobytu. Z akt sprawy, a przede wszystkim odwołania i skargi wynika, że skarżący opuścił miejsce zamieszkania, jakim był lokal położony w R. przy ul [...]. Zdaniem skarżącego opuszczenie tego lokalu nie miało jednak charakteru dobrowolnego, bowiem zostało wymuszone pozbawieniem go kluczy do lokalu wiosną [...]r. W tym zakresie należy stwierdzić, że zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym utrudnianie lub uniemożliwianie pobytu w lokalu nie ma znaczenia prawnego jeżeli strona w stosownym czasie nie skorzysta ze środków prawnych przeciwdziałających takiemu utrudnieniu. Jeżeli osoba, której dotyczy postępowanie, nie podejmuje środków prawnych zmierzających do przezwyciężenia przeszkód w swobodnym korzystaniu z lokalu i nie powróci do mieszkania, to jedynym obowiązkiem organu ewidencyjnego jest ustalenie, czy nastąpiło faktyczne opuszczenie bez wymeldowania dotychczasowego miejsca pobytu (II SA/Ka 2371/03). Skoro więc skarżący nie mieszka pod wskazanym adresem pobytu stałego, co sam potwierdził w odwołaniu i skardze, a fakt opuszczenia lokalu należy traktować jako dobrowolny wobec nie podjęcia środków przewidzianych prawem w celu przywrócenia posiadania lokalu, zasadnie organy orzekające uznały, że zostały spełnione przesłanki wymeldowania określone w art. 15 ust. 2 ustawy. Na koniec wypada powtórzyć za organem odwoławczym, że postępowanie meldunkowe nie służy i nie może służyć do rozwiązywania sporów czy problemów rodzinnych. Celem ewidencji ludności jest bowiem jedynie rejestracja stanu faktycznego, a nie stanu prawnego (por. wyrok z 28 stycznia 2009, II SA/Gl 847/08, Lex 478528), a wydanie decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego nie oznacza, że wymeldowany staje się bezdomny. Z tych wszystkich względów uznając, że decyzja odpowiada prawu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) skarga podlegała oddaleniu.