II SA/Gl 1398/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2015 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności wykonanych robót budowlanych oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. orzekając w sprawie po raz kolejny (po raz piąty bowiem rozstrzygnięcia tego organu z dnia [...] roku, [...] roku, [...] roku, [...] roku były uchylone przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego rozstrzygnięciami odpowiednio z dnia [...] roku, [...] roku, [...] roku, [...] roku) decyzją nr [...] z [...] roku umorzył postępowanie w sprawie legalności budowy linii energetycznej i stacji trafo w obrębie działek ewidencyjnych nr 1 i 2 w M.. Decyzja ta została między innymi wydana na podstawie art. 105 § 1 kpa i wynika z niej, że inwestorem robót, które były objęte decyzją jest ""A" S.A." oddział w B. (dawniej "B" S.A., a wcześniej Zakład "C" B.). W uzasadnieniu organ podał odwołując się do zgromadzonego materiału dowodowego oraz rozstrzygnięć sądów (wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia [...] roku, sygn. akt [...] i postanowienia SN z dnia [...] roku, sygn. akt [...], którym odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej dotyczącej wyroku wydanego w sprawie [...] do rozpoznania), że przedmiotowa linia energetyczna jest tożsama z linią powstałą w [...] roku na podstawie decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z dnia [...] roku wydanej w oparciu o lokalizację szczegółową zatwierdzoną wcześniejszą decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z dnia [...] roku. Natomiast zmiana napięcia linii z 30 kV na 15 kV nie wymagała wykonania jakichkolwiek prac budowlanych i nie była przebudową lub budową nowego obiektu budowlanego. Także obecny stan techniczny linii nie wymaga nakazania zmian lub przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami. Oznacza to – według organu – brak podstaw prawnych do ingerencji organów nadzoru budowlanego i obowiązek umorzenia postępowania. Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. L. – właściciel działek 1i 2 położonych w M. przy ul. [...] . Domagał się uchylenia tej decyzji, ponownego rozpoznania sprawy i wydania nakazu rozbiórki przedmiotowych obiektów posadowionych na jego działkach. Pod adresem decyzji organu I instancji przytoczył szereg zarzutów, a w szczególności naruszenia bezwzględnie obowiązujących wytycznych zawartych w postanowieniach [...]WINB wydanych w przedmiotowej sprawie (tu wskazał na decyzję [...]WINB z [...] roku, decyzję z [...], chyba z [...] roku, decyzję z [...] roku), brak pozwolenia na budowę stacji trafo 15 kV, nieuwzględnienia tabliczki znamionowej transformatora noszącej datę [...] r., oparcia wyroków sądów cywilnych na nieprawdziwych zeznaniach, braki w książce obiektu (brak pozwolenia na budowę i pozwolenia na użytkowanie), znajdowanie się spornego obiektu w złym stanie technicznym (zdjęcia przesłane przy piśmie odwołującego się z dnia [...] roku). Zdaniem odwołującego się "wznoszenie tymczasowej instalacji 30 kV w latach 70-tych oraz jej nielegalna przebudowa na 15 kV nastąpiło na terenie o przeznaczeniu rolnym (i pastwiska)". Po zmianie przeznaczenia gruntu na budowlany sporna nielegalna instalacja, a konkretnie wyznaczona przez "B" ("B") strefa ochronna (7 m – szerokość) uniemożliwiała wykorzystanie działek na cele budowlane, do czego nie odniósł się organ I instancji mimo pisma odwołującego się z [...] roku. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej [...]WINB) – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przywołał i dokonał wykładni art. 105 kpa i stwierdził, że jeśli organ nadzoru budowlanego ustali, że efekt wykonanych robót budowlanych nie narusza przepisów i nie trzeba nakładać obowiązku wykonania jakichkolwiek robót budowlanych w celu doprowadzenia robót do zgodności z przepisami to winien on umorzyć postępowanie. W dalszej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ podał, że zastosowanie wobec inwestora (jego następców prawnych) konsekwencji jakie prawo wiąże z samowolnie zrealizowaną inwestycją bądź dokonaniem istotnych odstępstw wymaga wykazania, że samowolne działania inwestora miały miejsce. W związku z tym nieokazanie przez inwestora pełnej dokumentacji np. dziennika budowy czy kompletu dokumentacji projektowej nie stanowi dowodu na samowolne bądź niezgodne z otrzymanym pozwoleniem na budowę roboty. Brak jest bowiem przepisu, który wprowadzałby domniemanie samowoli bądź istotnych odstępstw od zatwierdzonego pozwolenia na budowę. Wskazano na wydane odnośnie spornych działek orzeczenia sądów cywilnych i wynikające z art. 365 § 1 kpc związanie także dla organów nadzoru budowlanego. To związanie oznacza, że organ w zakresie objętym orzeczeniem sądu cywilnego nie może rozstrzygać o kwestiach w nich przesądzonych odmiennie. Może natomiast we własnym zakresie rozstrzygać o wykonaniu określonych obowiązków celem wyeliminowania stanu niezgodnego z prawem, pod warunkiem, że nie byłoby to inne rozstrzygnięcie niż wyrok sądu cywilnego. Z tego względu mając na uwadze ustalenia sądów cywilnych ([...] – "zmiana poziomu zasilania w sytuacji, gdy jak w niniejszej sprawie, nie wiąże się ona ze zmianą usytuowania urządzeń na nieruchomości powoda (tu odwołującego się), czy przebiegiem linii...") sporna linia odpowiada urządzeniom posadowionym w latach 70-tych, ... kąt odchylenia linii elektroenergetycznych połączonych na nieruchomości powoda (tu odwołującego się) jest inny w dacie posadowienia linii, a inny na mapie z [...] roku, nie może przesądzać o tym, że przebieg linii został zmieniony. Nadto Sąd w sprawie [...] wskazał, że "zmiana poziomu zasilania (...) nie wiąże się ze zmianą usytuowania urządzeń na nieruchomości powoda, czy przebiegiem linii" zatem należało uznać, że postępowanie w sprawie jest bezprzedmiotowe. Natomiast pozostałe zarzuty zawarte w odwołaniu organ uznał za nie mające wpływ na treść rozstrzygnięcia. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach złożył J. L. zarzucając, że narusza ona art. 75, 80 i 105 § 1 kpa. Wnosi o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu twierdził, że zaskarżona decyzja nie odnosi się do decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z [...] roku o lokalizacji szczegółowej linii energetycznej wysokiego napięcia i niskiego napięcia oraz stacji transformatorowych dla zasilania placów budowy [...] i zarzucił brak wyjaśnienia wpływu na sporną inwestycję powołanej decyzji. Podkreślono, że decyzją ostateczną utrzymano w mocy decyzję organu I instancji, która została wydana bez ustalenia okoliczności na które wskazywał [...]WINB w swoich poprzednich rozstrzygnięciach. Według skarżącego obecna linia energetyczna nie jest tożsama z linią posadowioną pierwotnie. Wreszcie skarżący stwierdził, że orzeczenia sądów powszechnych oparte były na fałszywych zeznaniach. Zdaniem skarżącego po uchyleniu zaskarżonej decyzji organ winien rozpoznać sprawę merytorycznie, ze szczególnym uwzględnieniem art. 3 i 9 Prawa budowlanego i nakazać rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] roku o umorzeniu postępowania w sprawie legalności budowy linii energetycznej i stacji trafo w obrębie działek ewidencyjnych nr 1 i 2 w M. (inwestor "A" S.A. oddział w B.). Jak wynika z akt sprawy administracyjnej skarżący nabył działkę 2 w [...] roku, a działkę nr 1 w [...] roku. Ustalenia faktyczne, które stały się podstawą do wydania zaskarżonej decyzji i ich kwalifikację prawną skład orzekający podziela i przyjmuje za własne. Znajdujące się obecnie na działkach skarżącego urządzenia (w tym linia 15 kV), są tożsame z powstałymi w [...] roku na podstawie decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z [...] roku, wydanej w oparciu o lokalizację szczegółową zatwierdzoną wcześniejszą decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z dnia [...] roku. Natomiast zmiana napięcia z linii 30 kV na 15 kV nie wymagała jakichkolwiek prac budowlanych i nie była przebudową lub budową nowego obiektu budowlanego. Obecny stan techniczny linii (materiał dowodowy sprawy) również nie wymaga konieczności formułowania nakazu wykonania zmian lub przeróbek. Okoliczność, że zmiana poziomu zasilania (30 kV na 15 kV) nie wiązała się ze zmianą usytuowania urządzeń na nieruchomości powoda czy przebiegiem linii, a w istocie odpowiada urządzeniom posadowionym w latach 70-tych wynika z orzeczeń sądów powszechnych (Sąd Rejonowy w Z. z dnia [...] roku, sygn. akt [...] i wyrok Sądu Okręgowego w B. – [...] (obecnie na skutek apelacji skarżącego od wyroku Sądu Rejonowego w Z.) od wyroku Sądu Okręgowego w B. Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia [...] roku odmówi przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania). Zgodnie z art. 365 § 1 kpc prawomocne wyroki sądu powszechnego wiążą organy państwowe, a więc i organy nadzoru budowlanego oraz sądy administracyjne. Związanie to dotyczy kwestii stanowiących podstawę w orzekaniu przez inny sąd lub organ państwowy. Postępowanie administracyjne jest wprawdzie postępowaniem odrębnym w stosunku do postępowania cywilnego, a art. 365 § 1 kpc nie wyklucza rozstrzygania przez organy administracji w granicach własnych kompetencji, ale to rozstrzyganie jest uzależnione od zachowania spójności w działaniu organów państwowych. Skoro zatem sądy cywilne w swoich ustaleniach faktycznych przyjęły, że aktualnie znajdujące się urządzenia na działkach pozwanego odpowiadają (także w zakresie usytuowania) urządzeniom posadowionym w latach 70-tych to tym ustaleniom organy, a obecnie sąd są związane. Istotnie inwestor ("A" S.A.) nie okazał pełnej dokumentacji związanej z posadowieniem urządzeń z[...] roku, a organom (mimo prób w tym zakresie) nie udało się wykazać, że samowolnie zrealizował tę budowę bądź dokonał istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego. Oznacza to, że w sprawie nie wykazano samowolnych lub niezgodnych z otrzymanym pozwoleniem robót. Natomiast żaden przepis Prawa budowlanego nie wprowadza domniemania samowoli bądź istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu. Skoro więc w sprawie nie można przyjąć, że doszło do samowolnego wykonania urządzeń, w tym na działkach skarżącego, w latach 70-tych, a zmiana zasilania (z 30 kV na 15 kV) nie była połączona ze zmianą usytuowania urządzeń na nieruchomości skarżącego, czy też przebiegiem linii należy stwierdzić, że dalsze postępowanie przed organami nadzoru – wobec braku przedmiotu tego postępowania – było bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu (art. 105 § 1 kpa). Zarzuty skargi są nie do uwzględnienia. Skarżący skupił się bowiem na polemice z sądami cywilnymi, których prawomocne wyroki znajdują się w aktach, kwestionowaniu skutków związanych z art. 365 § 1 kpc oraz na zarzucie niepełnego ustalenia stanu faktycznego wnosząc o przesłuchanie w tym zakresie świadka (K. K.) na okoliczność trybu dokonania zmiany napięcia linii energetycznej. Ten ostatni zarzut w istocie zmierza do zmiany ustaleń sądów cywilnych, a nadto pozostaje w sprzeczności z art. 106 § 3 p.p.s.a. Dodać należy, co już wcześniej uczyniono, że w ocenie składu orzekającego organy przeprowadziły w sprawie pełne i prawidłowe postępowanie dowodowe. Mając na uwadze wyżej przedstawioną argumentację Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.) oddalił skargę.