II SA/Gl 1401/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Protokolant Sędzia Edyta Kędzierska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 lutego 2026r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 12 września 2025 r. nr IFXIV.7840.1.42-2.2025 w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie pozwolenia na budowę oddala skargę. Decyzją nr [...] z dnia 16 stycznia 2025 r. znak [...] Starosta [...] zatwierdził projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno- budowlany i udzielił L. Sp. z o.o. z siedzibą; w W. pozwolenia na budowę stacji paliw z budynkiem handlowo-usługowym, wiatami, ścianą oporową i akustyczną oraz infrastrukturą towarzyszącą na działkach o nr ewid. [...] i [...] w R. przy ul.[...]. Pismem z dnia 29 sierpnia 2025 r. do Starosta [...] przesłał Wojewodzie Śląskiemu pismo A. B. (wnioskującej) z dnia 8 sierpnia 2025 r. (skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego) zawierające m. in. odwołanie od ww. decyzji Starosty [...] z dnia 16 stycznia 2025 r. Zaskarżonym postanowieniem stwierdził niedopuszczalność złożonego odwołania. Wskazał, że zgodnie z przepisem art. 134 k.p.a. - "Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. ". Jak wynika z ww. przepisu - organ odwoławczy przystępując do rozpatrzenia wniesionego odwołania od decyzji administracyjnej, w pierwszej kolejności obowiązany jest zbadać dopuszczalność odwołania, a następnie kwestię dotrzymania terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzenie przez organ niedopuszczalności odwołania lub uchybienia terminu do wniesienia odwołania zamyka możliwość przystąpienia przez organ odwoławczy do merytorycznego rozpoznania sprawy. W sytuacji takiej organ odwoławczy zobligowany jest wydać postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania albo uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tym przedmiocie jest ostateczne i nie służy na nie zażalenie. Postanowienie, o którym mowa w art. 134 k.p.a. nie ma bowiem charakteru merytorycznego, lecz jest jedynie formalnym stwierdzeniem, że odwołanie nie może zostać rozpoznane. Tym samym - jeśli dochodzi do stwierdzenia braku formalnych przesłanek odwołania, merytoryczna treść tego odwołania, dotycząca istoty sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonej decyzji, nie podlega ocenie organu odwoławczego. Warunki jakie decydują o dopuszczalności bądź niedopuszczalności odwołania wynikają z innych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego stanowiących o przedmiocie zaskarżenia, toku postępowania, a także określających podmioty uprawnione do wniesienia środków prawnych. I tak, przyczynami niedopuszczalności odwołania mogą być np.; nieistnienie w sensie prawnym przedmiotu zaskarżenia (w wyniku niedoręczenia decyzji stronom); niezaskarżalność określonych rodzajów decyzji administracyjnych wydawanych w postępowaniu jednoinstancyjnym; ostateczny charakter decyzji; oczywisty brak po stronie określonego podmiotu legitymacji odwoławczej; niezdolność odwołującego się do czynności prawnych. Przenosząc te ogólne stwierdzenia na grunt rozpatrywanej sprawy zauważono, że wnioskująca nie była stroną postępowania zakończonego zaskarżoną przez siebie decyzją Starosty [...] z dnia 16 stycznia 2025 r. W dniu 5 lutego 2025 r. zaskarżona decyzja stała się ostateczna, co potwierdza pieczęć Starosty [...] złożona na decyzji znajdującej się w aktach sprawy. Uwzględniając powyższe stwierdzono, że z dniem 5 lutego 2025 r. decyzja Starosty [...] nr [...] z dnia 16 stycznia 2025 r. znak [...] stała się ostateczna i prawomocna, a zatem odwołanie wnioskującej z dnia 8 sierpnia 2021 r. (po niemal 6 miesiącach) wniesione zostało od decyzji ostatecznej i prawomocnej, przez podmiot, który nie miał przymiotu strony i nie brał udziału w postępowaniu. Skargę na to postanowienie do tutejszego Sądu złożyła jego adresatka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia zaskarżonego aktu oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzuciła Wojewodzie Śląskiemu naruszenie: 1) art. 134 k.p.a. poprzez bezzasadne stwierdzenie niedopuszczalności odwołania w niniejszej sprawie, pomimo iż nie istniały ku temu jakiekolwiek podstawy, a odwołanie powinno zostać przyjęte i uwzględnione, gdyż status skarżącej jako strony został potwierdzony, 2) art. 127 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez bezpodstawne stwierdzenie niedopuszczalności odwołania, mimo iż zostało ono złożone przez stronę postępowania i z zachowaniem wymogów wynikających z przepisów prawa, 3) art. 77 § 4 k.p.a. poprzez nie powzięcie z urzędu przez organ informacji o wznowieniu postępowania, co doprowadziło go do błędnych wniosków iż w niniejszej sprawie istniała niedopuszczalność odwołania, 4) naruszenie art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 k.pa. poprzez brak przez organ podjęcia wszystkich czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie statusu skarżącej, 5) art. 80 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie odwołania skarżącej w oparciu o wybiórczą ocenę materiału dowodowego i brak odniesienia się w uzasadnieniu postanowienia do wszystkich okoliczności podniesionych w odwołaniu; 6) art. 8 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania uczestników do władzy publicznej. Wniesiono również o przeprowadzenie dowodu z treści postanowienia Wojewody Śląskiego z dnia 8 września 2025 r. nr [...] o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia 16 stycznia 2025 r. (sprawa nr[...] ) zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu, projekt architektoniczno-budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę stacji paliw z budynkiem handlowo-usługowym, wiatami, ścianą oporową i akustyczną oraz infrastrukturą towarzyszącą na parcelach nr [...] i [...] w R. przy ul. [...] na okoliczność potwierdzenia, iż skarżąca jest stroną przedmiotowego postępowania, a więc przysługiwała jej możliwość wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi złożenie samego odwołania. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej jako: - "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na początku Sąd stwierdza, że zarzuty skargi wskazane cyframi 1-4 są nieuzasadnione. Skarżąca wskazuje, że jej interes prawny do złożenia został potwierdzony postanowieniem Wojewody Śląskiego z dnia 8 września 2025 r. nr [...] o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia 16 stycznia 2025 r. (sprawa nr [...]). Postępowanie wznowieniowe na podstawie przesłanki określonej w przepisie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jest prowadzone zarówno co do tego czy wnioskodawca jest stroną z punktu widzenia materialnoprawnego, jak i co do spełnienia przesłanki z tegoż przepisu. Jeżeli bowiem okaże się, że wnioskodawca nie jest stroną (nie ma w sprawie interesu materialnoprawnego), to jednocześnie należy stwierdzić, że nie wystąpiła w sprawie faktycznie podstawa wznowienia, wymagana do przejęcia przez organ wznowieniowy do rozpatrzenia sprawy co do istoty i wydania rozstrzygnięcia w tym zakresie. Ustalenie przez organ orzekający w postępowaniu wznowieniowym, że nie zachodzi przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., pomimo powołania jej we wniosku o wznowienie i wydania postanowienia o wznowieniu, skutkuje wydaniem decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Inaczej mówiąc, do czasu wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 151 k.p.a. nie sposób stwierdzić, czy skarżąca miała interes prawny w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Starosty [...] Nr [...] z dnia 16 stycznia 2025 r. W ocenie składu orzekającego organ administracji prawidłowo orzekł o niedopuszczalności złożonego odwołania. Zgodnie z art. 134 k.p.a. "organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne". Przepis art. 134 k.p.a. przewiduje możliwość stwierdzenia przez organ odwoławczy w drodze postanowienia o charakterze ostatecznym, niedopuszczalności odwołania. Postanowienie to wydawane jest we wstępnym etapie postępowania odwoławczego i ma charakter wyłącznie procesowy, co oznacza, że nie rozstrzyga sprawy merytorycznie. Przeciwnie, jest ono podejmowane właśnie w sytuacjach, gdy merytoryczne rozpoznanie odwołania - z powodu jego niedopuszczalności - jest uniemożliwione. Niedopuszczalność odwołania może zaś wynikać z przyczyn przedmiotowych, jak też z przyczyn podmiotowych. W pierwszej grupie wymienić można brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego lub wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych. W rozpatrywanej sprawie złożono odwołanie od decyzji ostatecznej. Wynika to z faktu, że w terminie żadna ze stron nie złożyła od niej odwołania. Zatem odwołanie skarżącej z dnia 8 sierpnia 2021 r. (po niemal 6 miesiącach) wniesione zostało od decyzji ostatecznej i prawomocnej, przez podmiot, który nie miał przymiotu strony i nie brał udziału w postępowaniu. Biorąc pod uwagę powyższe orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a. ----------------------- E-CUB Caputa Kancelaria Radców Prawnych spółka komandytowo-akcyjna, adres: Opolska 22/E302, 40-084 Katowice, e-mail: Icancdariaigeciib.Dl. nrtel.:+48 693 181 293, www.kancekriMj)}, NIP: 6343041728, REGON: 529087098, KRS: 0001114553, akta rejestrowe: Sąd Rejonowy Katowice-Wschód w Katowicach, VIII Wydział Gospodarczy KRS, kapitał zakładowy; 50.000,00 zi. Strona 2 z 4