II SA/Gl 1421/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-05-26
Skład orzekający: Sędzia WSA Iwona Bogucka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej przebywającej w zakładzie karnym, nieposiadającej majątku ani środków finansowych, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wcześniej zostało jej przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przebywającej w zakładzie karnym, niezatrudnionej, nieposiadającej środków finansowych ani majątku, która dodatkowo jest niepełnosprawna, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, nawet jeśli wcześniej przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych). Sytuacja materialna takiej osoby uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący W. B. złożył skargę na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania. Po oddaleniu skargi, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Wcześniej, postanowieniem referendarza sądowego, przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący przebywa w zakładzie karnym, jest niepełnosprawny, nie posiada dochodów ani majątku.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącego z dnia 28 kwietnia 2014 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
Postanowieniem z dnia 5 listopada 2013 r. Referendarz sądowy przyznał W. B.- zgodnie z wnioskiem - prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. W uzasadnieniu wskazano, że wniosek zasługuje na uwzględnienie, albowiem skarżący przebywając w zakładzie karnym ma ograniczone możliwości zatrudnienia, nie dysponuje również żadnym majątkiem, którego zbycie lub obciążenie mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie kosztów sądowych.
Wyrokiem z dnia 12 marca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Gliwicach oddalił skargę W. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania. Wraz z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia powyższego orzeczenia skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym na podstawie art. 252 § 2 oraz art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) strona została wezwana do wypełnienia i nadesłania do tutejszego Sądu wniosku o przyznanie prawa pomocy sporządzonego na urzędowym formularzu PPF w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W przesłanym w wyznaczonym terminie formularzu, gdzie skarżący wniósł o ustanowienie adwokata, złożono oświadczenie, że wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną zaliczoną do pierwszej grupy inwalidów bez prawa do renty, nie jest odpłatnie zatrudniony w zakładzie karnym, gdzie obecnie przebywa, a stan jego konta depozytowego jest zerowy, co zostało potwierdzone załączonymi do wniosku dokumentami (wpisem z treści orzeczenia komisji lekarskiej z dnia 25 października 1996 r. oraz zaświadczeniem z dnia 28 kwietnia 2014 r., wystawionym przez Zakład Karny w R.). Dodatkowo skarżący podał, że nie ma rodziny, nie posiada także nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3 000,00 EUR (trzy tysiące euro).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Przystępując do rozpoznania wniosku w pierwszej kolejności trzeba zwrócić uwagę, że w niniejszym postępowaniu złożono już wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, a wydane w tym przedmiocie orzeczenie do chwili obecnej zachowało swą prawną moc. Postanowieniem z dnia 5 listopada 2013 r. przyznano bowiem skarżącemu prawo pomocy zwalniając go od kosztów sądowych
w całości. Zdaniem Sądu w takiej sytuacji obecny wniosek, choć strona wniosła jedynie o ustanowienie adwokata, winien być rozpatrywany niejako łącznie
z poprzednim, a zatem należy go ocenić pod kątem spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W tym miejscu podkreślić należy, że zasadą jest obowiązek ponoszenia przez strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Natomiast intencją wprowadzenia przepisów dotyczących prawa pomocy było stworzenie możliwości dochodzenia swoich praw przed sądem osobom, które znajdując się
w trudnej sytuacji finansowej nie mogą uiścić kosztów sądowych. Instytucja ta, stanowiąca wyjątek od powyższej, ogólnej zasady, może być stosowana w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1 i 2 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W tym przypadku - stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. - przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Analiza sytuacji materialnej W. B. prowadzi do przekonania, że została spełniona przesłanka przewidziana w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., a zatem jego wniosek z dnia 28 kwietnia 2014 r. zasługuje na uwzględnienie. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżący przebywa w Zakładzie Karnym w R., gdzie nie jest zatrudniony, nie posiada także środków pieniężnych na koncie depozytowym prowadzonym przez ten Zakład. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego nie uzyskuje on dochodów z jakichkolwiek źródeł, nie posiada żadnego majątku, a stan jego zdrowia uzasadniał zakwalifikowanie go do pierwszej grupy inwalidów. Zdaniem Sądu sytuacja materialna skarżącego pozwala na przyjęcie, że nie jest on zdolny ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło